Người trẻ đọc gì trong thời đại số?

3 giờ trướcBài gốc

Đọc sách không chỉ để tiếp nhận thông tin

Dưới tác động của công nghệ số, cũng như các xu hướng lựa chọn nội dung trong bối cảnh thông tin ngày càng đa dạng, thói quen đọc và nhu cầu tiếp cận tri thức của giới trẻ đã có sự thay đổi.

TS. Đỗ Anh Đức, Viện Đào tạo báo chí và Truyền thông, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, vấn đề cốt lõi không nằm ở việc “đọc gì” mà là “đọc như thế nào” và “đọc để làm gì”.

Tọa đàm “Người trẻ đọc gì trong thời đại số?”

Mỗi người có mục đích đọc khác nhau, nhưng có thể chia thành hai nhóm chính: đọc phục vụ công việc và đọc để trải nghiệm. Hai mục đích này không tách rời mà có sự bổ trợ lẫn nhau.

“Đọc không chỉ để tiếp nhận thông tin, mà cần gắn với suy ngẫm, chia sẻ và tái sáng tạo. Nếu chỉ dừng lại ở việc đọc mà không chuyển hóa thành hành động hoặc trải nghiệm, tri thức rất dễ bị ‘đọng lại’ và trở nên kém hiệu quả”, TS. Đỗ Anh Đức nhấn mạnh.

TS. Đỗ Anh Đức cũng lưu ý, trong bối cảnh nguồn thông tin phong phú, người đọc cần xác định rõ mục tiêu để lựa chọn nội dung phù hợp, tránh tình trạng “đọc nhiều nhưng không biết để làm gì”.

Dùng công nghệ để đọc hiệu quả

Ở góc độ công nghệ, bà Trần Tố Uyên, đồng sáng lập và Giám đốc quốc gia STEAM for Vietnam Foundation, Giám đốc quốc gia AI for Vietnam, cho rằng, trí tuệ nhân tạo (AI) đang tác động mạnh mẽ đến cách tiếp cận tri thức của người trẻ. Tuy nhiên, thay vì phụ thuộc, người dùng cần chủ động khai thác công cụ này một cách hiệu quả.

“AI có thể hỗ trợ tổng hợp và kết nối thông tin, nhưng để tiếp nhận tri thức một cách sâu sắc, người đọc cần có tư duy phản biện và khả năng cảm nhận. Đây là những năng lực mà việc đọc sách mang lại và không thể thay thế”, bà Trần Tố Uyên chia sẻ.

Công nghệ đang tác động mạnh mẽ đến cách tiếp cận tri thức của người trẻ

Theo bà Uyên, hai yếu tố quan trọng mà công nghệ khó có thể thay thế là cảm xúc và khả năng truyền cảm hứng - những giá trị cốt lõi mà việc đọc sách đem lại cho con người.

Trong khi đó, nhà văn Đức Anh - Giám đốc truyền thông công ty Inbook - nhìn nhận thói quen đọc của công chúng, đặc biệt là giới trẻ, đang có sự chuyển dịch theo hướng đa dạng hơn, với xu hướng đọc trên các nền tảng số ngày càng phổ biến. Tuy vậy, nếu xét tổng thể, nhu cầu đọc vẫn đang gia tăng. Điều này cho thấy người trẻ vẫn quan tâm đến tri thức, chỉ là tiếp cận theo những cách khác nhau.

Đối với những bạn trẻ chưa biết bắt đầu từ đâu, nhà văn Đức Anh gợi ý, việc tiếp cận các tác phẩm văn học, đặc biệt là văn học kinh điển, có thể là một lựa chọn phù hợp.

“Nhiều vấn đề chúng ta đang đối diện hôm nay thực chất đã được đặt ra và có câu trả lời từ rất lâu trong các tác phẩm văn học. Tất cả đều có trong sách, chỉ là chúng ta chưa tìm thấy”, nhà văn Đức Anh nói.

Tọa đàm cũng đặt ra vấn đề cân bằng giữa đọc nhanh và đọc sâu trong môi trường số. Người đọc cần nâng cao khả năng chọn lọc thông tin, giữ sự chủ động và biết “kháng cự” trước dòng chảy thông tin đa chiều.

Một quan điểm đáng chú ý được khẳng định tại tọa đàm là, các hình thức tóm tắt hay công cụ hỗ trợ, kể cả AI, không thể thay thế việc đọc trọn vẹn một cuốn sách. Chỉ khi đọc đầy đủ, người đọc mới có thể cảm nhận toàn diện giá trị về nội dung, cảm xúc và trải nghiệm mà tác phẩm mang lại.

Bài và ảnh: Quỳnh Anh

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/nguoi-tre-doc-gi-trong-thoi-dai-so-10414129.html