Cây thanh long ruột đỏ của Công ty TNHH Hồ Gươm - Sông Âm được UBND xã Nguyệt Ấn lựa chọn để phát triển theo chu trình OCOP.
Sau sáp nhập, xã Nguyệt Ấn có nhiều mô hình nông sản chất lượng, được thị trường đón nhận, song nghịch lý ở chỗ địa phương vẫn “trắng” sản phẩm OCOP. Nông sản địa phương chủ yếu bán thô, thiếu thương hiệu mạnh nên chưa thể vươn xa.
Ông Lưu Đình Thường, Phó Chủ tịch UBND xã, cho biết: “Nguyệt Ấn là một trong những xã khó khăn của khu vực huyện Ngọc Lặc (cũ). Xã không chỉ là vùng lõm về kinh tế - xã hội, mà còn là địa phương “trắng” sản phẩm OCOP. Để tạo đà cho địa phương phát triển, UBND xã đã giao nhiệm vụ cho các phòng, ban và 34 thôn tổ chức rà soát, xác định tiềm năng, thế mạnh để lựa chọn những sản phẩm, chủ thể có đủ điều kiện phát triển sản xuất theo chu trình OCOP. Mục tiêu trong năm 2026 xã có ít nhất 1 sản phẩm OCOP, hướng đến năm 2030, có ít nhất 5 sản phẩm OCOP”.
Sau khi tổ chức rà soát, đánh giá lại toàn bộ tiềm năng thế mạnh của địa phương, cho thấy Nguyệt Ấn có thổ nhưỡng và khí hậu phù hợp với phát triển các loại cây ăn quả chất lượng cao. Trên địa bàn đã có một số sản phẩm đang khẳng định được giá trị trên thị trường, tiêu biểu như vải không hạt, thanh long ruột đỏ, dưa vàng, ốc nhồi... Đây chính là những “viên ngọc thô” được xã xác định là hạt nhân trong chiến lược phát triển kinh tế nông nghiệp nông thôn và là đối tượng được UBND xã hỗ trợ phát triển thành sản phẩm OCOP.
Là một trong những sản phẩm được UBND xã lựa chọn, phát triển theo chu trình OCOP là cây thanh long ruột đỏ của Công ty TNHH Hồ Gươm - Sông Âm. Chủ thể sản xuất đã sử dụng giống thanh long TL4 nhập từ Thái Lan nên vỏ mỏng, sáng, ruột đậm màu, thơm, ngọt mát khác hẳn những giống thanh long được trồng đại trà. Cùng với đó, nhờ áp dụng công nghệ cao trong quá trình sản xuất nên toàn bộ 12ha thanh long đạt tiêu chuẩn VietGAP, năng suất đạt khoảng 12 - 15 tấn/ha/năm. Sản phẩm được tiêu thụ rộng rãi tại thị trường nhiều tỉnh, thành phố phía Bắc.
Ông Bùi Đức Thủy, Phó giám đốc Công ty TNHH Hồ Gươm - Sông Âm, cho biết: “Cây thanh long của công ty được sản xuất chuẩn VietGAP, đã được cấp mã số vùng trồng, đạt các chứng nhận về an toàn thực phẩm và có khả năng cung ứng sản phẩm quanh năm. Mặc dù được thị trường đón nhận, đánh giá cao về chất lượng, song với thị trường nội tỉnh, sản phẩm chưa được phổ biến rộng rãi. Do đó, chúng tôi đăng ký phát triển thanh long ruột đỏ thành sản phẩm OCOP 3 sao không chỉ gia tăng cơ hội tiêu thụ cho sản phẩm, mà còn góp phần quảng bá thêm về chất lượng, giá trị của nông sản nói chung và sản phẩm OCOP xứ Thanh nói riêng”.
Ngoài sản phẩm thanh long ruột đỏ, UBND xã còn lựa chọn vải không hạt, dưa vàng, ốc nhồi là những sản phẩm tiềm năng OCOP. Với việc xác định được sản phẩm tiềm năng, UBND xã đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm hỗ trợ tối đa cho các HTX, tổ hợp tác và hộ gia đình phát triển sản phẩm bảo đảm tiêu chuẩn của Chương trình OCOP.
Ông Nguyễn Trọng Thành, Trưởng Phòng Kinh tế UBND xã Nguyệt Ấn, cho biết: “Xã đã tích cực tổ chức các lớp tập huấn, hướng dẫn các chủ thể thay đổi tư duy từ sản xuất nông nghiệp sang phát triển kinh tế nông nghiệp. Người dân được tiếp cận sâu về quy trình sản xuất an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP, thực hiện nghiêm ngặt việc ghi chép nhật ký sản xuất. Đồng thời, bộ phận chuyên trách của xã trực tiếp bám sát, hỗ trợ các chủ thể hoàn thiện hồ sơ, thủ tục pháp lý. Từ khâu thiết kế bao bì, nhãn mác, xây dựng câu chuyện sản phẩm đậm nét địa phương, cho đến việc đăng ký mã số vùng trồng và tem truy xuất nguồn gốc... Đến thời điểm hiện tại, các sản phẩm tiềm năng OCOP của xã đã sẵn sàng tham gia vào các đợt đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP tiếp theo của tỉnh”.
Với sự vào cuộc đồng bộ của chính quyền và Nhân dân, hành trình “xóa trắng” sản phẩm OCOP của xã Nguyệt Ấn đang có những chuyển biến rất tích cực. Những vùng trồng vải không hạt, thanh long, dưa vàng không còn phát triển tự phát mà đang dần chuyên nghiệp hóa theo đúng chu trình OCOP. Việc nỗ lực đưa các sản phẩm này đạt chứng nhận OCOP không chỉ giúp nâng cao giá trị thương mại, tăng thu nhập cho nông dân, mà còn là đòn bẩy quan trọng giúp Nguyệt Ấn hoàn thiện tiêu chí tổ chức sản xuất và phát triển kinh tế nông thôn.
Khó khăn hậu sáp nhập vẫn còn đó, nhưng với tư duy đổi mới và sự đồng lòng giữa chính quyền với người dân, các sản phẩm tiền OCOP của xã Nguyệt Ấn hứa hẹn sẽ sớm được vinh danh trên bản đồ OCOP của tỉnh, mở ra cơ hội vươn xa tới các thị trường lớn.
Bài và ảnh: Thụy Châu