Nhà Trắng cân nhắc mua quần đảo Chagos

5 giờ trướcBài gốc

Một báo cáo mới từ truyền thông Anh đang thu hút sự chú ý của giới quan sát quốc tế khi tiết lộ Nhà Trắng được cho là đang xem xét phương án mua lại quần đảo Chagos từ Mauritius nhằm bảo đảm quyền kiểm soát lâu dài đối với căn cứ quân sự chiến lược Diego Garcia.

Ảnh: Reuters

Thông tin này xuất hiện trong bối cảnh tranh cãi liên quan đến chủ quyền quần đảo Chagos vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, đồng thời phản ánh tầm quan trọng đặc biệt của Diego Garcia trong chiến lược an ninh của Mỹ tại khu vực Ấn Độ Dương.

Theo tờ Telegraph, các quan chức Mỹ đã xây dựng một đề xuất cho phép Washington trực tiếp đàm phán với Mauritius để giành quyền kiểm soát Diego Garcia, thay vì phụ thuộc vào các thỏa thuận do Anh thương lượng. Kế hoạch này được cho là nằm trong một loạt phương án mà Nhà Trắng đang nghiên cứu nhằm tìm giải pháp thay thế cho việc Anh chuyển giao chủ quyền quần đảo Chagos cho Mauritius.

Mặc dù chưa có xác nhận chính thức về khả năng Mỹ sẽ thực hiện một thương vụ mua bán lãnh thổ, nhưng sự xuất hiện của ý tưởng này cho thấy Washington đang đặc biệt lo ngại trước những thay đổi liên quan đến vị thế pháp lý của Diego Garcia.

Diego Garcia là đảo san hô lớn nhất thuộc quần đảo Chagos, đồng thời là nơi đặt căn cứ quân sự chung giữa Mỹ và Anh trong gần 60 năm qua.

Nhờ vị trí nằm giữa Ấn Độ Dương, căn cứ này đóng vai trò then chốt trong các hoạt động quân sự của Mỹ tại Trung Đông, Đông Phi và khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Một quan chức Mỹ nhấn mạnh rằng vị trí chiến lược của Diego Garcia khiến nơi đây trở thành cơ sở quân sự "không thể thay thế" đối với an ninh quốc gia Mỹ.

Dự luật trước đó về việc chuyển giao các đảo cho Mauritius đã bị hoãn lại vào tháng 4 sau khi Mỹ rút lại sự ủng hộ đối với thỏa thuận này. Ảnh: NASA Archive/Alamy

Theo quan điểm của Washington, việc duy trì quyền tiếp cận và khả năng triển khai lực lượng tại Diego Garcia là yếu tố quan trọng giúp Mỹ bảo vệ lợi ích an ninh trong bối cảnh cạnh tranh địa chính trị ngày càng gia tăng.

Tranh cãi xung quanh quần đảo Chagos không phải là câu chuyện mới.

Trong nhiều năm qua, Mauritius đã liên tục yêu cầu Anh trả lại chủ quyền đối với quần đảo này. Áp lực quốc tế cũng gia tăng sau khi nhiều cơ quan quốc tế cho rằng Anh nên chấm dứt việc quản lý lãnh thổ tại đây. Tuy nhiên, thỏa thuận mà chính phủ Anh xúc tiến nhằm chuyển giao chủ quyền cho Mauritius đã vấp phải sự phản đối từ Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Hồi tháng 2, ông Trump từng gọi đây là một "sai lầm lớn". Đến tháng 4, chính phủ Anh quyết định tạm hoãn việc thực hiện thỏa thuận trong bối cảnh các cuộc thảo luận với Washington vẫn tiếp tục diễn ra.

Theo giới phân tích, lo ngại lớn nhất của Mỹ không nằm ở vấn đề chủ quyền mang tính biểu tượng, mà là nguy cơ ảnh hưởng đến quyền sử dụng căn cứ quân sự Diego Garcia trong dài hạn.

Đáp lại những tranh luận đang diễn ra, người phát ngôn Chính phủ Anh cho biết London thừa hưởng một tình thế phức tạp khi quyền kiểm soát Diego Garcia bị đặt trước những thách thức pháp lý ngày càng lớn.

Theo phía Anh, bất kỳ giải pháp nào được xây dựng cũng phải đảm bảo lợi ích an ninh quốc gia của Anh và đồng minh Mỹ.

Ảnh: Getty

Người phát ngôn nhấn mạnh rằng Diego Garcia là tài sản quân sự chiến lược quan trọng đối với cả hai quốc gia, đồng thời khẳng định việc duy trì quyền kiểm soát và khả năng vận hành căn cứ trong dài hạn chính là nền tảng của mọi cuộc đàm phán với Mauritius.

Anh cho rằng nếu không đạt được một thỏa thuận bền vững, các đối thủ địa chính trị có thể tìm cách tận dụng khoảng trống pháp lý để mở rộng ảnh hưởng tại khu vực có vị trí chiến lược đặc biệt này.

Đằng sau tranh cãi về chủ quyền là cuộc cạnh tranh chiến lược ngày càng gay gắt tại Ấn Độ Dương. Khu vực này đang trở thành một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới, đồng thời là nơi nhiều cường quốc tìm cách gia tăng hiện diện quân sự và kinh tế.

Trong bối cảnh đó, Diego Garcia được xem là một trong những mắt xích quan trọng nhất trong mạng lưới triển khai sức mạnh của Mỹ trên toàn cầu.

Việc xuất hiện thông tin Washington cân nhắc mua lại quần đảo Chagos cho thấy Mỹ đang chuẩn bị nhiều kịch bản khác nhau nhằm bảo đảm lợi ích chiến lược lâu dài. Dù đây mới chỉ là phương án đang được xem xét, nó vẫn phản ánh mức độ quan tâm đặc biệt của Nhà Trắng đối với tương lai của Diego Garcia và vai trò của hòn đảo này trong cấu trúc an ninh quốc tế những thập niên tới.

Hoài Thương

Nguồn SaoStar : https://www.saostar.vn/vong-quanh-the-gioi/nha-trang-can-nhac-mua-quan-dao-chagos-202606081028480086.html