Nhận nhầm tiền không phải là tội, nhưng cố tình chiếm giữ là vi phạm pháp luật

2 giờ trướcBài gốc

Theo thông tin từ Công an tỉnh Quảng Trị, ngày 12-1, Cơ quan Cảnh sát điều tra đã khởi tố, bắt tạm giam Nguyễn Thế Lữ (sinh năm 1992, trú tại phường Quảng Trị) về tội "Chiếm giữ trái phép tài sản" theo Điều 176 Bộ luật Hình sự.

Trước đó, chị Nguyễn Thị Thu Th. đã chuyển khoản nhầm 499.999.999 đồng vào tài khoản của Lữ trong một giao dịch ngân hàng. Sai sót xuất phát từ việc hai bên từng có quan hệ làm ăn, số tài khoản được lưu sẵn trong danh bạ nên thao tác nhầm người thụ hưởng.

Dưới góc nhìn pháp lý, vụ việc Nguyễn Thế Lữ bị khởi tố vì chiếm giữ gần 500 triệu đồng do người khác chuyển khoản nhầm không chỉ là một câu chuyện “đạo đức ứng xử”, mà là lời cảnh báo rõ ràng về ranh giới pháp luật giữa nhận nhầm và cố tình chiếm giữ tài sản.

Điều đáng chú ý là ngay sau khi phát hiện sự việc, người chuyển khoản nhầm đã chủ động liên hệ, đề nghị hoàn trả. Tuy nhiên, Lữ không những không trả lại tiền, mà còn cắt đứt liên lạc, phớt lờ các buổi làm việc theo giấy mời của chính quyền địa phương và cơ quan công an. Sau hơn hai tháng vận động, giải thích pháp luật bất thành, cơ quan điều tra buộc phải áp dụng biện pháp tố tụng hình sự.

Trao đổi với chúng tôi, Luật sư Trần Văn Quyết, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội cho biết: “Tiền vào tài khoản không đồng nghĩa với việc phát sinh quyền sở hữu hợp pháp, nếu việc chuyển khoản tiền đó là do nhầm lẫn. Trong trường hợp này, người nhận chỉ là người chiếm hữu tài sản không có căn cứ pháp luật và có nghĩa vụ hoàn trả ngay khi biết hoặc phải biết về sai sót. Quy định này không chỉ nằm trong Bộ luật Dân sự, mà còn được cụ thể hóa bằng chế tài hình sự nếu người nhận cố tình không trả”.

Khi phát hiện tài khoản nhận được tiền chuyển khoản nhầm, chủ tài khoản cần chủ động báo ngân hàng và hoàn trả đúng quy định.

Nhiều người vẫn nhầm tưởng rằng “tiền đã vào tài khoản thì là của mình”, hoặc cho rằng nếu không trả thì cùng lắm chỉ bị kiện dân sự.

Đây là cách hiểu sai lầm và cực kỳ nguy hiểm. Điều 176 Bộ luật Hình sự quy định rõ, người nào biết rõ tài sản không phải của mình, do người khác giao nhầm, do nhặt được, do tìm thấy... mà cố tình không trả lại, dù đã được yêu cầu hợp pháp, thì có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Với giá trị tài sản lớn như trong vụ việc này, mức độ nguy hiểm cho xã hội là rõ ràng.

Trong vụ việc này, cơ quan điều tra không khởi tố vì hành vi “nhận nhầm”, mà vì thái độ và chuỗi hành vi sau khi nhận nhầm.

Việc không hợp tác, né tránh làm việc, bất chấp sự vận động của chính quyền và lực lượng công an cho thấy ý chí chiếm đoạt tài sản đến cùng. Vụ án là bài học pháp lý cho người dân trong bối cảnh thanh toán không dùng tiền mặt ngày càng phổ biến. Chuyển khoản nhầm tiền có thể xảy ra với bất kỳ ai, nhưng cách ứng xử sau đó mới là yếu tố quyết định hậu quả pháp lý.

Pháp luật luôn bảo vệ người bị thiệt hại do nhầm lẫn, đồng thời cũng tạo cơ hội cho người nhận nhầm sửa sai. Tuy nhiên, khi cơ hội đó bị từ chối bằng sự cố tình, cái giá phải trả không còn là một vụ kiện dân sự, mà là vòng tố tụng hình sự nghiêm khắc.

Vì vậy, khi phát hiện tài khoản nhận được khoản tiền không rõ nguồn gốc, mỗi người cần bình tĩnh, chủ động thông báo cho ngân hàng và hoàn trả đúng quy định. Đây không chỉ là nghĩa vụ pháp lý, mà còn là chuẩn mực ứng xử văn minh trong xã hội.

Nguồn QĐND : https://www.qdnd.vn/phap-luat/cac-van-de/nhan-nham-tien-khong-phai-la-toi-nhung-co-tinh-chiem-giu-la-vi-pham-phap-luat-1021726