Nhập khẩu xăng dầu, nâng 'tấm khiên' an ninh năng lượng

5 giờ trướcBài gốc

Việt Nam đã chi gần 3 tỉ USD để nhập khẩu xăng dầu thành phẩm để nâng "tấm khiên" an ninh năng lượng. Theo số liệu mới nhất từ Cục Hải quan (Bộ Tài chính), thị trường xăng dầu Việt Nam quý 1/2024 đã chứng kiến những biến động đầy kịch tính.

Chỉ tính riêng trong tháng 3, cả nước đã nhập khẩu gần 1,2 triệu tấn xăng dầu, tương đương 1,46 tỉ USD. Đây là mức tăng trưởng gây sững sờ: tăng gần 13% về lượng nhưng lại vọt tới hơn 94% về trị giá so với tháng 2.

Tính chung lũy kế quý đầu năm, tổng sản lượng nhập khẩu đạt gần 3,4 triệu tấn, tăng gấp rưỡi so với cùng kỳ.

Việc chi ra gần 3 tỉ USD chỉ trong 90 ngày cho thấy xăng dầu vẫn là "huyết mạch" nhạy cảm nhất, nơi mà bất kỳ một biến động nhỏ nào từ Trung Đông hay các quyết định của OPEC+ cũng đủ sức gây ra những cơn địa chấn tại thị trường trong nước.

Trong 3 tháng đầu năm, Việt Nam đã chi gần 3 tỉ USD để nhập khẩu xăng dầu thành phẩm.

Trong khi nhập khẩu xăng dầu thành phẩm tăng phi mã, một diễn biến ngược chiều đáng chú ý đã xảy ra: lượng dầu thô nhập khẩu giảm 15% so với cùng kỳ, chỉ đạt hơn 3,1 triệu tấn (tương đương gần 1,7 tỉ USD).

Điều này phản ánh sự điều chỉnh chiến lược của các "ông lớn" lọc hóa dầu trong nước. Việc giảm nhập khẩu dầu thô nhưng tăng mạnh nhập khẩu xăng dầu thành phẩm có thể xuất phát từ hai lý do chính.

Một là, các nhà máy lọc dầu nội địa đang ưu tiên khai thác nguồn nguyên liệu trong nước hoặc điều chỉnh kế hoạch bảo trì định kỳ.

Hai là, áp lực cung ứng tức thời buộc các doanh nghiệp đầu mối phải chọn phương án nhập thành phẩm để nhanh chóng khỏa lấp khoảng trống dự trữ, thay vì chờ đợi quy trình tinh luyện kéo dài.

Đứng trước áp lực của những con số, tại phiên thảo luận kinh tế xã hội ngày 10.4, Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng đã đưa ra một cái nhìn lạc quan nhưng thận trọng về kịch bản ứng phó của Chính phủ.

Theo đó, ngành công thương đã chuẩn bị sẵn sàng các phương án dự phòng để không xảy ra tình trạng đứt gãy nguồn cung - bài học xương máu từ những giai đoạn khan hiếm trước đây.

Điểm tựa lớn nhất hiện nay nằm ở hai "pháo đài" sản xuất: Nhà máy lọc dầu Dung Quất và Nghi Sơn. Báo cáo cho biết hai đơn vị này hiện có đủ nguyên liệu để duy trì sản xuất tối đa công suất đến hết tháng 4.

Đây là yếu tố then chốt giúp bình ổn thị trường khi nguồn cung nội địa vẫn đóng vai trò chủ chốt, chiếm khoảng 70-80% nhu cầu toàn quốc.

Đặc biệt, một bước tiến quan trọng trong công tác quản trị rủi ro là việc nâng mức dự trữ xăng dầu trong nước từ 15 ngày lên 26 ngày.

Mặc dù con số này vẫn còn khiêm tốn so với tiêu chuẩn của các quốc gia công nghiệp phát triển (thường duy trì mức dự trữ trên 90 ngày), nhưng trong bối cảnh nguồn lực tài chính có hạn, đây là một nỗ lực vượt bậc nhằm tạo ra một "vùng đệm" an toàn, giúp nền kinh tế có thêm thời gian xoay xở nếu thị trường quốc tế có biến động tiêu cực.

Con số 3 tỉ USD và mức tăng trưởng 78% kim ngạch nhập khẩu xăng dầu quý 1 là minh chứng cho sự phục hồi mãnh liệt của nền kinh tế Việt Nam sau đại dịch, nhưng cũng đồng thời là lời nhắc nhở về sự mong manh của an ninh năng lượng.

Với sự chủ động từ các kịch bản ứng phó của Chính phủ và sự nỗ lực từ các doanh nghiệp đầu mối, có thể kỳ vọng vào một kịch bản ổn định cho những quý tiếp theo. Song, con đường dẫn đến sự tự chủ bền vững vẫn đòi hỏi những bước đi chiến lược và quyết đoán hơn nữa trong tương lai gần.

Tuyết Nhung

Nguồn Một Thế Giới : https://1thegioi.vn/nhap-khau-xang-dau-nang-tam-khien-an-ninh-nang-luong-250199.html