Nhật Bản dự kiến sẽ xả thêm một lượng dầu từ kho dự trữ quốc gia tương đương 20 ngày tiêu thụ bắt đầu từ tháng 5/2026. Đây là bước đi chiến lược nhằm duy trì nguồn cung ổn định trong bối cảnh quốc gia này đang tìm kiếm các nguồn cung thay thế ngoài khu vực Trung Đông do những xung đột địa chính trị làm gián đoạn dòng chảy năng lượng toàn cầu.
Chiến lược giảm phụ thuộc vào eo biển Hormuz
Phát biểu tại cuộc họp nội các ngày 10/4, Thủ tướng Sanae Takaichi cho biết động thái này là cần thiết khi Nhật Bản hiện đang phụ thuộc tới khoảng 95% lượng dầu nhập khẩu từ Trung Đông. Theo kế hoạch, đến tháng 5/2026, Tokyo đặt mục tiêu đảm bảo hơn một nửa lượng dầu nhập khẩu thông qua các tuyến vận tải không đi qua eo biển Hormuz.
Trước đó, từ ngày 16/3, Nhật Bản đã bắt đầu xả kho dự trữ theo hình thức đơn phương và phối hợp quốc tế với tổng lượng dầu đưa ra thị trường tương đương 50 ngày tiêu thụ. Lượng dầu xả thêm từ tháng 5/2026 được xác định là phần bổ sung nhằm gia tăng khả năng ứng phó cho thị trường nội địa.
Năng lực dự trữ và nguồn cung thay thế
Tính đến ngày 6/4, Nhật Bản đang sở hữu lượng dầu dự trữ đủ sử dụng trong khoảng 230 ngày, trong đó có 143 ngày thuộc quyền quản lý của kho dự trữ quốc gia. Việc duy trì mức dự trữ cao cho phép chính phủ có dư địa để điều tiết thị trường trong các tình huống khẩn cấp.
Bộ Công nghiệp Nhật Bản đã xác định các tuyến vận chuyển thay thế tại khu vực Trung Đông, bao gồm:
Cảng Yanbu tại bờ Biển Đỏ của Ả Rập Xê Út.
Cảng Fujairah tại Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE).
Ngoài ra, Nhật Bản cũng mở rộng mạng lưới đối tác cung ứng sang các khu vực khác như Mỹ, Malaysia, và các quốc gia Trung Á bao gồm Azerbaijan và Kazakhstan. Tại khu vực Mỹ Latinh, các đối tác tiềm năng bao gồm Brazil, Argentina, Ecuador, Colombia và Mexico. Tại châu Phi, nguồn cung dự kiến sẽ đến từ Nigeria và Angola.
Ưu tiên các lĩnh vực thiết yếu
Trong nỗ lực quản lý nguồn tài nguyên năng lượng, Chính phủ Nhật Bản đã yêu cầu các nhà cung cấp ưu tiên phân phối nhiên liệu cho các lĩnh vực cốt lõi. Các ngành được ưu tiên bao gồm y tế, vận tải và nông nghiệp. Đặc biệt, các lĩnh vực sản xuất trà xanh, chăn nuôi và thủy sản cũng nằm trong danh sách được bảo đảm nguồn cung để duy trì chuỗi cung ứng thực phẩm và kinh tế nông thôn.
Động thái này cho thấy nỗ lực của Tokyo trong việc tái cấu trúc bản đồ an ninh năng lượng, chuyển dịch từ sự phụ thuộc tập trung sang một mô hình đa dạng hóa và linh hoạt hơn trước các biến động của thị trường thế giới.
PHỐ HỘI