Hôm nay con ngồi đây biên vài dòng chữ cuối cùng, phòng khi đã “đi nghiên cứu bí mật trong lòng đất”, thì gia đình khỏi thấy đó là điều đột ngột”...
“Mẹ kính mến! Thư này tới mẹ là con đã đi xa rồi. Chắc mẹ đau buồn lắm. Lớn lên trong vòng tay mẹ từ khi còn trứng nước, chưa kịp báo đáp công ơn sinh thành, giờ con đi xa là để lại cho mẹ nỗi buồn nhất trên đời. Con rất hiểu đời mẹ đã đau khổ nhiều, nhưng mẹ hãy lau nước mắt để sống đến ngày đón mừng chiến thắng. Con đi, mẹ ở lại trăm tuổi bạc đầu. Coi như con lúc nào cũng nằm bên mẹ. Coi như con đã sống trọn đời cho Tổ quốc mai sau…”
Bức thư định mệnh của liệt sĩ Lê Văn Huỳnh
Đây là những dòng thư trong bức thư dài 10 trang còn lưu giữ của liệt sĩ Lê Văn Huỳnh quê ở huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình cũ. Năm 1972, đang là sinh viên năm 4, khoa Cầu đường, trường Đại học Bách khoa Hà Nội, theo tiếng gọi Tổ quốc, Lê Văn Huỳnh chia tay giảng đường, tạm biệt mẹ và người vợ trẻ mới cưới, rời quê hương lên đường vào Nam chiến đấu.
Phóng sự NHỮNG BỨC THƯ GỬI HÒA BÌNH
Những dòng thư xúc động của chiến sĩ Lê Văn Huỳnh viết trong những ngày khói lửa từ chiến trường khốc liệt của Chiến dịch 81 ngày đêm chiến đấu bảo vệ Thành cổ Quảng Trị. Trong trận chiến ấy, chiến sĩ Lê Văn Huỳnh cùng rất nhiều đồng đội đã anh dũng hy sinh. Bức thư của anh được viết trước đó và nhờ một đồng đội quê Thanh Hóa gửi giúp về quê nhà. Điều không ai ngờ tới, đồng đội của liệt sĩ Lê Văn Huỳnh cũng đã hy sinh trong trận chiến. Mãi đến tháng 3/1973, bức thư định mệnh này mới được chuyển đến gia đình liệt sĩ Lê Văn Huỳnh.
Mô hình tái hiện hình ảnh chiến sĩ Thành cổ Quảng Trị viết thư trong những ngày chiến tranh
Hơn 40 năm sau, gia đình của liệt sĩ Lê Văn Huỳnh trao bức thư này tặng Bảo tàng Thành cổ Quảng Trị. Hiện, 10 trang thư viết tay gồm 1.271 từ trên nền giấy úa màu theo thời gian đang được trưng bày trang trọng trong lồng kính tại Bảo tàng. Những dòng thư dạt dào tình cảm cùng những dự cảm trước sự hy sinh đã chạm đến trái tim người đọc. Chị Bùi Thúy Ngân, du khách từ tỉnh Quảng Ninh đến đây không cầm được nước mắt khi nhìn thấy những dòng thư của liệt sĩ Lê Văn Huỳnh và các chiến sĩ ở Bảo tàng Thành cổ Quảng Trị. “Nhân kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng 8 và Quốc khánh 2/9, bản thân em cũng như mọi người đến đây được nghe những lá thư của các chiến sĩ gửi cho quê nhà. Em cảm thấy có niềm xúc động rất nghẹn ngào, một tình cảm và lòng biết ơn rất sâu sắc đối với thế hệ cha ông đi trước đã ngã xuống để giành độc lập cho đất nước ngày hôm nay. Bản thân em là thế hệ trẻ, em nghĩ rằng, sau chuyến tham quan học tập này, em biết trân quý hơn giá trị của hòa bình và sẽ cố gắng hơn nữa trong cuộc sống, học tập, làm việc để có thể đóng góp phần nhỏ bé của mình cho đất nước”.
Du khách lặng người lắng nghe kể về Cuộc chiến 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị năm 1972
Chiến sĩ Lê Văn Huỳnh viết lá thư định mệnh này vào ngày thứ 77 trong Chiến dịch 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị. Chiến sĩ Lê Văn Huỳnh đã anh dũng hy sinh vào ngày 02/01/1973, tròn 1 năm ngày cưới của vợ chồng anh. Dù viết thư trong những ngày chiến tranh khốc liệt nhưng qua từng dòng thư không hề thấy sự sợ hãi, bi lụy mà thay vào đó là những dự cảm và niềm tin vào hòa bình, ngày đất nước thống nhất.
Những bức thư và kỷ vật của các liệt sĩ tại Thành cổ Quảng Trị
Từng dòng người tìm về Thành cổ Quảng Trị hôm nay, rất nhiều cựu chiến binh, những người lính trẻ đều rất cảm động trước những tình cảm mà người lính dành cho gia đình, quê hương; khâm phục tinh thần quả cảm, bất khuất của các anh hùng liệt sĩ qua những trang thư, những kỷ vật, tư liệu.
Thành cổ Quảng Trị
Trung tá Tạ Quang Trường, Binh đoàn 19 chia sẻ: “Hôm nay, đến Thành cổ Quảng Trị, bản thân tôi, một sĩ quan quân đội, một công dân trẻ rất bồi hồi, xúc động đối với công lao to lớn, sự hy sinh mất mát của các anh hùng liệt sĩ đã đổ máu xương, hy sinh thân mình vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Đơn vị chúng tôi hàng năm luôn tổ chức các hoạt động về nguồn để thế hệ trẻ ghi nhớ, viết tiếp truyền thống, lịch sử của dân tộc”.
Mô hình tái hiện phút nghỉ ngơi của các chiến sĩ
Từ những dòng thư trong khói lửa chiến tranh, đến những dòng lưu niệm của bao thế hệ hôm nay, tất cả đều thể hiện niềm tin và khát vọng hòa bình, là mạch nguồn xuyên suốt. Em Trần Thị Thu Quỳnh, học sinh ở phường Nam Đông Hà, tỉnh Quảng Trị bày tỏ suy nghĩ như thế này: “Khi bước chân vào tham quan Thành cổ Quảng Trị, em cảm thấy rất cảm động vì sự hy sinh anh dũng của các anh hùng liệt sĩ, giành lại độc lập, hòa bình cho quê hương, đất nước. Em cảm thấy rất trân quý khi được sinh ra trên đất nước Việt Nam. Chúng em rất biết ơn những chiến sĩ đã anh dũng hy sinh trên đất Quảng Trị”.
Các bạn trẻ check in Thành cổ Quảng Trị
Trong trận chiến 81 ngày đêm mùa hè đỏ lửa 1972 bảo vệ Thành cổ và thị xã Quảng Trị, hàng ngàn chiến sĩ đã anh dũng hy sinh khi tuổi còn đôi mươi. Máu xương các anh đã hòa vào dòng sông Thạch Hãn linh thiêng và yên nghỉ nơi Thành cổ Quảng Trị.
Sông Thạch Hãn, tỉnh Quảng Trị
Thắng lợi của chiến dịch giải phóng Quảng Trị và cuộc chiến đấu 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị đã tạo nên bước ngoặt lịch sử làm thay đổi cục diện chiến tranh và đi đến ký kết Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh ở Việt Nam.
Cầu Thạch Hãn, tỉnh Quảng Trị
Bảo tàng Thành cổ Quảng Trị hiện lưu giữ, trưng bày hàng trăm hình ảnh, tư liệu và kỷ vật liên quan sự kiện lịch sử "81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị năm 1972". Bà Trần Thị Phương Lan, Phó Trưởng Ban Quản lý Di tích Khu lưu niệm Tổng Bí thư Lê Duẩn và Thành cổ Quảng Trị tâm sự: “Chúng tôi luôn ý thức rằng, những người làm công tác bảo tồn phát huy giá trị di tích sẽ truyền tải thông điệp từ quá khứ đến hiện tại và hướng đến tương lai. Những lá thư, những tâm tư, tình cảm của các chiến sĩ gửi gắm không chỉ cho người thân của mình mà gửi đến tất cả thế hệ mai sau. Chúng tôi nguyện làm thế nào để truyền tải thông điệp đến thế hệ tuổi trẻ, thôi thúc tình yêu quê hương, đất nước. Từ đó, góp phần xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp hơn. Đó cũng là ước nguyện của các chiến sĩ đã anh dũng hi sinh và nằm lại trên chiến trường Quảng Trị”.
Rất đông du khách tìm về Thành cổ Quảng Trị những ngày Tháng 8
Những bức thư từ quá khứ đến hiện tại chính là lời nhắn gửi thiêng liêng về hòa bình, độc lập và tương lai tươi sáng. Trong dịp kỷ niệm 80 năm Quốc khánh, tại vùng đất lửa Quảng Trị, những thông điệp ấy vang vọng, thôi thúc thế hệ hôm nay tiếp bước dựng xây một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng.