Ông Subimal Das bên một bức tượng đã hoàn thành. Ảnh: Guardian
Xưởng mang tên Subi Creative House này còn có một dòng sản phẩm mới đang rất được ưa chuộng, đó là những bức tượng trọng lượng khoảng 30kg tái hiện hình hài của người đã khuất, được đặt làm riêng bởi gia đình và người thân họ.
Khách hàng phổ biến nhất của xưởng Subi Creative House là những người góa vợ hoặc góa chồng. Họ mang đến bức ảnh của người đã mất cho Das và đội ngũ của ông. Vài tháng sau, họ quay lại để mang bức tượng bản sao về nhà. Mỗi bức tượng có giá khoảng 2,5 lakh (gần 72,6 triệu đồng).
Theo Das, khách hàng của ông muốn giữ lại một phần ký ức về người thân đã khuất. Với nhiều gia đình, đây là cách để họ đối diện và vượt qua nỗi mất mát. Những bức tượng thường mặc bộ quần áo hoặc chiếc sari mà người đã khuất yêu thích, rồi đặt đứng hoặc ngồi trong chính ngôi nhà họ từng sống, ở một góc quen thuộc hay chiếc ghế thân quen. Das cho biết ông luôn nói với các gia đình rằng sẽ cố gắng để bức tượng giống nhất có thể.
Das thường hướng tới việc tạo ra những bức tượng “siêu chân thực”, thậm chí sử dụng tóc thật của con người. Ông chia sẻ: “Khi họ nhìn thấy cách chúng tôi tái hiện người mẹ của họ, từ món trang sức bà từng đeo, chiếc sari quen thuộc đến đôi mắt… tất cả họ và tôi đều không kìm được xúc động”.
Ông Das từng làm việc tại một bảo tàng để tạo mô hình. Ông mở xưởng riêng vào năm 2013, chế tác các tượng nhỏ cho lễ hội và sự kiện. Nhưng khi dịch COVID-19 bùng phát và tàn phá Ấn Độ, nhu cầu về tượng bản sao của những người đã khuất tăng lên nhanh chóng.
Những tác phẩm của xưởng Subi Creative House, nếu nhìn qua lăng kính phương Tây, có thể gợi cảm giác rờn rợn hoặc mang màu sắc u ám. Nhưng với người Hindu, cái chết, thế giới bên kia và việc tưởng niệm người đã khuất luôn được nhìn nhận theo cách phức tạp và sâu sắc hơn. Ngay trong Ấn Độ giáo cũng tồn tại nhiều niềm tin và nghi thức khác nhau; song nhìn chung, cái chết chỉ là một quãng tạm dừng trước khi sự sống bắt đầu lại, nên ra đi không phải là kết thúc.
Bởi vậy, xưởng của ông Das không hẳn giống một bảo tàng tượng sáp kỳ quái mà là phiên bản đầy cảm động của “smaran”, tức sự tưởng nhớ trong tiếng Hindi.
Ông Tapas Sandilya (67 tuổi) mất vợ Indrani vì COVID-19 năm 2021. Mười năm trước đó, họ đã nhìn thấy bức tượng silicon của nhà lãnh đạo nổi tiếng trong một ngôi đền. Bà Indrani rất yêu thích bức tượng. Ông Tapas Sandilya kể: “Bà ấy nói ‘nếu em mất trước anh, em muốn anh có một bức tượng như thế này của em’. Chúng tôi đã kết hôn được 39 năm. Tôi rất đau lòng khi mất bà ấy và muốn ước nguyện của vợ mình được thực hiện theo cách này, nhưng nó phải thật hoàn hảo”. Ông Sandilya nói rằng bức tượng bà Indrani mang lại cho ông cảm giác bình tĩnh và “gắn kết bền chặt”.
Hà Linh/Báo Tin tức và Dân tộc