"Ước mơ tuổi thơ" là một dự án thiện nguyện đầy khát vọng, được xây dựng bởi các bạn sinh viên ngành Công nghệ Thực phẩm khóa 2023 của trường Đại học Bách khoa - Đại học Quốc gia TP.HCM. Dự án ra đời từ tinh thần xung kích của Tháng Thanh niên, với sứ mệnh mang đến niềm vui và sân chơi giáo dục cho trẻ em ở những vùng sâu vùng xa còn nhiều hạn chế. Điểm đặc biệt là dự án được truyền lửa và tiếp tục vận hành qua mỗi mùa bởi các thế hệ sinh viên kế cận của ngành Công nghệ Thực phẩm.
"Ước mơ tuổi thơ" là một dự án thiện nguyện đầy khát vọng, được xây dựng bởi các bạn sinh viên ngành Công nghệ Thực phẩm khóa 2023 của trường Đại học Bách khoa - Đại học Quốc gia TP.HCM.
Khác với các hoạt động thiện nguyện thông thường, "Ước mơ tuổi thơ" được thiết kế như một ngày hội trải nghiệm quy mô lớn. Các bạn sinh viên tin rằng, mỗi đứa trẻ đều xứng đáng có một không gian để tự do khám phá và vui chơi hết mình. Bằng tư duy của những người làm kỹ thuật kết hợp với trái tim nhiệt huyết của tuổi trẻ, dự án đã trở thành một chuỗi hoạt động, sân chơi giáo dục trải nghiệm đầy ý nghĩa. Mỗi sinh viên sẽ trở thành người hướng dẫn, hòa mình vào cuộc chơi và giúp các em chinh phục các trạm trò chơi. Mỗi chuyến xe lăn bánh là một lời cam kết: mang những điều tốt đẹp nhất, những sắc màu rực rỡ nhất đến để thắp sáng nụ cười và hy vọng cho các em nhỏ trên khắp mọi miền.
Trong Mùa 3 của dự án, ban tổ chức đã kêu gọi được sự ủng hộ từ các mạnh thường quân và trao tặng 150 phần quà cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn, bao gồm thùng sữa, bộ đồ dùng học tập và những chiếc ba lô xinh xắn. Mặc dù không nhiều, nhưng dự án hy vọng rằng những món quà này sẽ tiếp thêm sức mạnh, giúp việc học tập và sinh hoạt của các em nhỏ bớt đi một phần khó khăn và trở nên tràn đầy yêu thương hơn. Bên cạnh đó, dự án còn tổ chức các sân chơi với nhiều phần quà hấp dẫn dành cho các em nhỏ khi đội của mình chiến thắng trong các trò chơi.
Dự án được truyền lửa và tiếp tục vận hành qua mỗi mùa bởi các thế hệ sinh viên kế cận của ngành Công nghệ Thực phẩm.
Nhiều người thắc mắc, tại sao sinh viên ngành Thực phẩm lại không tổ chức các lớp dạy làm bánh, làm kẹo mà lại đi tạo sân chơi cho các em nhỏ. Thực tế, qua những chuyến đi, các bạn sinh viên nhận ra rằng, trước khi trẻ em cần ăn ngon, các em cần được vận động và có niềm vui. Ở những vùng sâu vùng xa như Tây Ninh, các em thiếu thốn không gian vui chơi an toàn. Dự án chọn sân chơi vì đây là nơi nuôi dưỡng tinh thần, nền tảng để các em phát triển toàn diện, giống như việc tạo ra một sản phẩm thực phẩm tốt cần có một quy trình chuẩn ngay từ đầu.
Khó khăn lớn nhất mà dự án gặp phải là làm sao để hiện thực hóa một “dự án đầy tham vọng” với nguồn lực hạn chế của sinh viên. Nhóm đã đặt ra bài toán: không chỉ tạo ra một sân chơi thông thường, mà là một hành trình đủ sức lay động. Đó là sự trăn trở khi thiết kế những trò chơi sao cho vừa đảm bảo an toàn, phù hợp với học sinh tiểu học, vừa lồng ghép tinh tế kiến thức giáo dục, STEM và văn hóa dân tộc, phù hợp với chủ đề năm nay.
Bằng tư duy của những người làm kỹ thuật kết hợp với trái tim nhiệt huyết của tuổi trẻ, dự án đã trở thành một chuỗi hoạt động, sân chơi giáo dục trải nghiệm đầy ý nghĩa.
Mỗi trạm dừng là một thử thách cân não, nơi các em không chỉ vận động đổ mồ hôi mà còn được kích thích tư duy sáng tạo. Làm sao để gói trọn cả tri thức, niềm vui và sự đoàn kết vào một chương trình tiết kiệm nhất nhưng vẫn mang lại giá trị tinh thần lớn lao nhất – đó chính là thử thách ý nghĩa nhất mà dự án đã chinh phục.
Là sinh viên ngành Thực phẩm, nhóm tin rằng khoa học không chỉ nằm trong sách vở mà còn hiện hữu ngay trong chính đôi mắt tò mò của các em. Thông qua chủ đề "Tinh hoa Đất Việt - Chuyến tàu sắc màu", dự án lồng ghép các hiện tượng Vật lý, Hóa học và Sinh học gần gũi vào từng trạm trò chơi: từ màn ảo thuật đổi màu nước bắp cải tím để học về độ pH, đến việc khám phá quy luật ánh sáng qua "Cỗ máy cầu vồng", hay hóa thân thành "Kỹ sư hệ sinh thái" để phân loại sinh vật.
Các bạn sinh viên tin rằng, mỗi đứa trẻ đều xứng đáng có một không gian để tự do khám phá và vui chơi hết mình.
Việc vận dụng kiến thức khoa học nền tảng là cách dự án xây dựng gốc rễ tư duy cho các em. Đây là bước đệm để trong tương lai, khi dự án đủ lớn mạnh, có thể ứng dụng sâu hơn các kiến thức chuyên ngành như tư vấn dinh dưỡng học đường, hướng dẫn sáng tạo nguyên liệu tự nhiên và quy hoạch vệ sinh an toàn thực phẩm. Đó là kim chỉ nam để dự án nâng tầm chuyên môn và tạo ra giá trị bền vững hơn cho cộng đồng.
Thay vì giải thích những định lý khô khan, dự án mùa 3 biến chúng thành những trải nghiệm "chạm - ngửi - thấy" đầy sống động qua lăng kính của những sinh viên kỹ thuật. Mỗi trò chơi là một bài toán được dự án đơn giản hóa bằng những vật dụng gần gũi như đũa tre, dây nilon, hay vỏ chai nhựa. Qua đó, dự án muốn chứng minh rằng khoa học và kỹ thuật không hề xa vời, nó nằm ngay trong sự khéo léo của đôi tay và sự nhạy bén của tư duy đoàn kết giống hình ảnh chim Lạc Hồng.
Mỗi chuyến xe lăn bánh là một lời cam kết: mang những điều tốt đẹp nhất, những sắc màu rực rỡ nhất đến để thắp sáng nụ cười và hy vọng cho các em nhỏ trên khắp mọi miền.
Đào Duy Thành Phú Quân (người sáng lập dự án) chia sẻ: "Mình nhớ mãi một em nhỏ đã rụt rè tặng cho mình một viên kẹo mà em nâng niu để dành rồi hỏi ‘Anh chị năm sau có về nữa không?’. Viên kẹo ấy có thể rất nhỏ, nhưng lại là tất cả những gì em có thể cho đi. Khoảnh khắc đó, chúng mình chợt nhận ra, không chỉ đang trao đi tri thức, mà chúng mình còn đang nhận lại những bài học vô giá về sự chân thành và lòng biết ơn".
Chính những nụ cười khi được gọi là kỹ sư nhí và những tình cảm giản dị ấy đã xua tan mọi mệt mỏi, thôi thúc dự án phải duy trì đến mùa thứ 3 và xa hơn nữa. Mỗi chuyến tàu "Ước Mơ Tuổi Thơ" lăn bánh không chỉ mang theo niềm vui, mà còn thắp lên những hy vọng nhỏ bé nhưng vô cùng ý nghĩa cho tương lai của các em tại những vùng đất còn nhiều gian khó.
Thông qua dự án, nhóm các bạn sinh viên muốn nhắn nhủ đến cộng đồng: "Đi để sẻ chia, và đi để gặp lại chính mình". Tại đây, mỗi bạn sinh viên sẽ đảm nhận những vai trò đầy ý nghĩa: là những "người quản trò trạm" tận tâm, trực tiếp truyền tải trò chơi, kiến thức khoa học qua từng thí nghiệm; hay là những "người dẫn đội" nhiệt huyết, cùng các em chinh phục mọi thử thách. Trong hành trình ấy, chúng ta không chỉ trao đi kỹ năng mà còn cùng các em nô đùa để tạm gác lại vai trò người lớn, rũ bỏ những áp lực đồ án và con số để sống lại những kỷ niệm tuổi thơ thuần khiết nhất.
Dự án không chỉ xem đây là một hoạt động mùa vụ, mà định vị là một chuỗi dự án dài hạn, được vận hành tiếp nối qua các thế hệ sinh viên ngành Công nghệ Thực phẩm. Trong tương lai, nhóm dự kiến mở rộng quy mô sang nhiều địa phương khó khăn khác và chuyên sâu hóa các hoạt động chuyên môn. Bên cạnh các trạm STEM, dự án ấp ủ đưa vào các thông tin về dinh dưỡng học đường và hướng dẫn các em nhỏ ứng dụng nguyên liệu tự nhiên vào đời sống. Bằng việc số hóa và kết nối các nguồn lực cộng đồng, dự án mong muốn xây dựng một hệ sinh thái giáo dục bền vững, để mỗi mùa trôi qua, ngọn lửa tri thức và yêu thương của sinh viên Bách Khoa lại càng lan tỏa mạnh mẽ hơn
(Ảnh: NVCC)