Những thách thức lớn nhất ông Trump phải đối mặt trong năm thứ hai nhiệm kỳ

một giờ trướcBài gốc

Chính trị nội bộ và viễn cảnh đảng Cộng hòa có thể mất quyền kiểm soát lưỡng viện tại Washington nhiều khả năng sẽ chiếm phần lớn sự chú ý của Tổng thống Mỹ Donald Trump trong năm nay. Điều đó khiến ông phải đối mặt với nhiều mối lo hơn so với những ngày đầu năm 2025, khi ông và các đồng minh tự tin tuyên bố đã nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ cử tri Mỹ cho một chương trình cải cách sâu rộng.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: Reuters

Song song với đó, việc ông Trump không ngừng tự khẳng định bản thân với hình ảnh “nhà đàm phán số một" đang va chạm với thực tế khắc nghiệt của những cuộc xung đột nan giải nhất thế giới. Tại Dải Gaza, Palestine, Israel và các bên trung gian quốc tế vẫn bế tắc trong việc triển khai giai đoạn hai của kế hoạch hòa bình 20 điểm đầy tham vọng do ông Trump đề xuất. Trong khi đó, những đảm bảo an ninh cho Ukraine vẫn là điểm nghẽn đàm phán giữa Moscow và Kiev.

Tất cả những yếu tố này báo hiệu một năm đặc biệt khó khăn đối với ông Trump và các mục tiêu đối ngoại của ông. Dưới đây là một số thách thức lớn nhất mà ông phải đối mặt khi bước vào năm thứ hai của nhiệm kỳ.

Bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ

Trong cuộc bầu cử năm 2024, ông Trump giành được số phiếu phổ thông cao nhất, nhưng lại với cách biệt nhỏ hơn đáng kể so với các tổng thống Mỹ gần đây. Trên thực tế, ông thậm chí không giành được đa số tuyệt đối phiếu phổ thông (chỉ đạt 49,81%). Tuy vậy, trong năm đầu của nhiệm kỳ thứ hai, ông Trump điều hành đất nước như thể đã nhận được sự ủng hộ rõ ràng từ một bộ phận cử tri áp đảo để cải tổ toàn diện hệ thống quản trị, nền kinh tế, các liên minh, đời sống chính trị, truyền thông, văn hóa, cũng như các quyền và sự tự do của người dân.

Giờ đây, những gì ông thực hiện trong nhiệm kỳ thứ hai sẽ trở thành trọng tâm trong cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11/2026, dù bản thân ông Trump không trực tiếp ra tranh cử. Những quyết định này bao gồm việc áp thuế quan, thay đổi chính sách nhập cư, trì hoãn hoặc giữ lại các khoản ngân sách lớn đã được Quốc hội phê chuẩn, cũng như tiến hành các chiến dịch quân sự tại những nơi như Venezuela và Iran.

Dù cuộc bầu cử giữa kỳ vẫn còn gần một năm nữa mới diễn ra những tỷ lệ ủng hộ của công chúng với ông Trump trong nhiều tháng qua chỉ dao động ở mức 30 - 40%. Trong các cuộc thăm dò tại Quốc hội gần đây, đảng Cộng hòa liên tục tụt lại phía sau đảng Dân chủ. Dù được dự báo vẫn giữ quyền kiểm soát Thượng viện, đảng Cộng hòa đang đối mặt với nguy cơ đảng Dân chủ giành lại Hạ viện với cách biệt sít sao.

Việc không nhận được sự ủng hộ trong nhiều chính sách mang dấu ấn của ông Trump, đặc biệt trong các lĩnh vực thương mại, nhập cư và kinh tế, diễn ra trong bối cảnh ngày càng có nhiều nghị sĩ thuộc đảng Cộng hòa sẵn sàng lên tiếng phản đối hoặc bỏ phiếu đi ngược lại mong muốn của Tổng thống. Các vấn đề gây bất đồng trải dài từ hành động quân sự tại Venezuela, cách gây sức ép với Đan Mạch về Greenland, cho tới ngân sách y tế.

Tất cả các dấu hiệu đều cho thấy ông Trump đang phải đối mặt với một năm đầy biến động trên mặt trận đối nội, chưa kể tới những kịch bản khó lường có thể xảy ra vào năm 2027, nếu đảng Dân chủ thành công trong việc phá vỡ thế kiểm soát quyền lực của đảng Cộng hòa.

Xung đột Nga - Ukraine

Bất chấp cam kết của ông Trump sẽ chấm dứt xung đột Nga - Ukraine "trong vòng 24 giờ” sau khi nhậm chức, thời hạn này đã nhanh chóng chứng tỏ là bất khả thi. Một năm trôi qua, cùng nhiều cuộc gặp cấp cao mang tính bước ngoặt, cuộc xung đột vẫn chưa được giải quyết, trong bối cảnh kế hoạch hòa bình 28 điểm do Mỹ soạn thảo đang rơi vào bế tắc.

Để kết thúc xung đột, năm thứ hai của nhiệm kỳ của Tổng thống Trump nhiều khả năng sẽ phải đối mặt với những trở ngại tương tự như năm đầu tiên. Moscow vẫn tiếp tục tiến công trên tiền tuyến, đồng thời tấn công vào các cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine. Nga cũng phản đối việc triển khai bất kỳ lực lượng phương Tây nào trên lãnh thổ Ukraine như một phần của các bảo đảm an ninh trong tương lai dành cho Kiev. Về phía mình, Ukraine bác bỏ yêu cầu phải nhượng lại một phần lãnh thổ cho Nga và khẳng định sẽ không chấm dứt giao tranh nếu không có các bảo đảm an ninh đáng tin cậy.

Trong khi đó, ông Trump vẫn chưa thể đưa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ngồi vào bàn đàm phán, dù đã áp đặt các biện pháp trừng phạt mạnh tay với hai tập đoàn dầu mỏ lớn nhất của Nga, cũng như áp thuế cao đối với các quốc gia mua dầu từ Moscow. Các nhà lập pháp Mỹ ngày càng mất kiên nhẫn trước cách chính quyền ông Trump xử lý cuộc xung đột. Đồng thời, các đồng minh NATO của Washington dường như ngày càng hoài nghi về việc Nhà Trắng có thực sự coi trọng lợi ích của châu Âu hay không.

Trong bối cảnh xuất hiện nhiều cáo buộc cho rằng ông Trump và đội ngũ của mình tỏ ra mềm mỏng với Điện Kremlin, năm 2026 có thể sẽ là thời điểm các quốc gia châu Âu ủng hộ Ukraine nắm vai trò dẫn dắt. Pháp và Anh đã cam kết sẽ triển khai binh lính tới Ukraine nếu đạt được một thỏa thuận hòa bình. Liên minh châu Âu đang thảo luận về việc thiết lập một “bức tường UAV” nhằm đối phó với các cuộc xâm nhập cáo buộc từ Nga, còn các nước thành viên NATO đã bắt đầu quá trình tăng chi tiêu quốc phòng để đạt mục tiêu mới là 5% GDP, trong bối cảnh trật tự thế giới ngày càng bất ổn.

Ông Trump mong muốn được ghi nhận là người chấm dứt cuộc xung đột lớn nhất ở châu Âu kể từ Thế chiến II. Tuy nhiên, vẫn chưa rõ liệu ông và đội ngũ của mình có đủ sự kiên nhẫn, mức độ tập trung và năng lực ngoại giao cần thiết để theo đuổi nỗ lực này đến cùng hay không.

Trung Đông

Tình trạng bạo lực kéo dài khiến một số quan sát viên quốc tế phủ nhận việc Gaza thực sự đang trong trạng thái ngừng bắn, đồng thời cho thấy hàng loạt rào cản đang cản trở tiến trình chuyển sang giai đoạn hai trong kế hoạch hòa bình của ông Trump.

Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc đã thông qua một nghị quyết vào giữa tháng 11/2025, ủng hộ kế hoạch của ông Trump, bao gồm các nội dung như thành lập một “Hội đồng Hòa bình” và một lực lượng ổn định quốc tế. Tuy nhiên, cho đến nay, tiến trình vẫn chưa vượt qua giai đoạn một và hầu như không có dấu hiệu tiến triển đáng kể. Giai đoạn hai được thiết kế nhằm hướng tới việc Hamas giải giáp vũ khí và Israel rút quân hoàn toàn khỏi Gaza. Tuy nhiên, Hamas phản đối giải giáp, trong khi Bộ trưởng Quốc phòng Israel vào cuối tháng 12/2025 tuyên bố quân đội Israel sẽ “không bao giờ rút hoàn toàn” khỏi Gaza.

Thế bế tắc này được dự báo sẽ trở thành thách thức lớn đối với ông Trump trong năm 2026, đặc biệt nếu ông muốn thúc đẩy tiến triển trên các mặt trận khác tại khu vực, chẳng hạn như mở rộng Hiệp định Abraham. Các quốc gia như Saudi Arabia đã tuyên bố sẽ không tham gia cho đến khi có một lộ trình đáng tin cậy hướng tới việc thành lập Nhà nước Palestine.

Trong khi đó, lệnh ngừng bắn giữa Israel và Lebanon cũng đang ở trạng thái mong manh. Quân đội Lebanon hồi đầu tháng 1 cho biết đã hoàn tất giai đoạn đầu trong kế hoạch giải giáp Hezbollah - một trụ cột quan trọng của thỏa thuận ngừng bắn. Tuy nhiên, Israel tỏ ra thiếu kiên nhẫn với tốc độ cũng như phạm vi của tiến trình này và trong những ngày gần đây đã tiến hành hàng loạt cuộc không kích nhằm vào lực lượng vũ trang được Iran hậu thuẫn.

Mặc dù một số thông tin gần đây cho thấy ông Trump đã “bật đèn xanh” cho Israel mở chiến dịch quân sự mới tại Lebanon, việc xung đột tái bùng phát tại quốc gia này có thể sẽ trở thành bài toán đau đầu lớn đối với Mỹ trong nỗ lực thúc đẩy các mục tiêu chiến lược tại khu vực.

Còn tại Iran, quốc gia này đã chứng kiến làn sóng biểu tình chống chính phủ ở quy mô lịch sử trong nhiều tuần qua. Ông Trump nhiều lần đe dọa sẽ can thiệp nhằm chấm dứt bạo lực đối với người biểu tình, nhưng dường như đã rút lại ý định này khi các cuộc biểu tình có dấu hiệu lắng xuống. Dù vậy, tình hình vẫn biến động và khó dự đoán được những diễn biến tiếp theo.

Phán quyết của Tòa án Tối cao về thuế quan

Một thách thức gần như chắc chắn mà ông Trump sẽ phải đối mặt trong thời gian không xa là phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ đối với phần lớn các mức thuế quan mà ông đã áp đặt lên hầu như mọi quốc gia trên thế giới. Các mức thuế này được ban hành dựa trên đạo luật từ thời Tổng thống Jimmy Carter nhằm tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia, từ đó cho rằng tổng thống có quyền tự quyết về thuế quan mà không cần Quốc hội thông qua.

Trên thực tế, thuế quan là một dạng thuế nhập khẩu, mỗi năm đóng góp cho ngân sách liên bang Mỹ hàng trăm tỷ USD. Dù vậy, trong phiên tranh luận diễn ra vào tháng 11/2025, nhiều thẩm phán Tòa án Tối cao đã tỏ ra hoài nghi trước lập luận này.

Nếu Tòa án Tối cao bác bỏ các mức thuế trên, chính quyền ông Trump sẽ lập tức đối mặt với hai vấn đề lớn. Thứ nhất là câu hỏi về việc hoàn thuế cho các doanh nghiệp đối với khoản thuế đã thu trước đó. Vấn đề thứ hai là làm thế nào để áp thuế quan dựa trên các thẩm quyền pháp lý khác mà không vi phạm phán quyết của tòa án. Nhà Trắng đã thảo luận nhiều phương án trong nhiều tháng qua nhưng những lựa chọn này đều cần nhiều thời gian hơn, đòi hỏi nghiên cứu và tham vấn, phạm vi áp dụng bị giới hạn hơn và trong một số trường hợp còn chịu sự kiểm soát trực tiếp của Quốc hội.

World Cup 2026

World Cup 2026, dự kiến diễn ra từ 11/6 đến 19/7, sẽ là kỳ World Cup chưa từng có tiền lệ, khi được đồng tổ chức bởi ba quốc gia: Mỹ, Canada và Mexico.

Ông Trump coi việc đăng cai World Cup là một thắng lợi lớn của nước Mỹ và dành sự quan tâm cá nhân đáng kể cho giải đấu.

“Đây là một sự kiện hết sức đặc biệt. Tôi cho rằng nó chắc chắn là một trong những sự kiện thể thao lớn nhất, thậm chí có thể là lớn nhất thế giới", ông Trump phát biểu năm 2018, sau khi Mỹ được lựa chọn đồng đăng cai cùng hai quốc gia láng giềng phía Bắc và phía Nam.

Tuy nhiên, việc tổ chức World Cup một cách suôn sẻ sẽ là thách thức không nhỏ đối với ông Trump, đặc biệt trong bối cảnh chính trị nội bộ Mỹ đầy căng thẳng. Bên cạnh đó cũng có câu hỏi về việc liệu chính sách nhập cư của ông Trump có xung đột với tinh thần của World Cup hay không, khi người hâm mộ toàn cầu đổ về để tham dự sự kiện thể thao được theo dõi nhiều nhất hành tinh. Việc duy trì lập trường cứng rắn về nhập cư, đồng thời tránh các sự cố gây chú ý trong thời gian giải đấu diễn ra, sẽ là bài toán khó đối với ông Trump.

Trước những vướng mắc về thị thực và tình hình chung trong nước, một bộ phận cổ động viên quốc tế có thể lựa chọn tránh các trận đấu tổ chức tại Mỹ để không phải đối mặt với các thủ tục phức tạp. Đặc biệt, những người hâm mộ đến từ ít nhất 4 quốc gia đã giành vé dự World Cup là Iran, Senegal, Bờ Biển Ngà và Haiti nhiều khả năng sẽ gặp khó khăn, thậm chí không thể nhập cảnh vào Mỹ do các hạn chế đi lại mà chính quyền ông Trump áp đặt. Ngay cả những cổ động viên không đến từ các quốc gia bị hạn chế nghiêm ngặt cũng có thể bị yêu cầu cung cấp lịch sử hoạt động trên mạng xã hội trong tối đa 5 năm khi nhập cảnh vào Mỹ.

Kiều Anh/VOV.VN Tổng hợp

Nguồn VOV : https://vov.vn/the-gioi/quan-sat/nhung-thach-thuc-lon-nhat-ong-trump-phai-doi-mat-trong-nam-thu-hai-nhiem-ky-post1262315.vov