Tên lửa đạn đạo hạng nặng Khorramshahr-4. Ảnh: WANA.
Sau gần 7 tuần Mỹ và Israel phát động tấn công Iran, chiến trường Trung Đông chứng kiến sự góp mặt của một số loại vũ khí mới, trong đó có nhiều tên lửa chưa từng dùng trong thực chiến.
Ngoài máy bay không người lái tấn công một chiều Shahed nổi tiếng, Iran được cho là đã phóng một số loại vũ khí mới khắp vùng Vịnh và thậm chí xa đến tận đảo Diego Garcia. Trong khi đó, Mỹ phát triển một loại máy bay không người lái lấy cảm hứng từ Iran và phóng thử một vài tên lửa mới.
Iran
Ngày 15/3, hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran đưa tin Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) lần đầu phóng tên lửa nhiên liệu rắn Sejjil nhằm vào Israel. Sejjil là tên lửa đạn đạo tầm trung dài 18 m, sử dụng nhiên liệu rắn hai tầng. Theo báo cáo, Sejjil mang đầu đạn nặng 700 kg và có tầm bắn tối đa 2.000 km.
Đầu tháng 4, Iran được cho là lần đầu dùng tên lửa đạn đạo hạng nặng Khorramshahr-4. Truyền thông Iran mô tả Khorramshahr-4 là tên lửa "siêu nặng" "với đầu đạn nặng 2 tấn và tốc độ vượt quá 14 Mach".
Theo Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), Khorramshahr là tên lửa đạn đạo tầm trung phóng từ mặt đất, với đầu đạn HE và các đầu đạn con. Tầm bắn dao động từ 2.000-3.000 km.
Tên lửa đạn đạo tầm trung nhiên liệu rắn Sejjil trưng bày tại quảng trường Azadi ở phía tây Tehran hồi tháng 2/2024. Ảnh: NurPhoto.
Cuộc xung đột cũng chứng kiến sự xuất hiện của phiên bản nâng cấp của những tên lửa cũ, trong đó có Haj Qassem. Theo truyền thông Iran, loại tên lửa được công bố vào tháng 5/2025 có tầm bắn mở rộng lên đến 1.200 km.
Haj Qassem dùng nhiên liệu rắn và có đầu đạn được cải tiến, cho phép cơ động "xuyên thủng hệ thống phòng không" và được trang bị "hệ thống dẫn đường tiên tiến tấn công mục tiêu chính xác và chống chiến tranh điện tử".
Đặc biệt, Iran được cho là triển khai một loại vũ khí bí ẩn trong vụ tấn công ngày 20/3 vào đảo Diego Garcia. Đây là nơi đặt căn cứ quân sự của Anh nhưng quân đội Mỹ cũng sử dụng, cách biên giới Iran khoảng 4.000 km.
Theo tờ Wall Street Journal, hai tên lửa không bắn trúng mục tiêu, một chiếc bị hỏng giữa chừng và chiếc còn lại bị tàu chiến Mỹ đánh chặn. Tuy nhiên, tầm bắn của loại vũ khí này khiến nhiều chuyên gia ngạc nhiên. Iran phủ nhận vụ việc, song Israel lấy vụ tấn công cảnh báo châu Âu vốn trước đó nằm ngoài cuộc xung đột.
Mỹ
Trong khi đó, Mỹ cũng điều động một số loại vũ khí lần đầu tiên trong cuộc chiến chống Iran. Mặc dù Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ từ chối cung cấp danh sách cụ thể, trước đó cơ quan này xác nhận thông tin về tên lửa tấn công chính xác (PrSM), hệ thống tấn công không người lái chi phí thấp (LUCAS) và tàu trinh sát tự hành (GARC).
Hôm 4/3, CENTCOM thông báo PrSM Increment 1 của Lockheed Martin đã có mặt trên chiến trường lần đầu, “cung cấp khả năng tấn công sâu chưa từng có”.
PrSM Increment 1 thay thế Hệ thống Tên lửa Chiến thuật Lục quân MGM-140 (ATACMS) của Lockheed và có khả năng đánh mục tiêu ở khoảng cách ít nhất 500 km. PrSM Increment 1 được phóng bằng hệ thống phóng tên lửa pháo binh cơ động cao M142 và hệ thống phóng tên lửa đa nòng M270A2 (MLRS).
Hai bài báo trên tờ New York Times đưa tin Mỹ dùng vũ khí PrSM trong một đợt tập kích vào một nhà thi đấu thể thao, một trường học và hai khu dân cư ở thành phố Lamerd của Iran. CENCTOM phủ nhận thông tin.
LUCAS là dòng máy bay không người lái tấn công một chiều giá rẻ được thiết kế dựa trên Shahed của Iran. Ảnh: CENTCOM.
Học theo chiến thuật của Iran, CENTCOM xác nhận dùng LUCAS trong đợt không kích đầu tiên vào Iran. Loại máy bay không người lái này được chế tạo dựa trên thiết kế từ dòng Shahed 136 của Iran. LUCAS có giá khoảng 35.000 USD, dài khoảng 3 mét và mang theo đầu đạn nổ khi va chạm.
“Đây là thiết kế máy bay không người lái nguyên bản của Iran. Chúng tôi đã thu giữ vũ khí, tháo rời các bộ phận bên trong, gửi về Mỹ, gắn thêm nhãn ‘Sản xuất tại Mỹ’. Chúng tôi đang dùng vũ khí này để tấn công lại người Iran”, Đô đốc Bradley Cooper - Tư lệnh CENTCOM - nói hôm 5/3.
Cuối tháng 3, Reuters đưa tin một tàu mặt nước không người lái có tên GARC đã được sử dụng trong Chiến dịch Epic Fury. Được chế tạo bởi Maritime Applied Physics Corp, Hải quân Mỹ thử nghiệm con tàu dài 5 m này trong vài năm qua. Hồi tháng 6/2025, DefenseScoop đưa tin Mỹ tạm dừng thử nghiệm khi một chiếc tàu bị lật.
Iran tập trận ở eo biển Hormuz Tháng 2/2026, Lực lượng hải quân của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã tiến hành tập trận ở eo biển Hormuz.