Nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan chia sẻ về chuyển đổi tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp cho hơn 300 cán bộ Hội nông dân, HTX và nông dân sản xuất giỏi tỉnh Vĩnh Long
Chiều 3/6, tại vườn nhãn ông Huỳnh Nhất Trí (xã Long Hồ, tỉnh Vĩnh Long), Thường trực Hội nông dân tỉnh Vĩnh Long tổ chức tọa đàm chuyên đề “Chuyển đổi tư duy từ sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp - Cơ hội và Thách thức”.
Làm tăng giá trị từ một nông sản
Chia sẻ về chủ đề “Chuyển đổi tư duy sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp”, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan giới thiệu một số mô hình nông nghiệp tại các nước tiên tiến ở Thái Lan, Hàn Quốc, Nhật Bản… Ở những nước này, nông dân không chỉ trồng cây cam, bán trái cam mà còn có nguồn thu khác từ vỏ cam, tinh dầu hoặc thu nhập từ du lịch sinh thái.
Nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan nêu thế mạnh của một số cây trồng chủ lực tại Vĩnh Long như: cam sành, dừa, khoai lang… Vĩnh Long là vùng nguyên liệu lớn; nông dân trồng đạt năng suất cao nhưng đời sống chưa khấm khá vì thường gặp tình trạng “được mùa, mất giá”. Nguyên nhân chính là vì nông dân trồng dừa, bán trái dừa, chưa có thêm nguồn thu từ các giá trị khác. Do đó, khi giá cả xuống thấp, bà con rơi vào cảnh thua lỗ.
Nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan chuyển sang tư duy kinh tế là làm tăng giá trị từ một trái cam
Theo nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan, chuyển đổi tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp là nông dân không cần trồng nhiều, bán bao nhiêu tấn cam, tấn lúa… mà là thu được bao nhiêu tiền từ trái cam, hạt lúa; bao nhiêu sản phẩm được làm ra từ trái cam, hạt lúa?
Ngoài việc người nông dân biết làm kinh tế nông nghiệp, ngành chức năng, nhất là Hội Nông dân cần có chương trình, kế hoạch hỗ trợ nông dân nắm được thông tin dữ liệu cây trồng, tín hiệu thị trường và đặc biệt là liên kết thành các hợp tác xã để làm chung, bán chung, giảm chi phí sản xuất, tạo cánh đồng lớn, vùng nguyên liệu lớn đáp ứng nhu cầu sản lượng nông sản cho doanh nghiệp thu mua chế biến, xuất khẩu.
Ở một số nước nông nghiệp tiên tiến, nông sản dư thừa khi cung vượt hơn cầu, nông dân làm than từ trái cây thay vì đổ đi
UBND tỉnh có chính sách kêu gọi doanh nghiệp đầu tư công nghệ chế biến sâu cho nông dân; kết nối doanh nghiệp dẫn dắt…
“Vĩnh Long xây dựng người nông dân chuyên nghiệp, họ trở thành người quản trị tài nguyên: họ biết đất, biết nước, biết khí hậu và biết đọc thị trường. Và người nông dân không còn là người bán nông sản mà trở thành doanh nhân của đồng ruộng, nghệ nhân của vùng đất và người kiến tạo giá trị cho tương lai quê hương Vĩnh Long mới”, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan chia sẻ.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long Châu Văn Hòa phát biểu tại tọa đàm
Phát biểu tại tọa đàm, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long Châu Văn Hòa nhấn mạnh, trước thực tế của ngành nông nghiệp, yêu cầu đặt ra hiện nay là phải chuyển đổi mạnh mẽ tư duy, nhận thức và tập quán canh tác từ sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp.
Trong đó, người nông dân phải là chủ thể của sự chuyển đổi; hợp tác xã phải phát huy vai trò liên kết, tổ chức sản xuất; doanh nghiệp giữ vai trò dẫn dắt thị trường; các cấp chính quyền tập trung hỗ trợ, đồng hành và kiến tạo môi trường thuận lợi để thúc đẩy phát triển nông nghiệp theo hướng hiện đại, xanh và bền vững.
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long, mục tiêu cuối cùng của chuyển đổi “tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp” là góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất, tăng thu nhập cho người dân và phát triển nông nghiệp tỉnh nhà theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững.
Lợi thế và thách thức ngành nông nghiệp Vĩnh Long
Cố vấn Hiệp hội Phát triển Nông trại Du lịch Đài Loan Ngô Quốc Khang chia sẻ về mô hình du lịch nông nghiệp tại tỉnh Vĩnh Long
Để tránh cảnh được mùa mất giá, lãnh đạo doanh nghiệp Chánh Thu đề nghị địa phương hỗ trợ kỹ thuật để bà con làm nghịch vụ và đầu tư vào công nghệ chế biến sâu cho nông sản
Tỉnh Vĩnh Long mới hình thành trên cơ sở hợp nhất Vĩnh Long, Bến Tre, Trà Vinh có diện tích khoảng 6.296,2km2, dân số hơn 4,1 triệu người, 124 đơn vị cấp xã.
Lợi thế lớn nhất là cấu trúc nông nghiệp rất đa dạng. Vĩnh Long cũ mạnh về cây ăn trái; giữa năm 2024 diện tích cây ăn trái đạt hơn 70.200 ha, sản lượng thu hoạch gần 599.400 tấn. Bến Tre - Trà Vinh - Vĩnh Long tạo thành vùng dừa rất lớn; riêng định hướng ngành dừa Vĩnh Long mới tổng diện tích khoảng 119.270 ha, trong đó Bến Tre cũ gần 79.920 ha, Trà Vinh cũ 28.350 ha, Vĩnh Long cũ 11.000 ha. Trà Vinh và Vĩnh Long cũng đã tham gia Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, giảm phát thải, bước đầu giúp giảm chi phí và tăng lợi nhuận cho nông dân.
Nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan gắn tuổi cho cây nhãn 45 năm tuổi của gia đình ông Huỳnh Nhất Trí
Hạn chế là nông nghiệp còn phân tán, nhiều hộ nhỏ lẻ, liên kết chuỗi chưa bền, chế biến sâu chưa tương xứng với vùng nguyên liệu.
Thách thức lớn nhất tỉnh Vĩnh Long là nước. Đầu năm 2026, Vĩnh Long phải phát lệnh trữ nước ngọt toàn tỉnh do xâm nhập mặn trên các sông Cửa Đại, Hàm Luông, Cổ Chiên, sông Hậu tăng nhanh; ranh mặn 4 có nơi xâm nhập sâu 16 - 40km. Đây là lời nhắc rằng nông dân chuyên nghiệp không chỉ biết trồng, nuôi, bán, mà còn phải biết đọc bản tin mặn, lịch thời vụ, bản đồ nước và tín hiệu thị trường.
Quy hoạch điều chỉnh của Vĩnh Long mới cũng gợi mở các hành lang kinh tế ven sông Cổ Chiên - Hàm Luông, hành lang sinh thái - du lịch sông Tiền, sông Hậu và ven biển.
Chủ tịch Hội nông dân tỉnh Vĩnh Long Nguyễn Văn Dũng phát biểu tại tọa đàm
Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Vĩnh Long Nguyễn Văn Dũng cho biết, sau tọa đàm, Hội Nông dân tỉnh tập trung đẩy mạnh tuyên truyền, xóa bỏ tư duy lối mòn; thay đổi từ "độc canh, nhỏ lẻ" sang "hợp tác, liên kết; tăng cường kết nối thị trường và liên kết chuỗi giá trị; ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số và đồng hành cùng nông dân khởi nghiệp sáng tạo; đặc biệt là đổi mới mạnh mẽ hoạt động các cấp Hội Nông dân theo hướng lấy hội viên nông dân làm trung tâm phục vụ; đồng hành, hỗ trợ nông dân trong suốt quá trình sản xuất, liên kết tiêu thụ sản phẩm.
Bài, ảnh: Nguyễn Hành