Sáng sớm, không khí lao động sản xuất đã tấp nập trên những cánh đồng nhà kính, nhà màng trải dài ở vùng rau Đơn Dương (huyện Đơn Dương cũ), tỉnh Lâm Đồng. Rau được thu hái, sơ chế, đóng gói theo đơn hàng; hoa được chuyển dần lên các khu sản xuất tập trung.
Nông dân thu hoạch rau xà lách trong hệ thống nhà kính, nhà màng tại vùng rau công nghệ cao Đơn Dương, tỉnh Lâm Đồng.
Là người gắn bó nhiều năm với sản xuất nông nghiệp ở địa phương, ông Khắc Bình, người dân ở xã D’ran, tỉnh Lâm Đồng cho biết, đổi thay ở vùng rau này đến cùng với công cuộc xây dựng nông thôn mới. Nông dân được cổ vũ chuyển đổi trong sản xuất, Nhà nước đẩy mạnh xây dựng hạ tầng nông nghiệp nông thôn và tăng cường tín dụng, hỗ trợ chuyển giao khoa học kỹ thuật, chuyển đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi. Rau hoa chất lượng cao, bò sữa, chăn nuôi công nghệ cao đã dần trở nên phổ biến.
Rau xanh được sơ chế, phân loại và đóng gói theo đơn hàng tại cơ sở liên kết sản xuất – tiêu thụ ở vùng rau Đơn Dương.
“Bà con phát triển kinh tế cũng được lắm. Nhờ có sự quan tâm, hỗ trợ của Nhà nước nên kinh tế có sự phát triển hơn mọi khi. Sản xuất như cà chua, các hàng rau, ớt sừng… những loại cây trồng này sản xuất theo hướng nông nghiệp công nghệ cao. Giờ bắt đầu phát thêm nghề trồng hoa. Cuộc sống hiện giờ phát triển được hơn so với trước, đời sống bà con đã khởi sắc rõ rệt, trước thì vất vả lắm”, ông Khắc Bình chia sẻ.
Công đoạn sơ chế, làm sạch rau diễn ra ngay tại khu sản xuất, bảo đảm chất lượng trước khi đưa ra thị trường.
Xây dựng nông thôn mới ở vùng rau Đơn Dương gồm 4 xã Đơn Dương, Ka Đô, Quảng Lập và D’ran của tỉnh Lâm Đồng, gắn chặt với hướng sản xuất thông minh. Đến cuối năm 2025, rau và hoa công nghệ cao chiếm khoảng 95% diện tích canh tác; giá trị sản xuất nông nghiệp bình quân đạt trên 220 triệu đồng/ha/năm; thu nhập bình quân đầu người khoảng 75 triệu đồng/năm. Các xã này đều đã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao, kiểu mẫu.
Nông dân chăm sóc rau theo hướng nông nghiệp công nghệ cao ở Đơn Dương.
Theo đà phát triển chung, các buôn làng dân tộc thiểu số tại chỗ cũng đổi thay nhanh chóng. Ông K’Bril, Trưởng thôn Kambute, xã Đơn Dương cho biết, đa số bà con trong buôn bây giờ chỉ trồng 1 vụ lúa. Sau đó, bà con chuyển sang trồng rau quả ngắn ngày, vừa giảm nước tưới, vừa nâng hiệu quả sản xuất. Không ít hộ kết hợp nuôi bò vỗ béo, tận dụng phụ phẩm nông nghiệp để làm thức ăn chăn nuôi. Theo ông K’Bril, sự thay đổi không chỉ ở cơ cấu sản xuất mà còn thể hiện rõ ở trình độ canh tác và điều kiện sống của người dân trong thôn.
Nông dân kiểm tra chất lượng rau thủy canh, mô hình sản xuất phổ biến trong xây dựng nông thôn mới nâng cao.
“Bây giờ bà con đã áp dụng máy cày lớn để canh tác, đầu tư hệ thống tưới thông minh, kỹ thuật canh tác đã ngày càng được nâng cao. Từ đó, cải thiện về mặt sinh kế cũng như thu nhập, cuộc sống thì ổn định càng ngày càng đi lên. Thôn Kambute đa số trước đây là nhà cấp 4, hiện tại là nhà 2 lầu, 3 lầu, số hộ dân đi ô tô rất nhiều. Từ đó, diện mạo của thôn nói riêng, ở xã nói chung thay đổi rất là lớn, thay đổi từng ngày”, ông K’Bril nói.
Người dân chăm sóc giống rau củ quả trong nhà kính, từng bước thay đổi tập quán canh tác theo hướng hiện đại, bền vững.
Trong bối cảnh sắp xếp đơn vị hành chính và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, việc rà soát, tái xác lập mục tiêu xây dựng nông thôn mới, được các xã vùng Đơn Dương xác định là nhiệm vụ trọng tâm. Theo ông Trương Quang Kiên, Phó Chủ tịch UBND xã D’ran, nông thôn mới ở xã được gắn liền với triển khai Nghị quyết 57 về đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới - sáng tạo và chuyển đổi số.
Ứng dụng công nghệ trong sản xuất rau giống giúp giảm chi phí, nâng cao chất lượng cây trồng tại vùng rau Đơn Dương.
“Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã D’ran nhiệm kỳ 2025 – 2030 đã định hướng rất rõ. Trong đó đặc biệt là xây dựng các mô hình để phát triển, ứng dụng công nghệ vào sản xuất nông nghiệp, thành lập các HTX, tổ hợp tác đưa các sản phẩm đặc trưng vào các sản phẩm OCOP, từ đó, huy động các doanh nghiệp đầu tư nhà máy chế biến nông sản, nâng cao thu nhập cho người dân”, ông Trương Quang Kiên cho biết.
Sản xuất hoa công nghệ cao được đầu tư đồng bộ, mở rộng chuỗi giá trị nông nghiệp tại địa phương.
Còn với xã Đơn Dương mới – hình thành từ thị trấn Thạch Mỹ, xã Đạ Ròn và xã Tu Tra cũ – chính quyền địa phương đang xác định rõ hướng đi cho giai đoạn tiếp theo.
Nông dân Đơn Dương kiểm tra chất lượng rau trước thu hoạch, bảo đảm tiêu chuẩn cung ứng cho thị trường.
“Theo đánh giá các bộ tiêu chí trước đây, thị Trấn Thạch Mỹ đạt đô thị văn minh, còn hai xã Đạ Ròn và Tu Tra cũng đã đạt xã nông thôn mới mới kiểu mẫu. Trên cơ sở các tiêu chí đã được công nhận, xã đang rà soát, tiêu chí đã đạt được thì tiếp tục nâng cao, còn những tiêu chí chưa đạt cao sẽ tiếp tục đầu tư. Đặc biệt, sau khi có bộ tiêu chí về xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026 – 2030, xã có kế hoạch cụ thể để tiếp tục tiếp tục nâng cao thu nhập, mức sống, cảnh quan môi trường, duy trì và nâng cao chất lượng cơ sở hạ tầng, sản xuất, đời sống... Làm sao đạt mục tiêu là xây dựng xã nông thôn mới hiện đại”, ông Trần Hùng Dũng, Chủ tịch UBND xã Đơn Dương nhấn mạnh.
Diện mạo đô thị – nông thôn vùng nông nghiệp Đơn Dương, tỉnh Lâm Đồng đổi thay rõ nét sau quá trình xây dựng nông thôn mới và nâng cao đời sống người dân.
Từ vùng nông nghiệp Đơn Dương, tỉnh Lâm Đồng cho thấy, chương trình xây dựng nông thôn mới đang bước sang giai đoạn “nâng chất”, hướng tới nông thôn hiện đại, thông minh, sản xuất gắn với thị trường và chuỗi giá trị. Những chuyển động tích cực ấy không chỉ làm thay đổi diện mạo nông thôn, nâng cao đời sống người dân, mà còn góp phần hiện thực hóa các mục tiêu phát triển bền vững mà Đảng đã xác định.
Quang Sáng/VOV-Tây Nguyên