Chỉ một lần đi tiểu thấy nhiều bọt cũng đủ khiến không ít người "toát mồ hôi", lo lắng thận gặp vấn đề. Nhưng liệu đây có phải dấu hiệu bệnh lý, hay chỉ là phản ứng bình thường của cơ thể?
Theo bác sĩ Dương Minh Tuấn, khoa Nội tiết - Đái tháo đường, Bệnh viện Bạch Mai, tình trạng nước tiểu nổi bọt không phải lúc nào cũng đáng lo ngại. Trong nhiều trường hợp, đây chỉ là hiện tượng sinh lý bình thường.
Cụ thể, nước tiểu có thể xuất hiện bọt khi dòng tiểu mạnh, tiểu gấp, nước tiểu bị cô đặc do uống ít nước hoặc nhịn tiểu lâu. Ngoài ra, sự hiện diện của chất tẩy rửa còn sót lại trong bồn cầu cũng có thể khiến nước tiểu tạo bọt. Những trường hợp này, bọt thường xuất hiện thoáng qua và nhanh chóng tan biến.
Thấy nước tiểu có bọt, nhiều người nghĩ ngay đến suy thận. Ảnh: Magnific.
Tuy nhiên, bác sĩ Tuấn lưu ý, nếu tình trạng nước tiểu nổi bọt xảy ra thường xuyên, bọt nhiều, dày và lâu tan, người bệnh không nên chủ quan, đặc biệt khi kèm theo các dấu hiệu như phù mi mắt vào buổi sáng, phù chân, tăng huyết áp, đái tháo đường, tiểu máu hoặc mệt mỏi kéo dài.
"Những trường hợp này nên đi khám để được kiểm tra và đánh giá chức năng thận", bác sĩ Tuấn nhấn mạnh.
Tại cơ sở y tế, bác sĩ có thể chỉ định một số xét nghiệm cơ bản nhằm tìm nguyên nhân, bao gồm:
Tổng phân tích nước tiểu để phát hiện protein, hồng cầu hoặc các bất thường khác
Tỷ lệ albumin/creatinin niệu (ACR) giúp phát hiện tổn thương thận sớm
Xét nghiệm creatinin máu và ước tính mức lọc cầu thận (eGFR) để đánh giá chức năng lọc của thận
Đo huyết áp, kiểm tra đường máu nếu có yếu tố nguy cơ
Về mặt sinh lý, thận có vai trò lọc máu và giữ lại các chất quan trọng như protein (đặc biệt là albumin). Khi hàng rào lọc của thận bị tổn thương, protein có thể “lọt” qua và xuất hiện trong nước tiểu. Chính sự hiện diện của protein này có thể khiến nước tiểu dễ tạo bọt hơn.
Dù vậy, bác sĩ Tuấn cũng cho rằng mối liên quan này không mang tính tuyệt đối. Không phải cứ có protein niệu là chắc chắn gây tiểu bọt, và ngược lại, tiểu bọt cũng không đủ độ nhạy và độ đặc hiệu để chẩn đoán bệnh lý thận. Đây chỉ là một dấu hiệu gợi ý cần được kiểm tra thêm.
Ngoài ra, protein niệu đôi khi có thể tăng thoáng qua trong một số tình huống như sau sốt, mất nước, vận động nặng, nhiễm trùng hoặc gặp ở tình trạng protein niệu tư thế ở người trẻ.
Vì vậy, nếu kết quả xét nghiệm bất thường nhưng chưa có triệu chứng lâm sàng rõ ràng, bác sĩ có thể chỉ định kiểm tra lại để xác nhận trước khi đưa ra chẩn đoán.
Phương Anh