Dâu cành được thu hoạch đưa vào ủ
Nuôi tằm bằng dâu ướt
“Trước nay, nông dân nuôi tằm rất sợ lá dâu bị ướt, khi hái về thường trải ra phơi, thổi cho khô nước rồi mới cho tằm ăn. Nhưng ở vùng này, chúng tôi sử dụng kỹ thuật nuôi tằm bằng dâu ướt chủ động cho năng suất kén rất tốt”, ông Nguyễn Hữu Chiến - Giám đốc Hợp tác xã (HTX) Dâu tằm Chiến Nhung, đóng chân trên địa bàn tổ 37, phường 2 Bảo Lộc chia sẻ.
Là nông dân có kinh nghiệm gần 20 năm nuôi tằm, ông Chiến chia sẻ, thường nông dân rất ngại dâu ướt vì sợ tằm ăn sẽ bị bệnh đường ruột, tỷ lệ chết cao. Nhưng với gia đình ông Chiến cũng như thành viên HTX Chiến Nhung, bà con sử dụng kỹ thuật cho tằm ăn dâu ướt chủ động. 15 năm áp dụng kỹ thuật này, sản lượng kén của các thành viên đều ổn định, tỷ lệ sống của tằm cao.
“Khi chặt cành mang dâu về, chúng tôi không cho tằm ăn ngay dâu tươi mà đưa vào chất thành đống, để cuống ở dưới, lá ở trên và phủ một lớp ni lông dày lên đám dâu. Dâu sẽ được ủ từ 3 - 5 ngày để bay bớt hơi, tăng tỷ lệ đạm cũng như giảm bớt dư lượng phân bón, thuốc trên dâu. Sau đó, chúng tôi mới cho tằm ăn dâu đã qua ủ”, ông Nguyễn Hữu Chiến chia sẻ kinh nghiệm.
Khi cho tằm ăn, những cành dâu được phủ trực tiếp lên nhà tằm, phun một lượng nước nhất định lên đám dâu để giữ độ tươi. Theo ông Chiến, ở vùng Bảo Lộc khí hậu khá nóng, nhất là mùa khô, rất hanh và làm lá dâu mau héo. Khi tằm ăn lá dâu héo, lượng nước trong lá không bảo đảm nên tằm chậm lớn, tỷ lệ làm kén thấp hơn. Khi áp dụng kỹ thuật phun sương trực tiếp lên dâu và tằm, con tằm được cung cấp đủ nước, nhanh lớn, tỷ lệ làm kén cao, chất lượng kén tốt.
Nuôi tằm từ trứng - kén
“Trong khi hầu hết các hộ nông dân nuôi tằm thường chọn nuôi tằm tuổi 4, tằm lớn thì HTX Chiến Nhung chọn nuôi tằm từ vỉ trứng cho tới ra thành kén”, ông Nguyễn Hữu Chiến cho biết. Theo ông Chiến, HTX có khu nuôi tằm con với đầy đủ kỹ thuật cho trứng nở và trồng loại dâu phù hợp với nuôi tằm con. Sau khi tằm con bước vào tuổi 4, HTX mới cung cấp cho thành viên cũng như các nông hộ trong vùng.
Nuôi tằm con đòi hỏi kỹ thuật cũng như công nghệ nuôi riêng, nông dân lấy tằm lớn về nuôi, chất lượng của mẻ tằm sẽ phụ thuộc vào uy tín của nhà cung cấp tằm con. Nếu gặp lứa tằm không tốt, nông dân sẽ thiệt hại về thời gian và chi phí sản xuất. Vì vậy, để cung ứng cho xã viên và nông dân, HTX Chiến Nhung duy trì bộ phận nuôi tằm con để bảo đảm chất lượng nguồn giống.
Cùng với cung cấp giống tằm, ông Chiến còn là một nhà nông sẵn sàng chia sẻ kỹ thuật ủ dâu và nuôi tằm ướt của mình cho đông đảo bà con. Ông nhận xét, từ khi áp dụng kỹ thuật nuôi tằm ướt, sản lượng kén của HTX ổn định hơn. 7 thành viên của HTX thường nuôi 10 hộp tằm/lứa dâu, riêng nhà ông Chiến đã đạt năng suất 14 tấn kén trong năm 2025.
Bà Đinh Thị Hạnh - Phó Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh đánh giá, nhiều HTX trên địa bàn tỉnh đã áp dụng các kỹ thuật chăn nuôi tiến bộ vào sản xuất, trong đó có HTX Chiến Nhung. Những thay đổi của người nông dân đã giúp nông nghiệp ngày càng tiến bộ theo hướng an toàn, phù hợp với điều kiện của từng địa phương, từng vùng khí hậu.
Diệp Quỳnh .