Oái oăm lệnh cấm khán giả mang chai nước tái sử dụng vào sân tại World Cup 2026

5 giờ trướcBài gốc

Chỉ vài ngày trước khi World Cup 2026 chính thức khởi tranh, Liên đoàn Bóng đá Thế giới (FIFA) đã gây ra một làn sóng phẫn nộ dữ dội khi bất ngờ công bố lệnh cấm khán giả mang chai nước tái sử dụng vào các sân vận động nơi diễn ra những trận đấu của ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh.

Quyết định này được FIFA âm thầm cập nhật vào bản quy tắc ứng xử tại các sân vận động, đảo ngược hoàn toàn cam kết trước đó. Ban đầu, người hâm mộ được phép mang theo các chai nhựa trong suốt có dung tích tối đa 1 lít, miễn là chai để trống để có thể tự tiếp nước tại các đài phun công cộng trong khuôn viên sân.

Quyết định bất ngờ cấm khán giả mang chai nước tái sử dụng vào sân tại kỳ World Cup 2026 của FIFA gây ra một làn sóng phẫn nộ dữ dội. Ảnh: Getty Images

Lập luận được cơ quan quản lý bóng đá quyền lực nhất thế giới đưa ra là nhằm hạn chế nguy cơ cổ động viên quá khích biến những chiếc chai này thành "vật thể bay" ném xuống sân, gây chấn thương cho cầu thủ cũng như các thành viên ban tổ chức.

Dù vậy, lý do mang tính phòng ngừa an ninh này lập tức vấp phải làn sóng phản đối mạnh mẽ từ các chuyên gia thể thao và người hâm mộ khắp thế giới, bởi họ cho rằng FIFA đang nghiêm trọng hóa vấn đề an ninh một cách cực đoan và đẩy phần rủi ro lớn hơn về phía khán giả.

Hiểm họa sức khỏe trên các khán đài

Nhiều chuyên gia y tế và các tổ chức bảo vệ quyền lợi cổ động viên đã đồng loạt lên tiếng cảnh báo về những hệ lụy sức khỏe thực tế nếu lệnh cấm này được thực thi.

Ông Ronan Evain, Giám đốc điều hành tổ chức Football Supporters Europe, đã thẳng thắn chỉ ra rằng tình trạng khán giả bị kiệt sức vì sốc nhiệt trên các khán đài châu Âu đang có xu hướng gia tăng đáng ngại trong những năm gần đây.

"Khi rào cản tiếp cận nguồn nước bị siết chặt, tỷ lệ người hâm mộ đối mặt với nguy cơ say nắng, mất nước và đột quỵ do nhiệt sẽ tăng theo cấp số nhân", ông Evain cảnh báo.

Sự mâu thuẫn trong cách hành xử của FIFA càng khiến dư luận bất bình, khi tổ chức này luôn duy trì các quãng nghỉ uống nước (cooling break) để bảo vệ thể lực cho các cầu thủ trên sân, nhưng lại tước đi quyền được chủ động phòng chống sốc nhiệt của hàng vạn khán giả ngồi trực tiếp dưới ánh nắng gay gắt.

Mối lo ngại này hoàn toàn có cơ sở khoa học, khi phần lớn các trận đấu tại World Cup 2026 sẽ diễn ra trên các sân vận động có thiết kế không mái che tại Bắc Mỹ, nơi nhiệt độ được dự báo thường xuyên vượt ngưỡng 32°C vào mùa hè.

Phần lớn các trận đấu tại World Cup 2026 sẽ diễn ra trên các SVĐ không mái che tại Bắc Mỹ, nơi nhiệt độ được dự báo thường xuyên vượt ngưỡng 32°C. Ảnh: Jay Biggerstaff/Getty Images

Các chuyên gia nghiên cứu về nhiệt độ từ Đại học Sydney (Australia) và Imperial College London (Anh) đã đưa ra những cảnh báo nghiêm trọng về cấu trúc nhân khẩu học của khán giả đến sân.

Khác với các cầu thủ chuyên nghiệp có sức bền cao và được chăm sóc y tế đặc biệt, đám đông trên khán đài bao gồm cả trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền về tim mạch hay hô hấp.

Đây là những đối tượng có khả năng điều hòa thân nhiệt rất kém, và việc thiếu nước uống trong nhiều giờ liền dưới cái nóng thiêu đốt, trừ khi hệ thống làm mát của sân vận động vận hành một cách hoàn hảo, chắc chắn sẽ biến các khán đài thành những "lò thiêu" nguy hiểm.

Toan tính trục lợi núp bóng bảo vệ an ninh?

Đằng sau lớp vỏ bọc bảo vệ an ninh, nhiều nhà quan sát và chính trị gia địa phương đã thẳng thắn vạch trần động cơ thương mại của FIFA.

Bà Olivia Chow, Thị trưởng thành phố Toronto (Canada) - một trong những điểm đăng cai giải đấu, đã không ngần ngại gọi quyết định này là một hành vi "cướp đoạt tiền bạc thuần túy" nhằm tối đa hóa lợi nhuận kinh doanh.

Theo phân tích của giới chuyên môn, bằng việc cấm triệt để các loại chai lọ từ bên ngoài, FIFA cùng các tập đoàn nước giải khát khổng lồ là nhà tài trợ chính thức của kỳ World Cup năm nay, như Coca-Cola, sẽ nghiễm nhiên nắm giữ thế độc quyền cung cấp nước uống bên trong sân vận động.

Trước đây, nhiều sân vận động lớn như BMO Field tại Toronto vốn có chính sách rất cởi mở khi cho phép người dân mang chai tái sử dụng để bảo vệ môi trường. Nhưng hiện nay, tất cả đều phải khuất phục trước các quy định nghiêm ngặt mang tính áp đặt của FIFA.

Ngay cả trong nội bộ tổ chức này cũng xuất hiện những rạn nứt sâu sắc, khi một số thành viên thuộc đội ngũ an ninh bày tỏ sự lo ngại rằng lệnh cấm sẽ gây ra cuộc khủng hoảng y tế do sốc nhiệt đối với người hâm mộ.

Nhiều sân vận động lớn như BMO Field tại Toronto đều phải khuất phục trước các quy định nghiêm ngặt mang tính áp đặt của FIFA. Ảnh: Evan Mitsui/CBC

Để xoa dịu dư luận, FIFA tuyên bố đang nỗ lực đồng bộ hóa chính sách với ban quản lý các sân vận động, đồng thời cam kết bổ sung các biện pháp hạ nhiệt thay thế như lắp đặt thêm trạm phun sương, lều làm mát và các đài phun nước công cộng.

Tuy nhiên, những lời hứa hẹn này không đủ để làm giảm bớt sự lo âu của người hâm mộ khi mức giá của các loại nước uống đóng chai bày bán bên trong sân vẫn được giữ nguyên ở mức đắt đỏ.

Việc phải bỏ ra một chi phí cao, cùng nỗi ám ảnh phải xếp hàng rồng rắn hàng giờ đồng hồ dưới trời nắng nóng chỉ để mua một chai nước, sẽ đẩy nhiều khán giả vào lựa chọn mạo hiểm là nhịn khát.

Sự bất nhất trong khâu điều hành của FIFA càng lộ rõ khi lật lại tiền lệ tại giải đấu Club World Cup 2025 tổ chức ở Mỹ, nơi chính FIFA từng cho phép khán giả tự mang chai nước vào sân như một giải pháp nhân văn để ứng phó với thời tiết khắc nghiệt.

"Dấu hỏi chấm" về trách nhiệm với môi trường

Đây không phải lần đầu tiên FIFA hứng chịu "gạch đá" từ dư luận liên quan đến vấn đề nước uống và quyền lợi của người hâm mộ. Tại kỳ World Cup 2022 diễn ra ở Qatar, cơ quan này cũng từng áp dụng lệnh cấm tương tự, buộc khán giả phải phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn cung bên trong sân vận động.

Tuy nhiên, ở giải đấu năm nay, với quy mô lớn chưa từng có và mật độ di chuyển dày đặc giữa các quốc gia, việc đưa ra thay đổi muộn màng chỉ chưa đầy 2 tuần trước ngày khai mạc đã đẩy sự bức xúc của công chúng lên đỉnh điểm.

Nhiều chuyên gia khí hậu toàn cầu nhận định, FIFA đang thể hiện một sự thiếu trách nhiệm nghiêm trọng khi tổ chức một siêu sự kiện thể thao trong kỷ nguyên biến đổi khí hậu, nhưng lại tước bỏ công cụ cơ bản và thân thiện với môi trường nhất để khán giả có thể tự bảo vệ sức khỏe của chính mình.

FIFA bị chỉ trích khi luôn duy trì các quãng nghỉ uống nước cho các cầu thủ, nhưng lại tước đi quyền được chủ động phòng chống sốc nhiệt của hàng vạn khán giả. Ảnh: Getty Images

Trận chiến pháp lý và truyền thông xung quanh chai nước tại World Cup 2026 còn phơi bày một thực tế phũ phàng về sự phân biệt đối xử trong thể thao đỉnh cao.

Trong khi các ngôi sao bóng đá được hưởng những điều kiện y tế và phục hồi tối tân nhất, thì khán giả - những người đã bỏ ra khoản tiền không nhỏ để mua vé, di chuyển và xếp hàng chờ đợi dưới nắng nóng - lại bị đẩy vào tình thế "tiến thoái lưỡng nan".

Câu hỏi liệu lệnh cấm này thực sự xuất phát từ mối lo ngại an ninh chính đáng hay chỉ là một chiến lược kinh doanh được tính toán kỹ lưỡng dưới danh nghĩa an toàn sẽ sớm được trả lời bằng chính những trải nghiệm thực tế của hàng triệu cổ động viên trên khán đài các sân vận động tại Bắc Mỹ những ngày tới.

Anh Vũ

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/oai-oam-lenh-cam-khan-gia-mang-chai-nuoc-tai-su-dung-vao-san-tai-world-cup-2026-169260605170635151.htm