Bà Hồ Thị Ngọc Oanh, Giám đốc Công ty TNHH Ngọc Oanh Foods (bìa trái) giới thiệu sản phẩm thanh dinh dưỡng mè đen cho người dân mua sắm hàng hóa. Ảnh: QUANG VIỆT
Chương trình Mỗi xã một sản phẩm - OCOP không chỉ mang giá trị kinh tế mà còn trở thành một câu chuyện mang bản sắc sinh thái bản địa. Với chủ đạo là yếu tố “xanh” và “bền vững”, chương trình OCOP Đà Nẵng đang là hiện thân của chiến lược phát triển nông nghiệp sinh thái, tạo dấu ấn phát triển khu vực nông thôn.
Tạo dấu ấn kinh tế nông thôn
Khởi đầu với nhiều khó khăn như nguồn vốn hạn hẹp, cạnh tranh khốc liệt của thị trường, chị Hồ Thị Ngọc Oanh, Giám đốc Công ty TNHH Ngọc Oanh Foods (phường Liên Chiểu) không ngừng nỗ lực xây dựng và phát triển doanh nghiệp theo định hướng bền vững. Kế thừa truyền thống chế biến bánh khô mè của quê hương, chị Oanh đã đầu tư lớn cho sản phẩm chủ đạo là thanh dinh dưỡng mè đen.
Chị Oanh đã liên kết với nông dân Hòa Bắc để sản xuất mè đen hữu cơ làm nguyên liệu. Sau khi thu hoạch, mè đen được rang thủ công, kết hợp hạt điều, hạnh nhân, mật hoa dừa Trà Vinh, mạch nha nếp Quảng Ngãi chế biến thành bánh, dán nhãn mác. Trên bao bì sản phẩm có thông tin đầy đủ về xuất xứ hàng hóa, các tiêu chí an toàn thực phẩm, tiêu chuẩn HACCP.
Năm 2024, thanh dinh dưỡng mè đen của Ngọc Oanh Foods được công nhận là sản phẩm OCOP 3 sao, đoạt giải Nhất cuộc thi “Phụ nữ khởi nghiệp Sơn Trà 2024”. Đến nay, Ngọc Oanh Foods đã khẳng định thương hiệu có vị thế cạnh tranh trên thị trường Đà Nẵng và toàn quốc. Doanh nghiệp tập trung phát triển các dòng sản phẩm healthy food, ngoài thanh dinh dưỡng mè đen còn có bánh thuyền mix hạt, granola… Ngọc Oanh Foods đã lan tỏa giá trị nhân văn khi tạo việc làm cho nhiều lao động có hoàn cảnh khó khăn thông qua mạng lưới hơn 150 cộng tác viên online.
“Để đáp ứng đơn hàng lớn, hàng hóa xuất khẩu sang thị trường Lào, Trung Quốc, tôi đã mở rộng liên kết với người dân các phường Hội An Đông, Hội An Tây trồng mè đen, chủ động vùng nguyên liệu chế biến hàng hóa. Tôi kiên định con đường nâng tầm giá trị nông sản Việt gắn với sứ mệnh kiến tạo những giá trị bền vững cho sức khỏe người tiêu dùng”, chị Oanh nói.
Bà Nguyễn Thị Tuyết Lan bên sản phẩm OCOP 4 sao cam giấy Tiên Hà sấy dẻo. Ảnh: QUANG VIỆT
Miệt mài triển khai chương trình OCOP, các chủ thể trên địa bàn đã đánh thức tiềm năng bản địa, khơi dậy nội lực nông thôn, tạo sản phẩm chất lượng, an toàn, mở rộng thị trường, xuất khẩu hàng hóa. Như sản phẩm OCOP 4 sao cam giấy Tiên Hà sấy dẻo của Hợp tác xã Nông nghiệp Phước Hà (xã Sơn Cẩm Hà).
Nhận thấy cam giấy Tiên Hà có lớp vỏ mỏng, vị thanh, ngọt nhẹ, hương thơm đặc trưng, Hợp tác xã Nông nghiệp Phước Hà đã thực hiện chuỗi liên kết giá trị sản phẩm OCOP, bắt đầu bằng việc xây dựng vườn F0 đầu dòng, sử dụng hom giống ghép cho ra đời hàng vạn cây cam giấy.
Cam giấy Tiên Hà sấy dẻo được sản xuất theo quy trình cam trái sục ozon tiệt trùng, đem thái lát rồi ngâm với mật ong, sau đó đem sấy khô bằng phương pháp sấy lạnh hiện đại, cho ra đời sản phẩm an toàn, chất lượng.
Bà Nguyễn Thị Tuyết Lan, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Phước Hà nói: “Chúng tôi trồng cam giấy theo phương thức hữu cơ, chế biến đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm khắt khe. Chúng tôi đã kết nối các đối tác ngoài nước để xuất khẩu tăng giá trị cho hàng hóa”.
Tăng cạnh tranh trong giai đoạn mới
Chương trình OCOP thành phố Đà Nẵng đã mở ra hướng phát triển bền vững, giúp các hợp tác xã, doanh nghiệp, các chủ thể sản xuất, kinh doanh ở vùng nông thôn khai thác tiềm năng, lợi thế đất đai, tài nguyên, nhất là các giá trị văn hóa truyền thống để nâng tầm giá trị sản phẩm. Đến nay, toàn thành phố có 473 sản phẩm OCOP còn thời hạn công nhận, trong đó có 4 sản phẩm 5 sao, 78 sản phẩm 4 sao và 391 sản phẩm 3 sao.
Các sản phẩm OCOP của Hợp tác xã Nông nghiệp Bình Đào tham gia triển lãm "Made in Da Nang Expo 2026". Ảnh: QUANG VIỆT
Các sản phẩm OCOP được gắn mã QR truy xuất nguồn gốc, hàng hóa chất lượng, bảo đảm an toàn thực phẩm, bày bán ở các siêu thị, trung tâm thương mại, giao dịch qua thương mại điện tử, xuất khẩu nhiều nước.
Nếu như trước đây, chương trình OCOP của thành phố tập trung vào các sản phẩm hàng hóa nông sản, thì nay cách tiếp cận đã được mở rộng toàn diện hơn theo hướng đa chiều, kết hợp hài hòa giữa kinh tế, văn hóa, xã hội và môi trường trong cùng một sản phẩm. Sự thay đổi này phản ánh bước chuyển quan trọng từ tư duy sản xuất sang tư duy phát triển tổng hợp.
Ông Võ Tấn Sanh, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Bình Đào (xã Thăng An) cho biết: “Sản phẩm OCOP không chỉ kinh doanh mà còn là sản phẩm dịch vụ, du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái để phát huy, lan tỏa bản sắc văn hóa vùng đất”.
Vận động của chương trình OCOP thành phố Đà Nẵng cho thấy nhiều điểm tương đồng với xu thế phát triển OCOP toàn quốc. Theo dự thảo Bộ tiêu chí OCOP mới được Bộ Nông nghiệp và Môi trường xây dựng, điểm nhấn mang tính chiến lược là tích hợp các yêu cầu về chuyển đổi số và phát triển kinh tế tư nhân.
Cụ thể là ứng dụng công nghệ số trong quản lý, truy xuất nguồn gốc để tạo lợi thế cạnh tranh của sản phẩm OCOP. Khuyến khích tham gia của doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, đặc biệt là các chủ thể ở vùng khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực kinh tế của khu vực nông thôn.
Bà Vũ Thị Bích Hậu, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết, ngành nông nghiệp sẽ tiếp tục tham mưu thành phố triển khai chương trình OCOP theo hướng nâng cao chất lượng, phát triển bền vững gắn với văn hóa địa phương, du lịch, phát triển kinh tế nông thôn. Ngành chức năng tiếp tục hỗ trợ các chủ thể OCOP về xúc tiến thương mại, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, hoàn thiện bao bì, nhãn hiệu, truy xuất nguồn gốc…
QUANG VIỆT