Từ ngày 1-7-2026, quy định bắt buộc sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô sẽ chính thức được áp dụng theo Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ. Quy định mới được đánh giá là bước tiến quan trọng nhằm bảo vệ trẻ nhỏ khi tham gia giao thông, đồng thời giúp Việt Nam tiệm cận với các tiêu chuẩn an toàn phổ biến tại nhiều quốc gia trên thế giới.
Theo thông tin từ Cục Cảnh sát giao thông (CSGT), khoản 3 Điều 10 của luật quy định rõ, khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 mét trên ô tô, người điều khiển phương tiện không được để trẻ ngồi cùng hàng ghế với người lái xe, trừ trường hợp xe chỉ có một hàng ghế.
Bên cạnh đó, trẻ em thuộc nhóm đối tượng trên phải được bố trí ghế an toàn hoặc đệm nâng phù hợp trong quá trình di chuyển. Người lái xe cũng có trách nhiệm sử dụng và hướng dẫn sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em, ngoại trừ xe ô tô kinh doanh vận tải hành khách.
Một phụ huynh học cách lắp đặt ghế an toàn cho trẻ em trong xe ô tô. Ảnh: Hùng Lê
Như vậy, các trường hợp người lớn ôm trẻ ngồi ở ghế phụ phía trước hoặc để trẻ ngồi cùng hàng ghế với tài xế đều bị xem là hành vi vi phạm quy định. Theo quy định xử phạt hiện hành, mức phạt đối với hành vi này có thể lên tới 1 triệu đồng.
Anh Phạm Trung Hà (phường Khương Đình) cho biết: "Nhà tôi có cháu nhỏ, trước đây cũng thường xuyên để vợ bé cháu ngồi ở hàng ghế phụ cho an toàn. Tuy nhiên, sau khi tiếp nhận thông tin từ các kênh, gia đình tôi đã chuẩn bị ghế an toàn cho trẻ ở hàng ghế sau".
Cục CSGT đánh giá, việc bổ sung quy định bắt buộc sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô là cần thiết trong bối cảnh Việt Nam đang từng bước hoàn thiện hệ thống pháp luật về bảo đảm trật tự, an toàn giao thông theo hướng tiệm cận thông lệ quốc tế.
Hiện nay, khoảng 115 quốc gia trên thế giới đã ban hành quy định cấm trẻ em ngồi ghế trước trên ô tô. Trong đó, 70 quốc gia cấm hoàn toàn, còn 45 quốc gia cho phép trẻ ngồi ghế trước nhưng bắt buộc phải sử dụng thiết bị an toàn phù hợp. Ngoài ra, gần 100 quốc gia đã luật hóa quy định bắt buộc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em trên ô tô cá nhân.
Chị Vũ Mỹ Linh (sinh sống tại Seattle, bang Washington, Hoa Kỳ) chia sẻ: “Gia đình tôi sống ở Seattle và có bé gái 5 tuổi. Ở đây, việc cho trẻ ngồi ghế an toàn trên ô tô là điều bắt buộc và gần như thành thói quen của mọi phụ huynh. Con tôi dù đã 5 tuổi vẫn phải dùng booster seat mỗi khi lên xe. Ban đầu cũng thấy hơi bất tiện, nhưng sau này tôi nhận ra chỉ cần một cú phanh gấp thôi cũng có thể rất nguy hiểm với trẻ nhỏ nếu không được cố định đúng cách. Tôi nghĩ quy định mới ở Việt Nam là cần thiết để bảo vệ trẻ em tốt hơn khi tham gia giao thông.”
Theo thống kê của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) và Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF), việc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em có thể giảm tới 60% nguy cơ chấn thương và tử vong trong các vụ tai nạn giao thông.
Tại nhiều quốc gia phát triển, khoảng 90% phụ huynh thường xuyên sử dụng ghế an toàn cho trẻ khi di chuyển bằng ô tô. Trong khi đó, tỷ lệ này tại nhiều nước châu Á vẫn còn khá thấp, ở một số nơi chưa đến 5%.
Các chuyên gia an toàn giao thông cho rằng, việc bắt buộc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em là giải pháp cần thiết nhằm hạn chế rủi ro, tăng cường bảo vệ trẻ nhỏ khi tham gia giao thông bằng ô tô.
Khánh Huy