Ông Cao Đức Phát: 'Rừng ngập mặn là lá chắn xanh, bảo vệ bờ biển, đảm bảo sinh kế bền vững'

Ông Cao Đức Phát: 'Rừng ngập mặn là lá chắn xanh, bảo vệ bờ biển, đảm bảo sinh kế bền vững'
2 giờ trướcBài gốc
Phóng viên Một Thế Giới đã trao đổi với ông Cao Đức Phát - nguyên Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn; Chủ tịch Hội đồng quản lý Quỹ Cộng đồng phòng tránh thiên tai (QPT) về việc phát triển và bảo vệ rừng ngập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL)
Ông Cao Đức Phát với Chương trình ký kết biên bản hợp tác giữa BIDV và QPT - Ảnh: Văn Kim Khanh
- Thưa ông, ông đánh giá như thế nào về vai trò của rừng ngập mặn đối với các địa phương ven biển như Cần Thơ?
- Ông Cao Đức Phát: Rừng ngập mặn là một trong những hệ sinh thái có giá trị đặc biệt quan trọng, không chỉ đối với Việt Nam mà còn với toàn thế giới. Đối với các địa phương ven biển như Cần Thơ, rừng ngập mặn đóng vai trò như “lá chắn xanh” bảo vệ bờ biển, đê biển và khu dân cư trước tác động của sóng, gió, triều cường và nước biển dâng.
Cần Thơ hiện có khoảng 72 km bờ biển, gần 7.000ha rừng phòng hộ ven biển và đặc biệt là khoảng 4.000ha đất bãi bồi có tiềm năng trồng rừng. Đây là những điều kiện rất thuận lợi để phát triển và mở rộng diện tích rừng ngập mặn, góp phần bảo vệ hệ sinh thái và ổn định đời sống người dân.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, việc củng cố và phát triển vành đai rừng ven biển càng trở nên cấp thiết, không chỉ để bảo vệ môi trường mà còn để đảm bảo an ninh sinh kế lâu dài.
Trồng rừng ngập mặn ở ĐBSCL - Ảnh: Văn Kim Khanh
- Tuy nhiên, khu vực này cũng đang chịu nhiều tác động tiêu cực từ thiên nhiên. Ông nhìn nhận vấn đề này ra sao?
- Ông Cao Đức Phát: Đúng vậy, các địa phương ven biển, trong đó có Cần Thơ, đang phải đối mặt với nhiều thách thức nghiêm trọng như xâm nhập mặn, sạt lở bờ biển, triều cường và nước biển dâng.
Nguyên nhân một phần do biến đổi khí hậu toàn cầu, nhưng cũng có yếu tố từ việc suy giảm diện tích rừng ngập mặn trong quá khứ. Khi “lá chắn xanh” bị thu hẹp, sức chống chịu của bờ biển giảm đi đáng kể, dẫn đến tình trạng sạt lở ngày càng nghiêm trọng.
Chính vì vậy, việc trồng mới, phục hồi và phát triển rừng phòng hộ ven biển không chỉ là giải pháp môi trường mà còn là giải pháp cấp bách để giảm nhẹ thiên tai, bảo vệ cơ sở hạ tầng và đời sống người dân.
Rừng ngập mặn ven biển ĐBSCL - Ảnh: T.L
- Ông đánh giá thế nào về ý nghĩa của dự án trồng rừng ngập mặn tại Cần Thơ lần này?
- Ông Cao Đức Phát: Tôi cho rằng đây là một dự án có ý nghĩa rất thiết thực và kịp thời. Việc triển khai trồng 240.000 cây mắm trên diện tích 40 ha rừng phòng hộ ven biển không chỉ góp phần phục hồi hệ sinh thái rừng ngập mặn mà còn tạo nền tảng cho phát triển bền vững lâu dài.
Dự án cũng góp phần thực hiện mục tiêu nâng tỷ lệ che phủ rừng của thành phố lên 2% vào năm 2030, theo Nghị quyết của Đảng bộ thành phố. Đồng thời, đây cũng là hoạt động cụ thể hưởng ứng Đề án trồng 1 tỉ cây xanh của Chính phủ.
Quan trọng hơn, dự án không dừng lại ở việc trồng cây mà còn hướng tới quản lý, chăm sóc và bảo vệ rừng một cách bền vững, đảm bảo hiệu quả lâu dài.
Quỹ QPT và BIDV ký kết hợp tác phát triển rừng ngập mặn ở ĐBSCL - Ảnh: Văn Kim Khanh
- Sự phối hợp giữa Quỹ QPT và BIDV trong chương trình này có ý nghĩa như thế nào, thưa ông?
- Ông Cao Đức Phát: Sự đồng hành của BIDV là một điểm sáng trong chương trình này. Đây là minh chứng rõ nét cho vai trò của doanh nghiệp trong việc chung tay cùng Nhà nước và cộng đồng ứng phó với biến đổi khí hậu.
Thông qua chương trình “trồng 1 triệu cây xanh”, BIDV không chỉ đóng góp nguồn lực tài chính mà còn lan tỏa thông điệp về phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội.
Về phía Quỹ QPT, chúng tôi cam kết phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương để triển khai dự án đúng kỹ thuật, đảm bảo tỷ lệ cây sống cao, đồng thời tổ chức giám sát, chăm sóc lâu dài.
Sự kết hợp giữa nguồn lực tài chính, kinh nghiệm tổ chức và sự tham gia của địa phương sẽ tạo nên hiệu quả tổng thể cho chương trình.
- Theo ông, dự án này sẽ mang lại những lợi ích cụ thể gì cho người dân địa phương?
- Ông Cao Đức Phát: Lợi ích của dự án là rất rõ ràng. Trước hết, rừng ngập mặn sẽ giúp giảm thiểu sạt lở, bảo vệ đất đai, nhà cửa và hạ tầng của người dân ven biển.
Thứ hai, rừng tạo môi trường thuận lợi cho phát triển các mô hình sinh kế như nuôi trồng thủy sản dưới tán rừng, khai thác thủy sản tự nhiên, từ đó nâng cao thu nhập.
Thứ ba, dự án góp phần cải thiện môi trường sống, tăng chất lượng không khí và bảo tồn đa dạng sinh học.
Quan trọng hơn, khi người dân được tham gia trực tiếp vào quá trình trồng và bảo vệ rừng, họ sẽ có ý thức hơn trong việc giữ gìn tài nguyên thiên nhiên.
- Để đảm bảo dự án đạt hiệu quả lâu dài, theo ông cần những giải pháp gì?
- Ông Cao Đức Phát: Theo tôi, có ba yếu tố then chốt. Thứ nhất là lựa chọn đúng loài cây và khu vực trồng phù hợp với điều kiện tự nhiên.
Thứ hai là sự tham gia tích cực của người dân địa phương, bởi họ chính là lực lượng bảo vệ rừng hiệu quả nhất.
Thứ ba là công tác quản lý, giám sát và chăm sóc sau trồng phải được thực hiện nghiêm túc, bài bản.
Ngoài ra, cần tiếp tục huy động nguồn lực từ các tổ chức, doanh nghiệp và cộng đồng để mở rộng quy mô các chương trình trồng rừng trong thời gian tới.
Chung tay trồng rừng ngập mặn ở ĐBSCL - Ảnh: T.L
- Ông có kỳ vọng gì về tương lai của các chương trình trồng rừng ngập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long?
- Ông Cao Đức Phát: Tôi tin rằng, với sự chung tay của Nhà nước, doanh nghiệp và người dân, các chương trình trồng rừng ngập mặn sẽ ngày càng được mở rộng và đạt hiệu quả cao hơn.
Những “mầm xanh” được trồng hôm nay sẽ trở thành những cánh rừng vững chắc trong tương lai, góp phần bảo vệ bờ biển, giảm thiểu thiên tai và tạo sinh kế bền vững cho người dân.
Đây không chỉ là nhiệm vụ trước mắt mà còn là trách nhiệm lâu dài đối với các thế hệ mai sau. Nếu chúng ta làm tốt, ĐBSCL sẽ có một vành đai xanh vững chắc, thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững.
Văn Kim Khanh
Nguồn Một Thế Giới : https://1thegioi.vn/ong-cao-duc-phat-rung-ngap-man-la-la-chan-xanh-bao-ve-bo-bien-dam-bao-sinh-ke-ben-vung-249692.html