Ông Kyrylo Budanov - từ sĩ quan tình báo đến nhân vật trung tâm thời chiến

16 giờ trướcBài gốc

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã quyết định bổ nhiệm Trung tướng Kyrylo Budanov, người đứng đầu Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR), làm Chánh văn phòng Tổng thống. Quyết định nhân sự quan trọng này được đưa ra trong thời điểm đặc biệt nhạy cảm, khi cuộc xung đột với Nga đã gần tròn 4 năm và các nỗ lực ngoại giao nhằm tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình đang được đẩy mạnh.

Trung tướng Kyrylo Budanov, người đứng đầu Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR). Ảnh: AP

Ông Kyrylo Budanov thay thế ông Andrii Yermak, trợ lý thân cận lâu năm của Tổng thống Zelensky, người đã từ chức hồi tháng 11 sau khi căn hộ của ông bị các cơ quan chống tham nhũng khám xét trong khuôn khổ một cuộc điều tra liên quan đến các cáo buộc tham nhũng trong lĩnh vực năng lượng. Động thái này được xem là đòn giáng mạnh mẽ vào bộ máy chính quyền Tổng thống Ukraine, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ làm gián đoạn chiến lược đàm phán của Kiev trong bối cảnh Mỹ đang thúc đẩy các sáng kiến hòa bình.

Từ sĩ quan tình báo đến nhân vật trung tâm thời chiến

Sinh năm 1986, Trung tướng Kyrylo Budanov là một sĩ quan tình báo quân sự chuyên nghiệp, hiện 39 tuổi và là một trong những gương mặt nổi bật nhất của Ukraine trong thời kỳ xung đột. Ông giữ cương vị lãnh đạo Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR) từ năm 2020 và nhanh chóng trở thành nhân vật được nhiều người biết đến kể từ khi Nga phát động chiến dịch quân sự toàn diện vào Ukraine hồi tháng 2/2022.

Theo giới chức Ukraine, ông Kyrylo Budanov được xem là kiến trúc sư của nhiều chiến dịch tình báo và đặc nhiệm nhằm vào các mục tiêu quân sự của Nga. Phong cách hoạt động độc lập, kín tiếng nhưng quyết đoán đã góp phần tạo nên hình ảnh vừa bí ẩn, vừa cứng rắn của ông trong mắt dư luận.

Sự nghiệp của Budanov gắn liền với giai đoạn Ukraine đối mặt với những thách thức an ninh nghiêm trọng sau khi Nga sáp nhập Crimea năm 2014. Ông từng tham gia nhiều chiến dịch đặc biệt và nhiệm vụ tình báo liên quan đến xung đột với lực lượng ly khai được Moscow hậu thuẫn tại miền Đông Ukraine và bán đảo Crimea. Một số nguồn tin cho biết ông từng bị thương trong một chiến dịch trước thời điểm chiến sự toàn diện nổ ra.

Mở rộng không gian hoạt động tình báo

Kể từ năm 2022, ông Kyrylo Budanov trở thành gương mặt đại diện quen thuộc của nỗ lực tình báo Ukraine, thường xuyên xuất hiện trong các cuộc phỏng vấn và họp báo. Những phát biểu của ông được đánh giá là kết hợp giữa thông điệp chiến lược và gây sức ép tâm lý đối với Nga, trong đó ông nhiều lần cảnh báo về các mục tiêu dài hạn của Moscow đối với Ukraine và khu vực.

Ông Kyrylo Budanov thay thế ông Andrii Yermak trở thành Chánh văn phòng của Tổng thống Zelensky. Ảnh: AP

Dưới sự lãnh đạo của ông Budanov, Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR) đã mở rộng đáng kể phạm vi hoạt động, phối hợp chặt chẽ giữa thu thập tình báo, phá hoại và các chiến dịch đặc nhiệm nhằm làm suy yếu năng lực quân sự của Nga, không chỉ dọc tiền tuyến mà còn sâu trong các khu vực do Nga kiểm soát.

Giới chức Ukraine từng ghi nhận vai trò của cơ quan tình báo quân sự trong các chiến dịch nhằm vào hệ thống chỉ huy, hậu cần, cơ sở năng lượng và lực lượng hải quân của Nga, bao gồm cả các mục tiêu nằm sâu trong lãnh thổ Nga và tại những vùng Ukraine đang bị kiểm soát.

Nhân vật gây tranh cãi và mục tiêu bị nhắm tới

Vị thế nổi bật cùng vai trò trực tiếp trong các hoạt động nhạy cảm khiến ông Budanov trở thành mục tiêu chú ý của phía Nga. Truyền thông Ukraine cho biết ông đã nhiều lần thoát khỏi các âm mưu ám sát được cho là do các cơ quan an ninh Nga tiến hành. Tháng 11/2023, vợ ông, bà Marianna Budanova, từng phải nhập viện tại Kiev do bị nhiễm độc kim loại nặng, vụ việc mà phía Ukraine coi là một phần của các hoạt động thù địch.

Việc bổ nhiệm ông Budanov làm Chánh văn phòng Tổng thống được nhìn nhận như một tín hiệu cho thấy Ukraine ưu tiên mạnh mẽ hơn các vấn đề đối ngoại, quốc phòng và an ninh trong giai đoạn hiện nay. Tổng thống Zelensky gần đây cho biết một thỏa thuận hòa bình tiềm năng đã “hoàn thiện khoảng 90%”, song ông cũng thừa nhận 10% còn lại được cho là liên quan đến các vấn đề then chốt như lãnh thổ sẽ “quyết định số phận của hòa bình, của Ukraine và của châu Âu”.

Vai trò mới trong bối cảnh ngoại giao nhạy cảm

Trước khi được bổ nhiệm, ông Kyrylo Budanov từng tham gia phái đoàn Ukraine làm việc với nhóm đàm phán của Mỹ, đồng thời có tiếp xúc với phía Nga trong một số vấn đề nhân đạo như phối hợp trao đổi tù binh. Tuy nhiên, hiện vẫn chưa rõ ông sẽ đảm nhận vai trò cụ thể nào trong tiến trình hòa bình nếu được giao thêm trách nhiệm liên quan đến đàm phán.

Trong phát biểu đầu tiên sau khi quyết định bổ nhiệm được công bố, ông Budanov bày tỏ sự cảm ơn đối với Tổng thống Zelensky vì đã đặt niềm tin vào mình. Trên kênh Telegram cá nhân, ông viết: “Tôi tiếp tục phục vụ Ukraine. Đối với tôi, đây vừa là vinh dự, vừa là trách nhiệm trong một thời khắc mang tính lịch sử đối với đất nước, để tập trung vào những vấn đề sống còn liên quan đến an ninh chiến lược của nhà nước”.

Trong bối cảnh xung đột vẫn diễn biến phức tạp, việc một tướng lĩnh tình báo dày dạn kinh nghiệm được đưa vào vị trí trung tâm của bộ máy quyền lực Ukraine phản ánh những tính toán thận trọng của Kiev. Khi chiến trường và bàn đàm phán ngày càng gắn chặt với nhau, lựa chọn nhân sự này có thể sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến cách Ukraine định hình con đường phía trước, giữa áp lực chiến sự, ngoại giao và kỳ vọng về một giải pháp bền vững cho hòa bình.

Giang Bùi/VOV.VN (biên dịch) Theo: AP

Nguồn VOV : https://vov.vn/the-gioi/quan-sat/ong-kyrylo-budanov-tu-si-quan-tinh-bao-den-nhan-vat-trung-tam-thoi-chien-post1258769.vov