Ngày 3/3 (giờ Mỹ), Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa áp đặt lệnh cấm vận thương mại toàn diện đối với Tây Ban Nha. Ảnh: Reuters.
Ngày 3/3 (giờ Mỹ), Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa áp đặt lệnh cấm vận thương mại toàn diện đối với Tây Ban Nha, sau khi quốc gia đồng minh thuộc Liên minh châu Âu (EU) và NATO này từ chối cho quân đội Mỹ sử dụng các căn cứ quân sự cho các nhiệm vụ liên quan đến các cuộc không kích nhằm vào Iran, theo Reuters.
"Tây Ban Nha thật tệ. Chúng tôi sẽ cắt toàn bộ thương mại và không muốn dính líu gì đến Tây Ban Nha", ông Trump nói với các phóng viên trong cuộc gặp Thủ tướng Đức Friedrich Merz, đồng thời cho biết ông đã yêu cầu Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent "cắt đứt mọi giao dịch" với Tây Ban Nha.
Mỹ đã điều chuyển 15 máy bay, bao gồm cả máy bay tiếp nhiên liệu, khỏi các căn cứ quân sự Rota và Moron ở miền nam Tây Ban Nha sau khi chính phủ của nước này tuyên bố sẽ không cho phép sử dụng các căn cứ đó để tấn công Iran.
Theo ông Trump, ông có quyền dừng lại mọi hoạt động kinh doanh liên quan đến Tây Ban Nha, trong đó bao gồm cả việc cấm vận. Trong cuộc nói chuyện, ông cũng bày tỏ sự thất vọng trước phán quyết hồi tháng trước của Tòa án Tối cao Mỹ rằng các mức thuế toàn cầu là bất hợp pháp theo luật tình trạng khẩn cấp quốc gia.
Phát biểu sau cuộc gặp, ông Merz đã nói riêng với ông Trump rằng Tây Ban Nha không thể bị loại khỏi thỏa thuận thương mại đạt được giữa Brussels và Washington năm ngoái. "Tôi đã nói rằng Tây Ban Nha là thành viên của EU và chúng tôi chỉ đàm phán thuế quan với Mỹ một cách tập thể hoặc có thể không đàm phán", ông nói.
Sau đó, ông Trump đã công khai hỏi ý kiến Bộ trưởng Tài chính Bessent và Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer về việc cắt đứt thương mại với Tây Ban Nha. Tuy nhiên, ông Greer phản hồi sẽ bàn thêm với Tổng thống về việc này và trong trường hợp cần thiết để đảm bảo an ninh quốc gia cũng như kinh tế, Mỹ sẽ thực hiện việc cắt đứt giao dịch thương mại với Tây Ban Nha.
Ngoài ra, ông Bessent cũng cho biết Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ và Bộ Thương mại sẽ bắt đầu điều tra các biện pháp trừng phạt Tây Ban Nha theo các luật thương mại khác.
Về phía mình, chính phủ Tây Ban Nha ra tuyên bố Mỹ cần tôn trọng quyền tự chủ của các doanh nghiệp tư nhân, luật pháp quốc tế và các thỏa thuận thương mại song phương giữa Mỹ và EU.
Madrid khẳng định có đủ nguồn lực để hạn chế tác động tiềm tàng của lệnh cấm vận thương mại và hỗ trợ các ngành bị ảnh hưởng, nhưng sẽ tiếp tục thúc đẩy thương mại tự do cũng như hợp tác kinh tế với các đối tác.
Tây Ban Nha là nước xuất khẩu dầu ô liu lớn nhất thế giới, đồng thời cũng bán linh kiện ôtô, thép và hóa chất sang Mỹ. Tuy nhiên, nước này ít chịu tổn thương hơn so với một số quốc gia châu Âu khác trước các biện pháp trừng phạt kinh tế mà ông Trump đe dọa.
Theo số liệu của Cục Điều tra Dân số Mỹ, thặng dư thương mại giữa Mỹ với Tây Ban Nha trong năm 2025 chỉ khoảng 4,8 tỷ USD. Xuất khẩu dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của Mỹ sang Tây Ban Nha đã tăng trong những năm gần đây.
Đáng chú ý, Thủ tướng Đức cho biết châu Âu đang gây sức ép lên Tây Ban Nha về vấn đề chi tiêu quốc phòng. "Chúng tôi đang cố gắng thuyết phục Tây Ban Nha bắt kịp mức 3% hoặc 3,5% mà chúng tôi đã thống nhất trong NATO", ông nói, đồng thời khẳng định mức chi tiêu quốc phòng của Tây Ban Nha không liên quan đến các cuộc đàm phán thương mại.
Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez, một trong số ít lãnh đạo thiên tả còn lại ở châu Âu, cũng từng khiến ông Trump không hài lòng với một loạt quyết định chính sách khác, bao gồm việc từ chối cho các tàu vận chuyển vũ khí tới Israel cập cảng Tây Ban Nha.
Anh Nguyễn