Ông Trump gặp phản ứng ngược

5 giờ trướcBài gốc

Nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Donald Trump đang ngày càng phản ánh theo cách rất sát nghĩa khẩu hiệu trên con dấu tổng thống Mỹ - E pluribus unum (“Từ số đông tạo nên một”).

Tuy nhiên, trong khi thông điệp của con dấu vốn đề cao tinh thần thống nhất lợi ích quốc gia, thì những diễn biến gần đây lại làm nổi bật hơn vai trò và phong cách lãnh đạo mang tính cá nhân của ông chủ Nhà Trắng, theo CNN.

Điều đáng chú ý là ngay cả nhiều thượng nghị sĩ Cộng hòa - vốn thường được xem là khá đồng thuận với Nhà Trắng - lần này cũng bày tỏ thái độ phản đối, cho thấy không khí tranh luận chính sách đang trở nên sôi động hơn ngay trong nội bộ lực lượng vốn thường ủng hộ tổng thống.

Đảng Cộng hòa lục đục

Giới quan sát nhận định, mọi đời tổng thống Mỹ đều tìm cách sử dụng quyền lực hành pháp để hiện thực hóa cam kết tranh cử và bảo vệ ưu tiên của mình. Tuy nhiên, cách tiếp cận của ông Trump tiếp tục thể hiện xu hướng đề cao vai trò cá nhân trong việc định hình chương trình hành động quốc gia.

Một trong những nội dung gây chú ý tuần qua là thỏa thuận giữa chính quyền và Bộ Tư pháp liên quan tới các tranh chấp pháp lý kéo dài xoay quanh hồ sơ thuế của ông Trump. Theo đó, cơ quan thuế vụ Mỹ (IRS) sẽ khép lại một số quy trình kiểm tra đối với các hồ sơ trong quá khứ của ông và gia đình trong khuôn khổ dàn xếp pháp lý lớn hơn.

Tuyên bố này nằm trong khuôn khổ một thỏa thuận dàn xếp liên quan đến vụ kiện trị giá 10 tỷ USD mà vị Tổng thống Mỹ khởi kiện chính phủ liên bang sau khi hồ sơ thuế của ông bị rò rỉ.

Một phần khác của thỏa thuận là đề xuất thành lập quỹ bồi thường trị giá 1,776 tỷ USD dành cho những người cho rằng họ từng là nạn nhân của hoạt động “tư pháp bị chính trị hóa” dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden.

Bộ Tư pháp Mỹ ngày 18/5 thông báo thành lập quỹ trị giá 1,776 tỷ USD (gần 1,8 tỷ USD) - cùng thời điểm ông Trump rút đơn kiện trị giá 10 tỷ USD nhằm vào Sở Thuế vụ Mỹ. Ảnh: Reuters.

Động thái này được xem là minh họa rõ nét cho thông điệp tranh cử năm 2024 của ông Trump khi ông từng tuyên bố trước các cuộc mít tinh đông đảo rằng: “Tôi sẽ là sự đòi lại công bằng cho các bạn”.

Tuy nhiên, kế hoạch này nhanh chóng gây phản ứng khi xuất hiện lo ngại rằng hàng trăm người từng bị kết án liên quan vụ bạo loạn tại Điện Capitol năm 2021, trong đó có những người hành hung cảnh sát, có thể nhận hỗ trợ tài chính.

Áp lực dư luận buộc quyền Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche - một thành viên thuộc đảng Cộng hòa - phải hoãn chuyến công tác tới bang Minnesota để tập trung xử lý khủng hoảng truyền thông.

Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Susan Collins của bang Maine - người đang chuẩn bị cho cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ khó khăn vào tháng 11 - tuyên bố: “Tôi không tin rằng những cá nhân bị kết án vì bạo lực với lực lượng cảnh sát ngày 6/1 nên được hoàn trả chi phí pháp lý”.

Một số thượng nghị sĩ Cộng hòa cũng bày tỏ mong muốn chính quyền làm rõ cơ chế vận hành nhằm tránh tạo ra những tranh cãi không cần thiết.

Sự thận trọng này phần nào phản ánh tâm lý của đảng Cộng hòa khi bước vào giai đoạn chuẩn bị cho các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ - thời điểm các vấn đề kinh tế và quản trị được cử tri theo dõi sát sao hơn.

Tranh cãi lan sang dự án đại sảnh Nhà Trắng

Một trong những yếu tố tạo nên thành công chính trị của ông Trump là phong cách không quá bận tâm tới các chuẩn mực truyền thống. Nếu nhiều tổng thống trước đây có thể tìm cách giảm chú ý đối với một dự án mang màu sắc cá nhân trị giá hàng triệu USD giữa lúc kinh tế khó khăn, thì ông Trump lại chọn cách hoàn toàn ngược lại.

Là người luôn nhấn mạnh nền tảng kinh doanh và kinh nghiệm phát triển bất động sản, ông cho biết công trình đang được tu sửa tại Nhà Trắng nhằm hiện đại hóa không gian làm việc cũng như tăng cường năng lực an ninh cho khu phức hợp tổng thống.

Ngày 19/5, ông trực tiếp dẫn báo giới tham quan dự án xây dựng đại sảnh mới tại Nhà Trắng - công trình sẽ mọc lên trên phần diện tích của Cánh Đông lịch sử.

“Điều tôi làm tốt nhất trong đời là xây dựng”, ông Trump nói khi giới thiệu bản thiết kế công trình quy mô lớn, đồng thời tiết lộ khu vực mái nhà sẽ tích hợp “đế chế máy bay không người lái lớn nhất” nhằm bảo vệ Washington.

Tổng thống Mỹ Donald Trump giới thiệu hình ảnh về bản thiết kế tại công trường đang thi công phòng khánh tiết dự kiến của Nhà Trắng ở Washington, DC (Mỹ) ngày 19/5. Ảnh: Reuters.

Những người phản đối cho rằng dự án này là biểu hiện của việc xây dựng di sản cá nhân. Ngoài đại sảnh, họ cũng chỉ trích kế hoạch dựng thêm nhiều công trình biểu tượng tại thủ đô, trong đó có một cổng khải hoàn lớn gần sông Potomac.

Ông Trump bác bỏ các chỉ trích, cho rằng đây không phải dự án phục vụ cá nhân mà là một phần của kế hoạch chỉnh trang Washington, giúp thủ đô phản ánh hình ảnh của một nước Mỹ tham vọng và tự hào hơn.

“Tôi đang trao tặng đại sảnh này”, ông Trump nói, nhấn mạnh dự án sẽ được tài trợ bằng nguồn đóng góp từ khu vực tư nhân.

Tuy nhiên, ông cũng đề xuất sử dụng thêm ngân sách liên bang cho Cơ quan Mật vụ để xây dựng boong-ke và nâng cấp hệ thống an ninh bên dưới công trình.

Theo ông Trump, đây không phải sự lãng phí mà là khoản đầu tư có thể bảo vệ các đời tổng thống “trong hàng trăm năm tới”.

“Chúng tôi đang trao món quà này cho nước Mỹ. Không phải cho tôi - vì rồi tôi cũng sẽ rời đi và sẽ có người khác thay thế”, ông phát biểu.

Tuy nhiên, dự án cũng tạo ra nhiều ý kiến khác nhau. Những người ủng hộ coi đây là cách để đầu tư cho cơ sở hạ tầng biểu tượng quốc gia, trong khi một số ý kiến khác cho rằng thời điểm triển khai cần cân nhắc kỹ hơn trong bối cảnh áp lực kinh tế vẫn hiện hữu.

Tranh luận này phản ánh một câu hỏi lớn hơn đang đặt ra cho nhiệm kỳ hai của ông Trump: Đâu là điểm cân bằng giữa dấu ấn lãnh đạo cá nhân và các ưu tiên kinh tế - xã hội trước mắt.

Theo khảo sát của Washington Post/ABC News/Ipsos công bố hồi tháng 11, 56% người Mỹ phản đối kế hoạch phá bỏ Cánh Đông để xây dựng đại sảnh mới.

Điều khiến Nhà Trắng có thể lo ngại hơn là không chỉ phe Dân chủ phản ứng, mà ngay trong nội bộ đảng Cộng hòa tại Thượng viện cũng xuất hiện dấu hiệu bất mãn với cả dự án đại sảnh lẫn quỹ bồi thường.

Khi được hỏi về sự phản đối hiếm thấy này, ông Trump trả lời ngắn gọn: “Tôi không biết. Tôi thật sự không biết. Tôi chỉ làm điều mà tôi tin là đúng”.

Công trình xây dựng phòng khiêu vũ theo kế hoạch của Nhà Trắng tại khu vực Cánh Đông cũ ở Washington, DC (Mỹ). Ảnh: Reuters.

Có phản tác dụng?

Những tranh cãi quanh đại sảnh Nhà Trắng và quỹ bồi thường đang làm gia tăng sức ép chính trị đối với ông Trump trong bối cảnh tỷ lệ tín nhiệm ở mức thấp lịch sử và nhiều khảo sát cho thấy cử tri quy trách nhiệm cho chính sách của ông về triển vọng kinh tế suy giảm.

Trớ trêu là các tranh cãi này vô tình che mờ những nỗ lực Nhà Trắng đang triển khai nhằm chứng minh rằng tổng thống vẫn quan tâm tới đời sống người dân, trong đó có các sáng kiến nhằm giảm chi phí thuốc men và mở rộng tiếp cận dịch vụ y tế - những lĩnh vực được kỳ vọng có thể cải thiện mức độ hài lòng của cử tri.

Song song với đó, ông Trump tiếp tục cho thấy ảnh hưởng lớn đối với phong trào MAGA và đời sống chính trị của đảng Cộng hòa thông qua việc công khai hậu thuẫn hoặc gây sức ép với các ứng viên và nghị sĩ đồng minh.

Đối với những người ủng hộ, đây là biểu hiện của một mô hình lãnh đạo quyết đoán, ít bị ràng buộc bởi thông lệ truyền thống và tập trung vào việc thực hiện cam kết chính trị. Với giới hoài nghi, điều đó đặt ra thêm câu hỏi về mức độ cá nhân hóa quyền lực trong nhiệm kỳ hiện nay.

Khi bước sang giai đoạn tiếp theo của nhiệm kỳ, bài toán lớn với ông Trump có lẽ không chỉ là duy trì ảnh hưởng chính trị, mà còn là thuyết phục cử tri rằng các ưu tiên của Nhà Trắng vẫn gắn chặt với những vấn đề đời sống mà người dân Mỹ quan tâm nhất.

Phương Linh

Nguồn Znews : https://znews.vn/ong-trump-gap-phan-ung-nguoc-post1653551.html