Ông Trump ra tối hậu thư, chuẩn bị sẵn phương án quân sự đánh Iran

một giờ trướcBài gốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: Reuters.

Trên mạng xã hội, Tổng thống Mỹ Donald Trump viết: "Iran đã chơi trò chơi với Mỹ. Họ sẽ không còn cười được nữa đâu!".

Hai giờ sau, ông Trump tiếp tục tuyên bố: "Tôi vừa đọc xong phản hồi từ những người tự xưng là 'Đại diện' của Iran. Tôi không thích nó - HOÀN TOÀN KHÔNG THỂ CHẤP NHẬN ĐƯỢC!".

"Thời gian đang cạn dần với Iran. Họ cần hành động nhanh chóng, nếu không sẽ không còn lại gì", ông Trump cảnh báo.

Trả lời trang tin Axios, ông Trump cảnh báo Iran sẽ bị tấn công "mạnh hơn nhiều so với trước đây" nếu không đưa ra đề xuất tốt hơn.

Trong những ngày gần đây, ông Trump đã cân nhắc nghiêm túc hơn việc tái khởi động các chiến dịch quân sự quy mô lớn tại Iran nhằm ép buộc nước này thỏa hiệp để chấm dứt chiến tranh, theo CNN, dù ông vẫn ưu tiên giải quyết xung đột bằng con đường ngoại giao.

Nguồn tin cho biết thêm, ông Trump dự kiến sẽ tiếp tục họp với đội ngũ an ninh quốc gia về cuộc chiến này vào đầu tuần này để thảo luận các phương án tiếp theo đối phó với Tehran. Bộ Chiến tranh được cho là đã chuẩn bị sẵn danh sách mục tiêu quân sự nếu Tổng thống Mỹ quyết định gia tăng tấn công.

Sau hơn một tháng kể từ khi lệnh ngừng bắn tạm thời có hiệu lực vào ngày 8/4, các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran vẫn rơi vào bế tắc. Trong khi Tehran muốn chấm dứt chiến tranh vĩnh viễn, phía Mỹ yêu cầu Iran trước tiên phải mở lại eo biển Hormuz - tuyến hải trình vận chuyển năng lượng quan trọng toàn cầu, theo Al Jazeera.

Iran phản hồi đề xuất hòa bình mới nhất của Mỹ

Theo các báo cáo từ truyền thông Iran, Tehran đã phản đòn đề xuất của Mỹ bằng một đề xuất của riêng mình, bao gồm yêu cầu chấm dứt chiến tranh trên mọi mặt trận, kể cả ở Lebanon, nơi Israel đã thực hiện các cuộc không kích hạng nặng và một cuộc tấn công trên bộ.

Các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran vẫn rơi vào bế tắc. Ảnh: Reuters.

Iran muốn giai đoạn đầu của cuộc đàm phán tập trung vào việc chấm dứt các hành động thù địch, cũng như đảm bảo "an ninh hàng hải" ở vùng Vịnh và eo biển Hormuz, trước khi chuyển sang các cuộc đàm phán thứ cấp về vấn đề rộng hơn, bao gồm chương trình hạt nhân của nước này và sự hỗ trợ cho nhóm ủy nhiệm ở Trung Đông.

"Phản hồi của chúng tôi tập trung vào việc chấm dứt chiến tranh trên toàn khu vực, đặc biệt là ở Lebanon, và giải quyết các bất đồng với Washington", một nguồn tin chính thức của Iran nói với báo Al Jazeera.

Nguồn tin này nhận định phản hồi của Tehran mang tính "thực tế và tích cực", đồng thời nhấn mạnh: "Phản ứng tích cực từ Washington đối với câu trả lời của chúng tôi sẽ giúp các cuộc đàm phán tiến triển nhanh chóng. Quyết định hiện thuộc về Washington".

Tuy nhiên, các thông tin chi tiết về nội dung phản hồi của Iran vẫn có sự khác biệt giữa các nguồn báo cáo.

Liên quan đến 440 kg uranium làm giàu ở mức độ cao mà Mỹ yêu cầu bàn giao, các nguồn tin am hiểu đề xuất này tiết lộ với tờ The Wall Street Journal rằng Tehran "đề xuất pha loãng một phần số uranium này và chuyển phần còn lại sang một nước thứ ba".

"Iran cũng cho biết họ sẵn sàng đình chỉ việc làm giàu uranium, nhưng trong thời hạn ngắn hơn mức 20 năm do Mỹ đề xuất. Ngoài ra, Iran bác bỏ việc tháo dỡ các cơ sở hạt nhân của mình", nguồn tin cho biết thêm.

Theo Kế hoạch Hành động Toàn diện Chung (JCPOA) được ký kết năm 2015 dưới thời chính quyền Obama cùng một số cường quốc, Iran được phép làm giàu uranium ở mức 3,67% - đủ để vận hành chương trình điện hạt nhân dân sự và cách xa mức 90% cần thiết để chế tạo vũ khí. Tuy nhiên, vào năm 2018, ông Trump đã rút Mỹ khỏi thỏa thuận này bất chấp các báo cáo thanh tra định kỳ kết luận Iran tuân thủ nghiêm túc các cam kết.

Hiện tại, phía Mỹ đưa ra yêu cầu Iran phải giảm tỷ lệ làm giàu uranium xuống mức 0%.

Mặc dù vậy, hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran cho biết các đề xuất của Tehran tập trung nhiều hơn vào việc buộc Mỹ chấm dứt các lệnh trừng phạt dầu mỏ và giải phong tỏa tài sản ở nước ngoài. Iran được cho là cũng yêu cầu Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa đường biển đang áp đặt lên các cảng biển của nước này.

Iran nói yêu cầu của Mỹ là phi lý

Sau khi ông Trump bác bỏ đề xuất vào cuối ngày Chủ nhật, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, Esmaeil Baghaei, phát biểu với truyền thông nước này rằng Mỹ tiếp tục đưa ra "những yêu cầu vô lý". Ông nhấn mạnh phản hồi của Iran đối với đề xuất mới nhất của Mỹ, được Tehran gửi qua Pakistan vào hôm Chủ nhật, là "không hề quá đáng".

Ông khẳng định đề xuất của Iran nhằm chấm dứt chiến tranh với Mỹ và dỡ bỏ lệnh phong tỏa đường biển trong và xung quanh eo biển Hormuz là một yêu cầu "chính đáng".

"Iran yêu cầu chấm dứt chiến tranh, dỡ bỏ lệnh phong tỏa và giải phóng các tài sản của Iran vốn đã bị phong tỏa một cách bất công", ông Baghaei nói.

Hãng tin Tasnim dẫn lời một "nguồn tin am hiểu" nhấn mạnh: "Không ai ở Iran xây dựng một kế hoạch chỉ để làm hài lòng ông Trump. Đội ngũ đàm phán chỉ hành động vì quyền lợi của dân tộc Iran. Nếu ông Trump không hài lòng với điều đó thì thực ra lại tốt hơn. Ông Trump đơn giản là không chấp nhận thực tế".

Ông Trump sẽ làm gì tiếp theo?

Trong bối cảnh không bên nào chấp nhận một thỏa thuận hòa bình, Ali Vaez, giám đốc Dự án Iran tại Nhóm Khủng hoảng Quốc tế (International Crisis Group), nhận định với Al Jazeera rằng "không một biện pháp ép buộc kinh tế hay lực lượng quân sự nào có thể buộc Iran phải đầu hàng trước các yêu cầu đó".

Hàng nghìn quân lính và khí tài Mỹ vẫn sẵn sàng ở Trung Đông. Ảnh: Quân đội Mỹ.

"Do đó, ông Trump chỉ còn lại hai lựa chọn: leo thang một cuộc chiến, hoặc chấp nhận một sự thỏa hiệp không thể biện minh trước công chúng", ông nói.

Mark Pfeifle, cựu cố vấn an ninh quốc gia Mỹ, chỉ ra rằng Tehran và Washington vẫn giữ nguyên lập trường cũ như trước khi các cuộc đàm phán bắt đầu. Tuy nhiên, ông lập luận rằng ông Trump khó có khả năng tái khởi động cuộc chiến.

"Một trong những động thái gần đây của ông Trump và bộ trưởng ngoại giao là tuyên bố kết thúc Chiến dịch Epic Fury (Cơn thịnh nộ Sử thi). Điều này, ít nhất là về mặt phát ngôn, đã loại bỏ khả năng tái tham gia vào các hoạt động quân sự quy mô lớn", ông Pfeifle nói với Al Jazeera.

"Ông Trump hiện có khả năng sẽ gia tăng áp lực kinh tế đối với Iran thông qua lệnh phong tỏa eo biển và 'tiến hành một hành động quân sự, có thể là quanh bờ biển eo Hormuz', nhắm vào các tàu cao tốc, bệ phóng máy bay không người lái và các trận địa tên lửa đang đe dọa tàu thuyền tại vùng phong tỏa của Iran" ông nhận định.

Ông cho biết thêm, Tổng thống Trump cũng có thể thắt chặt các lệnh trừng phạt hoặc tiếp tục thúc đẩy lực lượng hải quân các nước châu Âu và châu Á hỗ trợ hộ tống tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz. Nhưng ngoài những phương án đó, ông Pfeifle cho rằng "không còn lại nhiều quân bài nữa".

Minh Anh

Nguồn Znews : https://znews.vn/ong-trump-ra-toi-hau-thu-chuan-bi-san-phuong-an-quan-su-danh-iran-post1652334.html