PGS.TS Nguyễn Toàn Thắng: Bầu cử Quốc hội là quá trình nhân sự hóa Nghị quyết Đại hội XIV

2 giờ trướcBài gốc

Trong bối cảnh toàn hệ thống chính trị đang tích cực chuẩn bị cho cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ mới, yêu cầu đặt ra không chỉ là bảo đảm đúng quy trình, dân chủ, minh bạch, mà còn phải lựa chọn được đội ngũ đại biểu có đủ năng lực hoạch định chính sách, đồng hành cùng sự phát triển của đất nước trong giai đoạn triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.

Phóng viên Báo Công Thương đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Nguyễn Toàn Thắng - nguyên Viện trưởng Viện Văn hóa và Phát triển - Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh để phân tích sâu hơn những yêu cầu đặt ra trong giai đoạn mới.

PGS.TS Nguyễn Toàn Thắng - nguyên Viện trưởng Viện Văn hóa và Phát triển - Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh. Ảnh: Hoàng Giang.

Bầu cử là sự chuyển hóa Nghị quyết Đại hội XIV thành hành động cụ thể

- Thưa ông, nhìn từ góc độ văn hóa chính trị và quản trị quốc gia, việc chuẩn bị cho ngày bầu cử các cấp trong bối cảnh triển khai Nghị quyết Đại hội XIV mang ý nghĩa như thế nào đối với sự ổn định thể chế và niềm tin thị trường, đặc biệt trong lĩnh vực Công Thương?

PGS.TS Nguyễn Toàn Thắng: Có thể nói, trong bối cảnh hiện nay, toàn Đảng, toàn dân và toàn quân đều đang hướng tới một khát vọng lớn là xây dựng và phát triển đất nước ngày càng thịnh vượng và hùng cường. Vấn đề cốt lõi mà chúng ta quan tâm là làm thế nào để hiện thực hóa ý chí, khát vọng và toàn bộ quan điểm của Đại hội XIV trong thực tiễn đời sống.

Từ góc nhìn văn hóa chính trị, việc chuẩn bị cho cuộc bầu cử tới đây chính là sự chuyển hóa Nghị quyết Đại hội XIV thành hành động cụ thể. Đại hội XIV có một điểm rất đặc biệt là chuyển từ nghị quyết mang tính định hướng sang nghị quyết mang tính hành động. Điều đó đặt ra yêu cầu toàn Đảng, toàn dân, toàn quân phải nhanh chóng, quyết liệt đưa nghị quyết vào thực tiễn cuộc sống.

Vì vậy, bầu cử không đơn thuần là một quy trình pháp lý hay một sự kiện chính trị định kỳ, mà là quá trình “nhân sự hóa” tư tưởng chiến lược của Đại hội. Chúng ta phải tìm ra những con người ưu tú nhất, tinh hoa nhất, có năng lực, có đạo đức, có bản lĩnh chính trị vững vàng, đủ khả năng hiện thực hóa quan điểm của Đại hội XIV trong thực tiễn. Thông qua bầu cử, chúng ta lựa chọn những người đại diện cho nhân dân để thực thi khát vọng phát triển của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân.

Dưới góc độ quản trị quốc gia, đây còn là sự kiện củng cố sự ổn định của thể chế chính trị. Một thể chế chính trị ổn định là nền tảng quan trọng để phát triển nhanh và bền vững. Thị trường luôn nhạy cảm với biến động chính trị. Khi chính trị ổn định, niềm tin thị trường được củng cố mạnh mẽ. Doanh nghiệp yên tâm đầu tư, triển khai kế hoạch sản xuất - kinh doanh dài hạn; người tiêu dùng cũng yên tâm khi thể chế ổn định.

Chúng ta đang xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, hướng tới một nước Việt Nam thịnh vượng và hùng cường. Chính trị và kinh tế có mối quan hệ biện chứng, gắn bó chặt chẽ. Ổn định thể chế chính trị cũng chính là ổn định nền tảng phát triển kinh tế. Khi niềm tin thị trường được củng cố, các lĩnh vực công nghiệp, thương mại, năng lượng sẽ có điều kiện phát triển mạnh mẽ hơn, góp phần hiện thực hóa đường lối của Đảng trong thực tiễn.

Đại biểu nhiệm kỳ mới phải hội tụ tri thức chuyên sâu và tư duy hội nhập

- Từ yêu cầu phát triển mới của nền kinh tế, đặc biệt trong lĩnh vực công nghiệp, thương mại và năng lượng, theo ông đại biểu dân cử nhiệm kỳ tới cần hội tụ những phẩm chất và năng lực cốt lõi nào để tham gia hoạch định chính sách hiệu quả?

PGS.TS Nguyễn Toàn Thắng: Theo tôi, đại biểu dân cử nhiệm kỳ tới phải hội tụ đầy đủ phẩm chất và năng lực của người đại diện cho nhân dân, đặc biệt trong lĩnh vực kinh tế phải có tri thức chuyên sâu và tầm nhìn hội nhập quốc tế.

Việt Nam hiện đang hội nhập sâu rộng với thế giới, có quan hệ ngoại giao với 193 quốc gia và vùng lãnh thổ, tham gia sâu vào chuỗi giá trị và chuỗi cung ứng toàn cầu. Vì vậy, người đại biểu phải am hiểu quy luật của kinh tế thị trường, hiểu rõ các cam kết hội nhập quốc tế, nắm vững những chuẩn mực toàn cầu trong thương mại, đầu tư và phát triển bền vững.

Trong lĩnh vực Công Thương, đại biểu cần có hệ thống tri thức đầy đủ và sâu sắc về hoạt động công nghiệp, thương mại, năng lượng, logistics, phòng vệ thương mại, quản lý thị trường... Đồng thời, phải am hiểu các xu thế lớn của thời đại như Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn, yêu cầu minh bạch trong chuỗi cung ứng theo chuẩn mực quốc tế.

Bên cạnh tri thức chuyên môn, đại biểu phải luôn coi trọng lợi ích quốc gia, vì nhân dân, quan tâm tới doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp tư nhân - một động lực quan trọng của nền kinh tế. Đại biểu phải có tư duy sáng tạo, có năng lực phản biện chính sách, có khả năng tư vấn và đề xuất những giải pháp thiết thực nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế đất nước.

Tóm lại, trong thời kỳ hội nhập và mở cửa sâu rộng, đại biểu phải có năng lực mới, tư duy mới, tầm nhìn chiến lược và sự am hiểu sâu sắc lĩnh vực chuyên môn của mình để đóng góp hiệu quả vào quá trình hoạch định chính sách.

Theo PGS.TS Nguyễn Toàn Thắng: "Đại biểu có nền tảng kinh tế, công nghiệp giữ vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao chất lượng lập pháp và hiệu lực giám sát". Ảnh: Hoàng Giang.

Đại biểu chuyên ngành là cầu nối giữa chính sách và thực tiễn doanh nghiệp

- Trong thực tiễn ngành Công Thương, nhiều vấn đề như thương mại quốc tế, logistics, phòng vệ thương mại hay quản lý thị trường đòi hỏi hiểu biết chuyên sâu và khả năng phản biện sát thực tiễn doanh nghiệp. Ông đánh giá thế nào về vai trò của các đại biểu có nền tảng chuyên môn trong nâng cao chất lượng lập pháp và hiệu lực giám sát?

PGS.TS Nguyễn Toàn Thắng: Đại biểu có nền tảng chuyên môn về kinh tế, công nghiệp giữ vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao chất lượng lập pháp và hiệu lực giám sát. Họ phải am hiểu sâu sắc toàn bộ hệ thống chính sách phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, đặc biệt là cơ chế vận hành của kinh tế thị trường và vai trò của kinh tế tư nhân.

Người đại biểu phải có năng lực nhận diện rõ nội dung cốt lõi của chính sách, đánh giá được quá trình thực thi chính sách trong thực tiễn, từ đó thu hẹp khoảng cách giữa văn bản pháp luật và đời sống doanh nghiệp. Chính sách chỉ thực sự có ý nghĩa khi tạo ra tác động tích cực đối với sản xuất, kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Đại biểu chuyên ngành còn có vai trò giám sát việc thực thi chính sách, phát hiện kịp thời những bất cập, điểm nghẽn, nút thắt để kiến nghị điều chỉnh. Đồng thời, họ là cầu nối tri thức giữa nhà nước và doanh nghiệp, giúp doanh nghiệp hiểu rõ giá trị của chính sách, đồng hành cùng nhà nước trong phát triển.

Đổi mới tư duy lập pháp để tháo gỡ điểm nghẽn phát triển

- Trước yêu cầu phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn mới, ông kỳ vọng gì vào Quốc hội khóa XVI? Theo ông, Quốc hội cần đổi mới những phương diện nào về tư duy lập pháp và cơ chế giám sát để tạo động lực thể chế cho ngành Công Thương phát triển ổn định, hiện đại và hội nhập sâu rộng?

PGS.TS Nguyễn Toàn Thắng: Tôi kỳ vọng Quốc hội khóa XVI tiếp tục phát huy tinh thần nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng sự thật và nói rõ sự thật để ban hành những chính sách sát thực tiễn. Muốn đạt mục tiêu đến năm 2045 Việt Nam trở thành nước phát triển có thu nhập cao theo định hướng xã hội chủ nghĩa, chúng ta phải nhận diện rõ những điểm nghẽn, những nút thắt trong phát triển.

Chính sách phải xuất phát từ thực tiễn Việt Nam, kế thừa thành tựu gần 40 năm đổi mới và tiếp thu tinh hoa kinh nghiệm quốc tế. Một chính sách tốt phải phù hợp với điều kiện cụ thể của đất nước, có tầm nhìn chiến lược dài hạn nhưng cũng linh hoạt theo từng giai đoạn phát triển.

Quốc hội cần chú trọng đổi mới tư duy lập pháp theo hướng tạo môi trường thể chế thuận lợi cho doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp tư nhân; hoàn thiện khung pháp lý về chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn, năng lượng bền vững; đồng thời nâng cao hiệu quả giám sát để bảo đảm chính sách được thực thi nghiêm túc, minh bạch.

Chỉ khi tư duy lập pháp đổi mới, cơ chế giám sát hiệu quả và chính sách bám sát thực tiễn, chúng ta mới có thể tạo động lực mạnh mẽ cho ngành Công Thương phát triển ổn định, hiện đại, hội nhập sâu rộng và đóng góp tích cực vào mục tiêu phát triển nhanh, bền vững của đất nước.

- Trân trọng cảm ơn ông đã chia sẻ!

Theo chia sẻ của PGS.TS Nguyễn Toàn Thắng, bầu cử nhiệm kỳ mới là quá trình nhân sự hóa tư tưởng chiến lược của Đại hội XIV của Đảng, chuyển hóa nghị quyết thành hành động cụ thể. Đại biểu dân cử phải hội tụ tri thức chuyên sâu, tư duy hội nhập và trách nhiệm vì lợi ích quốc gia, đồng thời đóng vai trò cầu nối giữa chính sách và thực tiễn.Quốc hội khóa XVI cần đổi mới tư duy lập pháp, nâng cao hiệu lực giám sát, tháo gỡ điểm nghẽn thể chế để tạo nền tảng vững chắc cho nền kinh tế Việt Nam phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn mới.

Thanh Thảo

Nguồn Công Thương : https://congthuong.vn/pgs-ts-nguyen-toan-thang-bau-cu-quoc-hoi-la-qua-trinh-nhan-su-hoa-nghi-quyet-dai-hoi-xiv-445167.html