Chủ tịch Kirsty Coventry lên tiếng về việc IOC cấm vận động viên chuyển giới nữ thi Olympic
Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC) vừa đưa ra quyết định mang tính bước ngoặt khi cấm các vận động viên chuyển giới nữ và những người có sự khác biệt về phát triển giới tính (DSD) tham gia thi đấu ở hạng mục nữ tại Olympic Los Angeles 2028 và các kỳ Thế vận hội trong tương lai. Chủ tịch IOC Kirsty Coventry nhấn mạnh rằng việc cho phép nam giới sinh học thi đấu ở nội dung nữ là không công bằng.
Theo bà, quyết định này dựa trên các bằng chứng khoa học và được xây dựng với sự tư vấn của các chuyên gia y tế. IOC đồng thời yêu cầu tất cả vận động viên muốn thi đấu ở hạng mục nữ trong tương lai phải trải qua xét nghiệm gen SRY - một phương pháp xác định giới tính sinh học thông qua mẫu nước bọt hoặc tế bào niêm mạc miệng. Đây là xét nghiệm chỉ cần thực hiện một lần trong đời và được đánh giá là không xâm lấn.
Theo IOC, quy định áp dụng cho cả môn thi đấu cá nhân lẫn đồng đội, với mục tiêu duy trì tính toàn vẹn và sự an toàn trong môi trường cạnh tranh thể thao.
IOC cấm vận động viên chuyển giới nữ thi Olympic
Đây là một trong những thay đổi chính sách đáng chú ý nhất của IOC trong những năm gần đây, làm dấy lên tranh luận trong cộng đồng thể thao toàn cầu.
Bộ trưởng Thể thao Pháp Marina Ferrari cho biết quyết định của IOC về việc tái áp dụng kiểm tra giới tính "gây ra những lo ngại lớn vì nó nhắm mục tiêu cụ thể vào phụ nữ bằng cách tạo ra sự phân biệt làm suy yếu nguyên tắc bình đẳng".
"Chúng tôi phản đối việc khái quát hóa xét nghiệm gen, điều này đặt ra nhiều câu hỏi về đạo đức, pháp lý và y tế, đặc biệt là theo luật pháp Pháp. Những xét nghiệm này, được giới thiệu vào năm 1967, đã bị ngừng vào năm 1999 do những lo ngại mạnh mẽ trong cộng đồng khoa học về tính phù hợp của chúng. Pháp rất tiếc về bước thụt lùi này", bà Ferrari nói.
Bộ trưởng Thể thao Pháp Marina Ferrari
Bộ trưởng Thể thao Pháp nói thêm rằng chính sách mới "định nghĩa giới tính nữ mà không xem xét đến những đặc điểm sinh học cụ thể của người liên giới tính, những người có đặc điểm giới tính có sự biến đổi tự nhiên, dẫn đến một cách tiếp cận đơn giản hóa và có khả năng gây kỳ thị.
Nước láng giềng Tây Ban Nha cũng đã lên tiếng về quyết định của IOC, ủng hộ quyền của các vận động viên chuyển giới được chơi thể thao. Bộ trưởng Giáo dục, Đào tạo nghề và Thể thao Tây Ban Nha Milagros Tolón cho biết, chính sách mới nhất đề cập đến nguyên tắc bình đẳng nhưng không phải là công bằng.
"Với tư cách là Bộ trưởng Thể thao, đối với tôi, điều quan trọng nhất là bình đẳng, không chỉ từ góc độ hòa nhập, mà tất nhiên còn giữa nam và nữ, và cả trong trường hợp người chuyển giới chơi thể thao", bà nói với báo giới.
Bộ trưởng Giáo dục, Đào tạo nghề và Thể thao Tây Ban Nha Milagros Tolón
Các nhóm nhân quyền cũng đã lên tiếng bày tỏ sự lo ngại, gọi các hướng dẫn về tiêu chuẩn giới tính mới là "một phản ứng thô thiển và phân biệt đối xử, không được khoa học chứng minh và vi phạm luật nhân quyền quốc tế".
"Việc bắt buộc xét nghiệm giới tính bằng gen và các tiêu chí sinh học cứng nhắc như một điều kiện để tham gia vào hạng mục dành cho nữ vi phạm các quyền con người cơ bản và phổ quát… bao gồm quyền bình đẳng, không phân biệt đối xử, phẩm giá, quyền riêng tư và quyền tự chủ về thân thể.
Như một số chuyên gia độc lập của Liên hợp quốc đã lưu ý, định nghĩa nhị nguyên về giới tính củng cố các định kiến có hại và làm xói mòn tiến trình hướng tới bình đẳng giới thực chất. Bất kỳ việc kiểm tra nào đối với các vận động viên cần phải được cá nhân hóa và dựa trên bằng chứng, chứ không phải tùy tiện hoặc hạ thấp phẩm giá", giáo sư Paula Gerber, một luật sư nhân quyền quốc tế tại Đại học Monash, cho biết.
Mặc dù chính sách của IOC chỉ nhắm vào các vận động viên Olympic, một số người lo ngại rằng nó có thể ảnh hưởng đến thể thao cấp cơ sở. "Đây không chỉ là vấn đề của các vận động viên chuyển giới hoặc liên giới tính; điều này ảnh hưởng đến mọi cô gái đang chơi thể thao ở Australia ngày nay.
Nếu những quy định này được thông qua, điều đó có nghĩa là khi bạn đăng ký cho con gái mình chơi thể thao, con bé có thể phải trải qua xét nghiệm giới tính chỉ để được tham gia. Tệ hơn nữa, nó tạo ra một nền văn hóa mà ở đó những người như huấn luyện viên, quan chức, hoặc thậm chí là phụ huynh khác, cảm thấy có quyền đặt câu hỏi liệu con gái bạn có 'trông đủ nữ tính' để được tham gia hay không.
Đó không phải là bảo vệ thể thao nữ. Đó là kiểm soát cơ thể của các cô gái. Và một khi thể thao bắt đầu quyết định những phụ nữ nào là 'chấp nhận được', thì không một phụ nữ hay cô gái nào thực sự an toàn", Nikki Dryden, một luật sư nhân quyền và cựu vận động viên bơi lội Olympic, chia sẻ.
Nikki Dryden, một luật sư nhân quyền và cựu vận động viên bơi lội Olympic Australia
Cô Dryden tiếp tục khẳng định rằng các chính sách của IOC là bất hợp pháp ở Australia: "Kiểm tra giới tính bắt buộc và các lệnh cấm toàn diện mâu thuẫn trực tiếp với Đạo luật Chống phân biệt giới tính, Khung Liêm chính quốc gia trong thể thao và các nghĩa vụ bảo vệ trẻ em của chúng ta.
Việc hướng tới các quy định loại trừ và xâm phạm quyền riêng tư không chỉ không cần thiết mà còn là một bước thụt lùi hơn 25 năm, khiến các vận động viên và các tổ chức phải đối mặt với những rủi ro nghiêm trọng về pháp lý và liêm chính".
Trong khi đó, các tổ chức nhân quyền (Human Rights Watch, Sport & Rights Alliance) gọi đây là một quyết định "phân biệt đối xử" và "thụt lùi 30 năm". Họ lo ngại việc kiểm tra gene bắt buộc sẽ xâm phạm quyền riêng tư và gây tổn thương tâm lý cho các vận động viên nữ có ngoại hình không theo chuẩn mực số đông.
Nguồn: insidethegames.biz
Nhu Thụy