Các thành viên CLB hát Soọng cô xã Nam Hòa duy trì sinh hoạt đều đặn.
Xã Văn Lang nằm ở khu vực phía Bắc của tỉnh Thái Nguyên, được sáp nhập từ ba xã Kim Hỷ, Lương Thượng và Văn Lang. Với hơn 96% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, người dân vẫn lưu giữ được kho tàng văn hóa phong phú của các dân tộc Tày, Mông, Dao… Nhờ sự quan tâm của chính quyền địa phương, nhiều giá trị văn hóa phi vật thể đã được khôi phục và duy trì bền vững, tiêu biểu là CLB Văn hóa nghệ thuật đặc sắc Văn Lang.
Dù mới thành lập tháng 11-2025 nhưng đến nay, CLB đã có hơn 40 thành viên tham gia. Các thành viên thường xuyên luyện tập, biểu diễn phục vụ nhiệm vụ chính trị, các sự kiện văn hóa của địa phương, góp phần đưa hát then, đàn tính đến gần hơn với cộng đồng và du khách.
Bà Hoàng Thị Dung, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Văn Lang, Chủ nhiệm CLB văn hóa nghệ thuật đặc sắc Văn Lang, cho biết: Dù mới được thành lập nhưng CLB hoạt động rất sôi nổi, và nhiệt tình tham gia biểu diễn tại ngày hội giao lưu văn hóa, nghệ thuật truyền thống các dân tộc thiểu số tỉnh Thái Nguyên. Thời gian tới, CLB sẽ tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, chú trọng bảo tồn, gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa truyền thống của địa phương.
Không chỉ ở Văn Lang, phong trào thành lập CLB văn hóa văn nghệ ở cơ sở còn lan tỏa mạnh mẽ tại nhiều địa phương khác. Tháng 12-2025, tại xã Ngân Sơn, CLB hát Páo dung dân tộc Dao cũng được thành lập với mục tiêu phục dựng, bảo tồn làn điệu dân ca truyền thống đang đứng trước nguy cơ mai một. Các nghệ nhân biết hát Páo dung đã phiên âm chữ Nôm Dao sang tiếng Việt để hướng dẫn các thành viên trong CLB hát được dễ dàng hơn, tạo không khí học tập sôi nổi, cởi mở.
Bà Bàn Thị Hoa, thôn Khuổi Diễn, xã Ngân Sơn, chia sẻ: Páo dung mặc dù hát bằng tiếng Dao nhưng văn bản của bài Páo dung lại là chữ Nôm Dao nên không phải ai cũng biết đọc chữ. Khi thành lập ra CLB, có người hướng dẫn, dạy hát chúng tôi vui lắm.
Nghệ nhân Bàn Thị Thanh truyền dạy hát Páo dung cho thế hệ trẻ người Dao Tiền tại xã Ngân Sơn.
Tại xã Nghĩa Tá, CLB hát Páo dung của Bản Ca được thành lập từ năm 2021, đến nay, thông qua các hoạt động bảo tồn, truyền dạy của chính quyền và ngành chức năng, số người tham gia ngày càng đông, đặc biệt là sự góp mặt tích cực của thế hệ trẻ. Những buổi sinh hoạt CLB được duy trì không chỉ giúp lớp trẻ học hát mà còn hiểu hơn về phong tục, tập quán của dân tộc mình. CLB thường xuyên tham gia biểu diễn tại các ngày hội văn hóa của xã, của tỉnh và giao lưu ở quy mô khu vực, toàn quốc.
Ở các xã có đông đồng bào Sán Dìu sinh sống như xã Nam Hòa, Thành Công, các CLB hát Soọng cô cũng hoạt động rất nền nếp. Tại xã Thành Công hiện có 4 CLB Soọng cô với tổng cộng 144 hội viên duy trì sinh hoạt đều đặn. Tại xã Nam Hòa, những thành viên CLB hát Soọng cô của xã đang sinh sống ở các thôn, tổ vẫn duy trì tập luyện, giao lưu khi có thời gian rảnh rỗi. Những buổi chiều tại nhà văn hóa xóm Bờ Suối, tiếng hát Soọng cô mộc mạc, da diết lại vang lên.
Hoạt động sôi nổi, phong phú của các CLB văn hóa, văn nghệ ở cơ sở đã và đang góp phần quan trọng trong thực hiện phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”. Từ những buổi học hát then, đàn tính, Páo dung hay Soọng cô, một dòng chảy văn hóa đang được khơi lại và lan tỏa.
Vi Diễn