Chuỗi liên kết trồng, chế biến và tiêu thụ atisô tại xã Lạc Dương mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người dân
Phát triển vùng nguyên liệu gắn với chế biến
Là địa phương có thế mạnh về nông nghiệp công nghệ cao, Lâm Đồng đang hoàn thiện chuỗi giá trị nông sản từ sản xuất đến tiêu thụ, trong đó chế biến rau, củ được xác định là khâu then chốt để nâng cao giá trị gia tăng và giảm rủi ro thị trường.
Toàn tỉnh hiện có khoảng 508 cơ sở sơ chế, đóng gói nông sản với tổng công suất khoảng 1,53 triệu tấn mỗi năm. Trong quý I/2026, tỷ lệ rau, trái cây qua chế biến đạt khoảng 24,4% tổng sản lượng nông sản toàn tỉnh.
Nhiều doanh nghiệp đã đầu tư dây chuyền thiết bị hiện đại, ứng dụng công nghệ tiên tiến trong sơ chế, đóng gói, bảo quản và chế biến. Điều này góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm, kéo dài thời gian bảo quản và đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường.
Mô hình phát triển ca cao phục vụ cho chế biến tại các xã phía Nam Lâm Đồng đang được người dân nhân rộng
Ông Vũ Đình Cường, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết, tỉnh vừa xây dựng kế hoạch phát triển chế biến rau quả giai đoạn 2026 - 2030 với định hướng phát triển ngành chế biến trở thành lĩnh vực quan trọng trong cơ cấu nông nghiệp, gắn kết chặt chẽ giữa vùng nguyên liệu, công nghiệp chế biến và thị trường tiêu thụ.
Theo kế hoạch, đến năm 2030, tốc độ giá trị gia tăng ngành công nghiệp chế biến rau quả đạt từ 8 - 10% mỗi năm; tỷ lệ rau quả qua chế biến đạt khoảng 30% tổng sản lượng; tổn thất sau thu hoạch giảm bình quân trên 1% mỗi năm.
Đồng thời, trên 70% cơ sở sơ chế, bảo quản và chế biến rau quả đạt trình độ công nghệ tiên tiến; hơn 70% cơ sở áp dụng các hệ thống quản lý chất lượng, an toàn thực phẩm như HACCP, ISO 22000 hoặc tương đương.
Các doanh nghiệp tỉnh Lâm Đồng đẩy mạnh phát triển các chuỗi liên kết sản xuất và chế biến
Để đạt các mục tiêu trên, tỉnh tập trung phát triển vùng nguyên liệu ổn định phục vụ chế biến. Các vùng sản xuất rau công nghệ cao tiếp tục được duy trì tại Đà Lạt, Đức Trọng và Đơn Dương. Cùng với đó, các vùng cây ăn quả tại khu vực Bảo Lộc, Di Linh và Tây Lâm Đồng sẽ được tổ chức theo hướng sản xuất tập trung, quy mô lớn, đáp ứng yêu cầu về sản lượng và chất lượng nguyên liệu cho chế biến.
Việc áp dụng các tiêu chuẩn sản xuất tiên tiến như: VietGAP, GlobalGAP, sản xuất hữu cơ, truy xuất nguồn gốc, mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói cũng được đẩy mạnh nhằm nâng cao khả năng tiếp cận các thị trường xuất khẩu.
Ưu tiên chế biến sâu, mở rộng thị trường tiêu thụ
Song song với phát triển vùng nguyên liệu, Lâm Đồng xác định thu hút đầu tư vào lĩnh vực chế biến sâu là giải pháp then chốt để nâng cao giá trị nông sản.
Phát triển chế biến sâu tại các doanh nghiệp ở Khu công nghiệp Phú Hội
Theo định hướng của tỉnh, các loại hình chế biến được ưu tiên gồm: rau, củ đông lạnh; rau quả sấy; nước ép trái cây; thực phẩm chế biến từ rau quả; các sản phẩm chiết xuất tinh chất phục vụ ngành thực phẩm, dược phẩm và mỹ phẩm.
Những công nghệ hiện đại như đông lạnh nhanh, sấy lạnh, sấy thăng hoa, sản xuất puree hay nước ép cô đặc sẽ được khuyến khích ứng dụng rộng rãi.
Tỉnh cũng sẽ rà soát, bố trí quỹ đất tại các khu, cụm công nghiệp và khu vực sản xuất tập trung nhằm thu hút các dự án chế biến quy mô công nghiệp. Những dự án ứng dụng công nghệ cao, thân thiện với môi trường và có khả năng liên kết với vùng nguyên liệu được ưu tiên kêu gọi đầu tư.
Phát triển chế biến sâu cho nông sản tại các khu công nghiệp
Bên cạnh đó, phát triển hệ thống logistics và bảo quản sau thu hoạch được xem là mắt xích quan trọng trong chuỗi giá trị nông sản.
Giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh đặt mục tiêu hình thành từ 10 - 20 cơ sở sơ chế, kho lạnh và đóng gói tại các vùng nguyên liệu trọng điểm. Hệ thống này sẽ góp phần giảm tổn thất sau thu hoạch, bảo đảm chất lượng sản phẩm và nâng cao hiệu quả chế biến.
Công tác xúc tiến thương mại, phát triển thị trường cũng được đẩy mạnh. Lâm Đồng hiện đã ban hành kế hoạch phát triển thị trường nông sản và sản phẩm OCOP gắn với quảng bá thương hiệu, ứng dụng công nghệ cao và chuyển đổi số giai đoạn 2026 - 2030.
Thương mại điện tử tiếp tục phát huy hiệu quả khi trang thông tin nông sản của tỉnh đã hỗ trợ khoảng 900 đơn vị sản xuất, kinh doanh với hơn 2.000 sản phẩm được giới thiệu và kết nối tiêu thụ.
Doanh nghiệp tỉnh Lâm Đồng đẩy mạnh phát triển chế biến sâu các sản phẩm từ mắc ca
Đối với thị trường xuất khẩu, Lâm Đồng tập trung vào các thị trường trọng điểm như Trung Quốc, Liên minh châu Âu (EU), Hoa Kỳ, Nhật Bản và Hàn Quốc. Các sản phẩm rau, củ chế biến sẽ được định hướng đáp ứng đầy đủ yêu cầu về kiểm dịch thực vật, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn kỹ thuật của từng thị trường.
Đặc biệt, chuyển đổi số được xác định là động lực quan trọng trong phát triển ngành chế biến nông sản. Tỉnh sẽ thúc đẩy ứng dụng các công nghệ mới như: Internet vạn vật (IoT), blockchain trong quản lý vùng nguyên liệu, truy xuất nguồn gốc, kiểm soát chất lượng và quản lý chuỗi cung ứng.
Doanh nghiệp tỉnh Lâm Đồng đẩy mạnh phát triển chế biến sâu các sản phẩm từ rau, củ
Với định hướng phát triển đồng bộ từ vùng nguyên liệu đến chế biến và thị trường tiêu thụ, Lâm Đồng kỳ vọng nâng cao giá trị nông sản, gia tăng sức cạnh tranh và phát triển nông nghiệp bền vững.
Hoàng Sa