Phát triển thuốc ung thư giúp kéo dài sự sống gần 28 tháng

2 giờ trướcBài gốc

Một loại thuốc miễn dịch thế hệ mới do Trung Quốc phát triển đang thu hút sự chú ý của giới nghiên cứu ung thư quốc tế sau khi cho thấy khả năng kéo dài đáng kể thời gian sống ở bệnh nhân ung thư phổi giai đoạn tiến xa.

Kết quả được công bố tại Hội nghị thường niên của Hiệp hội Ung thư Lâm sàng Mỹ (ASCO) 2026 cho thấy ivonescimab kết hợp hóa trị không chỉ giúp kiểm soát bệnh lâu hơn mà còn làm giảm nguy cơ tử vong so với một trong những phác đồ điều trị tiêu chuẩn hiện nay.

Thuốc Ivonescimab ghi nhận nhiều kết quả tích cực. Ảnh: Sheffield.

Kéo dài thời gian sống cho nhóm bệnh nhân ít lựa chọn điều trị

Ung thư phổi hiện vẫn là nguyên nhân gây tử vong do ung thư hàng đầu thế giới. Trong đó, ung thư phổi không tế bào nhỏ thể tế bào vảy (squamous NSCLC) chiếm khoảng 25% tổng số ca mắc. Đây được xem là một trong những nhóm bệnh khó điều trị nhất bởi số lượng lựa chọn thuốc còn hạn chế hơn nhiều so với các thể ung thư phổi khác.

Một số liệu pháp nhắm trúng đích hoặc thuốc chống tạo mạch vốn mang lại hiệu quả ở những dạng ung thư phổi khác lại có thể làm tăng nguy cơ chảy máu nghiêm trọng ở bệnh nhân ung thư phổi thể vảy. Vì vậy, trong nhiều năm qua, hóa trị kết hợp thuốc miễn dịch vẫn là nền tảng điều trị chủ yếu cho nhóm bệnh nhân này.

Trong bối cảnh đó, kết quả từ nghiên cứu pha III HARMONi-6 được đánh giá là một tín hiệu đáng chú ý. Thử nghiệm được thực hiện trên 532 bệnh nhân ung thư phổi không tế bào nhỏ thể tế bào vảy giai đoạn IIIB, IIIC hoặc IV tại Trung Quốc.

Một nửa số bệnh nhân được điều trị bằng ivonescimab kết hợp hai thuốc hóa trị paclitaxel và carboplatin. Nhóm còn lại được điều trị bằng thuốc miễn dịch tislelizumab cùng phác đồ hóa trị tương tự.

Các dữ liệu công bố trước đây cho thấy ivonescimab giúp kéo dài thời gian sống không tiến triển bệnh trung vị lên khoảng 11 tháng, so với 9 tháng ở nhóm điều trị tiêu chuẩn. Tuy nhiên, điều khiến giới chuyên môn quan tâm hơn là liệu lợi ích này có thực sự chuyển thành thời gian sống lâu hơn cho người bệnh hay không.

Kết quả của nghiên cứu sau hơn 21 tháng theo dõi. Ảnh: ASCO.

Kết quả cập nhật tại ASCO 2026 cho thấy câu trả lời là có. Sau thời gian theo dõi trung bình 21,4 tháng, bệnh nhân điều trị bằng ivonescimab kết hợp hóa trị đạt thời gian sống trung vị gần 28 tháng, trong khi nhóm dùng tislelizumab kết hợp hóa trị đạt khoảng 24 tháng. Quan trọng hơn, phác đồ chứa ivonescimab giúp giảm 34% nguy cơ tử vong trong suốt thời gian nghiên cứu.

Theo TS Shun Lu, tác giả chính của nghiên cứu đến từ Bệnh viện Lồng ngực Thượng Hải, đây là một trong số rất ít nghiên cứu ở bệnh nhân ung thư phổi thể tế bào vảy giai đoạn tiến xa ghi nhận thời gian sống trung vị vượt quá 2 năm.

Một điểm đáng chú ý là hiệu quả của ivonescimab dường như không bị ảnh hưởng bởi nồng độ PD-L. Đây là yếu tố thường được dùng để dự đoán khả năng đáp ứng với thuốc miễn dịch.

Ở nhóm điều trị bằng tislelizumab, bệnh nhân có PD-L1 thấp sống trung vị khoảng 19 tháng, thấp hơn đáng kể so với mức 27 tháng ở nhóm PD-L1 cao. Trong khi đó, ivonescimab vẫn cho thấy hiệu quả ở cả hai nhóm. Theo các nhà nghiên cứu, số bệnh nhân còn sống tại thời điểm phân tích nhiều đến mức chưa thể xác định được thời gian sống trung vị riêng cho từng mức PD-L1.

Kết quả này cho thấy thuốc có thể mang lại lợi ích ngay cả với những bệnh nhân vốn ít đáp ứng với các liệu pháp miễn dịch hiện nay.

Ivonescimab có gì khác biệt?

Ivonescimab là thuốc miễn dịch dạng truyền tĩnh mạch, được sử dụng kết hợp với hóa trị để điều trị ung thư phổi giai đoạn tiến xa. Điểm đặc biệt của ivonescimab nằm ở chính cách thuốc được thiết kế.

Khác với các thuốc miễn dịch thông thường chỉ nhắm vào một mục tiêu sinh học, ivonescimab là một kháng thể lưỡng đặc hiệu (bispecific antibody), có khả năng tác động đồng thời lên hai cơ chế quan trọng liên quan đến sự phát triển của khối u.

Một đầu của phân tử thuốc gắn với PD-1 - "điểm kiểm soát miễn dịch" giúp tế bào ung thư né tránh sự tấn công của hệ miễn dịch. Đầu còn lại nhắm vào VEGF, yếu tố thúc đẩy hình thành các mạch máu mới để cung cấp oxy và dưỡng chất cho khối u phát triển.

Nhờ đồng thời tác động lên cả PD-1 và VEGF, ivonescimab vừa tăng cường khả năng tấn công tế bào ung thư của hệ miễn dịch, vừa hạn chế nguồn máu nuôi khối u. Các nhà nghiên cứu cho rằng cách tiếp cận này giúp tập trung hiệu quả điều trị vào mô ung thư và giảm ảnh hưởng đến các tế bào lành.

Các biến cố thường gặp của thuốc gồm giảm bạch cầu trung tính, giảm bạch cầu và thiếu máu. Tỷ lệ chảy máu ở nhóm dùng ivonescimab khoảng 3%, cao hơn nhẹ so với mức 1% ở nhóm đối chứng nhưng không ghi nhận tín hiệu bất thường.

Bình luận về kết quả nghiên cứu, TS David Spigel, Chủ tịch kiêm Giám đốc Y khoa của Viện Nghiên cứu Sarah Cannon (Mỹ), cho rằng đây là thử nghiệm quy mô lớn đầu tiên cho thấy một liệu pháp miễn dịch thế hệ mới có thể mang lại hiệu quả tốt hơn phác đồ điều trị tiêu chuẩn hiện nay ở bệnh nhân ung thư phổi thể tế bào vảy giai đoạn tiến xa.

Tuy nhiên, ông cũng lưu ý toàn bộ người tham gia nghiên cứu đều đến từ Trung Quốc. Hiện nghiên cứu HARMONi-3 đang tiếp tục được triển khai tại Mỹ, châu Âu và nhiều quốc gia châu Á nhằm xác nhận hiệu quả của ivonescimab trên các quần thể dân số rộng hơn trước khi thuốc có thể được ứng dụng trên quy mô toàn cầu.

Kỳ Duyên

Nguồn Znews : https://znews.vn/phat-trien-thuoc-ung-thu-giup-keo-dai-su-song-gan-28-thang-post1657195.html