Phiên tòa lưu động do TAND khu vực 13 tổ chức tại cơ sở cai nghiện ma túy trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa.
Giữa khuôn viên Cơ sở cai nghiện ma túy số 1 tỉnh Thanh Hóa, phiên tòa lưu động của Tòa án Nhân dân (TAND) khu vực 2 diễn ra trong không khí trang nghiêm. Dự phiên tòa là đông đảo học viên đang trị liệu cai nghiện tại cơ sở. Trên bục xét xử, hai bị cáo lần lượt bị đưa ra xét xử vì các hành vi liên quan đến ma túy.
Phiên tòa thứ nhất xét xử bị cáo Hoàng Đình Hai (SN 1992), trú tại xã Nông Cống về tội “Tàng trữ trái phép chất ma túy”. Theo cáo trạng, ngày 9/9/2025, Hai bị bắt quả tang khi cất giấu 0,29 gam ma túy trong vỏ bao thuốc lá để sử dụng. Phiên tòa thứ hai xét xử bị cáo Trần Xuân Hạnh (SN 1990), trú tại xã Nông Cống về tội “Sử dụng trái phép chất ma túy”. Điều khiến nhiều người dự phiên tòa suy nghĩ là Hạnh đang trong diện quản lý sau cai của địa phương nhưng vẫn tái phạm, tiêm chích ma túy tại khu vực nghĩa trang vào ngày 14/9/2025.
Tại phiên xét xử, cả hai bị cáo đều cúi đầu nhận tội. Sau khi xem xét các tình tiết của vụ án, Hội đồng xét xử tuyên phạt Trần Xuân Hạnh 27 tháng tù và Hoàng Đình Hai 42 tháng tù. Bản án được tuyên không chỉ để xử lý hành vi phạm tội mà còn là lời cảnh báo trực diện đối với những người đang theo dõi phiên tòa ngay tại cơ sở cai nghiện.
Tương tự, ngày 12/12/2025 tại Cơ sở cai nghiện ma túy số 2 tỉnh Thanh Hóa, TAND khu vực 13 phối hợp với Viện Kiểm sát Nhân dân (VKSND) cùng cấp cũng tổ chức xét xử lưu động hai vụ án liên quan đến hành vi sử dụng trái phép chất ma túy. Hai bị cáo là Sùng Văn Va (SN 1965), trú tại bản Chim, xã Nhi Sơn và Đinh Văn Chiến (SN 1981), trú tại xã Trung Thành. Cả hai đều đang trong thời gian quản lý sau cai tại địa phương nhưng vẫn tiếp tục sử dụng trái phép chất ma túy. Sau khi xem xét toàn diện chứng cứ và các tình tiết của vụ án, Hội đồng xét xử tuyên phạt Sùng Văn Va 2 năm 3 tháng tù và Đinh Văn Chiến 2 năm 4 tháng tù. Quá trình công bố cáo trạng, xét hỏi và tranh tụng diễn ra công khai, đúng trình tự tố tụng, đồng thời trở thành bài học pháp luật trực quan đối với những người theo dõi.
Mới đây, ngày 1/2/2026, tại Trại giam Thanh Cẩm (Cục C10, Bộ Công an), diễn ra phiên tòa lưu động xét xử bị cáo Trương Văn Cường về tội “Cố ý gây thương tích”, xảy ra trong quá trình chấp hành án. Theo cáo trạng, do mâu thuẫn bộc phát trong lúc lao động, Cường đã dùng dao - là dụng cụ lao động được cấp phát, chém nhiều nhát vào vùng cổ, đầu và tay của phạm nhân Mạc Văn Trình, khiến nạn nhân bị tổn thương cơ thể với tỷ lệ 12%. Trên cơ sở kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử tuyên phạt bị cáo Trương Văn Cường 3 năm tù. Bản án thể hiện sự nghiêm minh của pháp luật, đồng thời có tác dụng răn đe, giáo dục đối với các phạm nhân đang chấp hành án tại cơ sở giam giữ.
Ý nghĩa của phiên tòa lưu động không chỉ nằm ở việc xét xử công khai một bị cáo. Ở những địa bàn đặc thù như cơ sở cai nghiện, trại giam hay vùng miền núi, nơi điều kiện tiếp cận thông tin pháp luật còn hạn chế, một phiên tòa công khai giúp người dân “thấy tận mắt, nghe tận tai” hậu quả của hành vi vi phạm.
Không chỉ nhằm giải quyết một vụ án cụ thể, việc đưa phiên tòa lưu động đến các cơ sở cai nghiện còn hướng tới mục tiêu tuyên truyền, giáo dục pháp luật. Theo bà Bùi Thị Huyền, Chánh án TAND khu vực 2 tỉnh Thanh Hóa, khi trực tiếp chứng kiến những người có hoàn cảnh tương tự đứng trước vành móng ngựa, các học viên đang cai nghiện sẽ nhận thức rõ hơn ranh giới rất mong manh giữa việc làm lại cuộc đời và việc tiếp tục trượt dài vào con đường vi phạm pháp luật.
Theo đại diện TAND tỉnh Thanh Hóa, việc lựa chọn các vụ án đưa ra xét xử lưu động thường căn cứ vào tính chất vụ án, yêu cầu tuyên truyền và đặc điểm địa bàn. Những vụ án về ma túy, vi phạm trật tự xã hội hoặc xâm hại tài nguyên thường được ưu tiên nhằm tăng hiệu quả giáo dục và phòng ngừa.
Với những phiên tòa lưu động, đặc biệt tại cơ sở cai nghiện, trại giam hay địa bàn miền núi, điều còn lại sau tiếng tuyên án là những bài học pháp luật được nhìn thấy tận mắt, nghe tận tai. Khi pháp luật được đưa đến gần người dân bằng những câu chuyện cụ thể, nhận thức về ranh giới giữa đúng và sai cũng trở nên rõ ràng hơn trong đời sống.
Bài và ảnh: Tăng Thúy