Phòng ngừa ngộ độc thực phẩm và rối loạn tiêu hóa dịp Tết

6 giờ trướcBài gốc

Người dân sử dụng khẩu trang và bao tay khi gói bánh chưng để đảm bảo vệ sinh thực phẩm. Ảnh: Hạnh Dung

Tuy nhiên, bên cạnh niềm vui sum họp, Tết cũng là thời điểm gia tăng các bệnh lý về tiêu hóa, đặc biệt là ngộ độc thực phẩm và rối loạn tiêu hóa.

Vì sao Tết dễ xảy ra ngộ độc thực phẩm?

Bác sĩ chuyên khoa II Dương Tấn Thọ, Trưởng khoa Bảo vệ, chăm sóc sức khỏe cán bộ (Bệnh viện Đa khoa Đồng Nai) cho biết: Dịp Tết có nhiều yếu tố “đặc thù” làm tăng nguy cơ mất an toàn thực phẩm. Đó là các gia đình thường chế biến lượng thức ăn lớn để dùng trong nhiều ngày. Không ít món ăn được nấu từ 2-3 ngày trước Tết và sử dụng kéo dài qua nhiều bữa. Nếu bảo quản không đúng cách, thực phẩm rất dễ bị ôi thiu, nhiễm vi khuẩn. Ngoài ra, thời tiết ở nhiều địa phương vào dịp Tết có thể nóng ẩm, tạo điều kiện cho vi sinh vật phát triển nhanh. Thực phẩm chín để ở nhiệt độ phòng quá lâu là môi trường lý tưởng cho vi khuẩn sinh sôi.

Bác sĩ Thọ cũng đề cập đến thói quen ăn uống trong những ngày Tết của người dân thường bị “xáo trộn”. Đó là ăn nhiều chất đạm, nhiều dầu mỡ, thực phẩm chiên xào, đồ ngọt; uống nhiều bia, rượu; thức khuya, ít vận động, uống không đủ nước. Những yếu tố này làm hệ tiêu hóa phải hoạt động quá tải, dễ dẫn đến đầy bụng, khó tiêu, táo bón hoặc tiêu chảy.

Ngoài ra, việc mua thực phẩm trôi nổi, không rõ nguồn gốc; sử dụng phụ gia, phẩm màu không đảm bảo; dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trong rau củ quả… cũng là những nguy cơ tiềm ẩn dẫn đến ngộ độc thực phẩm.

Bác sĩ chuyên khoa I Đỗ Đăng Như, Khoa Nội tổng hợp, Bệnh viện Thuận Mỹ ITO Đồng Nai cho hay: Những ngày Tết, lượng bệnh nhân nhập viện do ngộ độc thực phẩm hoặc rối loạn tiêu hóa có thể tăng so với ngày thường. Bệnh nhân có thể xuất hiện triệu chứng sau vài giờ đến một ngày sử dụng thực phẩm với biểu hiện đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy, sốt nhẹ hoặc sốt cao.

Bên cạnh đó là ngộ độc do hóa chất, phụ gia hoặc rượu không đảm bảo chất lượng. Đặc biệt, các loại rượu tự nấu, rượu ngâm không được kiểm soát có thể chứa methanol hoặc tạp chất nguy hiểm, gây tổn thương gan, thần kinh, thậm chí mù lòa, tử vong.

Ngoài ngộ độc cấp tính, dịp Tết cũng là thời điểm các bệnh lý nền như: viêm dạ dày, viêm đại tràng, trào ngược dạ dày thực quản dễ tái phát hoặc nặng hơn do chế độ ăn uống thất thường và căng thẳng kéo dài.

Ðể có cái Tết trọn vẹn

Anh Lê Thanh Tùng (phường Tân Triều, tỉnh Đồng Nai) bộc bạch: Điều anh lo ngại nhất trong những ngày Tết là đi đến nhà ai cũng uống bia, rượu dù ít hay nhiều. Mỗi nhà mỗi loại rượu, bia khác nhau, uống liên tục nên Tết năm ngoái, anh bị xuất huyết tiêu hóa, rối loạn tiêu hóa phải nhập viện cấp cứu.

Liên quan đến vấn đề rượu, bia ngày Tết, bác sĩ Đỗ Đăng Như nhấn mạnh: Uống quá nhiều rượu, bia trong thời gian ngắn có thể gây kích thích niêm mạc dạ dày, làm tăng tiết axit, dễ gây viêm loét, xuất huyết tiêu hóa. Với những người đang bị bệnh gan, tim mạch, tăng huyết áp thì nguy cơ càng cao.

Khi có các dấu hiệu bất thường như: tiêu chảy nhiều lần trong ngày, nôn liên tục, đau bụng dữ dội, sốt cao, mệt lả, khát nước nhiều, tiểu ít, người dân cần nhanh chóng đến cơ sở y tế để được thăm khám, điều trị kịp thời.

Đáng lưu ý là nhiều người có thói quen sử dụng rượu tự ngâm từ các loại cây, củ, rễ, động vật như: rắn, bọ cạp… với quan niệm “rượu thuốc” có tác dụng bồi bổ sức khỏe. Tuy nhiên, phần lớn các loại rượu này không được kiểm soát về nguồn nguyên liệu và độ an toàn. Một số rễ cây, động vật có thể chứa độc tố hòa tan trong rượu, gây ngộ độc cấp tính. Rượu nấu thủ công cũng có nguy cơ chứa methanol, là chất cực độc với gan và hệ thần kinh.

“Vì vậy, người dân không nên lạm dụng rượu, bia, đặc biệt là rượu không rõ nguồn gốc. Tết vui không đồng nghĩa với uống nhiều bia, rượu” – bác sĩ Như khuyến cáo.

Để phòng ngừa ngộ độc thực phẩm và rối loạn tiêu hóa dịp Tết, các bác sĩ khuyến cáo, người dân cần lựa chọn thực phẩm, sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, còn hạn sử dụng, được bảo quản đúng quy định. Rau củ quả nên rửa sạch, ngâm nước muối loãng trước khi chế biến. Thực hiện nguyên tắc “ăn chín, uống sôi”, ăn uống điều độ, cân bằng giữa đạm, chất béo, tinh bột, rau xanh, trái cây. Uống đủ nước mỗi ngày, hạn chế ăn đồ ngọt và thức uống có cồn.

Với các món ăn truyền thống như: bánh chưng, bánh tét, thịt kho, giò chả…, cần bảo quản ở nơi khô ráo, thoáng mát. Thực phẩm đã nấu chín nên được cất trong tủ lạnh, đậy kín. Khi sử dụng lại, phải hâm nóng kỹ trước khi ăn. Không nên để thức ăn chín ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ, nhất là trong điều kiện thời tiết nóng. Tuyệt đối không sử dụng thực phẩm có dấu hiệu ôi thiu, đổi màu, có mùi lạ.

Bên cạnh đó, người dân cần duy trì thói quen vận động nhẹ nhàng, ngủ đủ giấc, tránh thức khuya kéo dài để góp phần giúp hệ tiêu hóa hoạt động ổn định.

Hạnh Dung

Nguồn Đồng Nai : https://baodongnai.com.vn/xa-hoi/y-te/202602/phong-ngua-ngo-doc-thuc-pham-va-roi-loan-tieu-hoa-dip-tet-73104c8/