Quản lý sức khỏe suốt đời cho người dân

3 giờ trướcBài gốc

Ngày 25-5, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TP HCM Nguyễn Phước Lộc chủ trì buổi làm việc với Sở Y tế về công tác khám sức khỏe toàn dân và kế hoạch đầu tư phát triển cơ sở y tế trên địa bàn.

Dành hơn 2.500 tỉ đồng cho chương trình

Tại cuộc họp, PGS-TS-BS Nguyễn Anh Dũng - Phó Giám đốc Sở Y tế TP HCM - cho biết chương trình khám sức khỏe toàn dân sẽ triển khai trên toàn bộ người dân cư trú thực tế tại thành phố, bao gồm cả thường trú và tạm trú, được xác thực qua nền tảng định danh điện tử VNeID. Nhóm đối tượng ưu tiên gồm người cao tuổi, người khuyết tật, hộ nghèo và cận nghèo, người có công, người mắc bệnh mạn tính và người dân khu vực khó khăn, thể hiện rõ định hướng bảo đảm công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế. Chương trình đã bắt đầu triển khai từ tháng 5-2026 với mục tiêu khoảng 15 triệu lượt khám trong năm. Thành phố đặt mục tiêu 100% người dân tại 168 phường, xã, đặc khu được khám ít nhất một lần mỗi năm. Toàn bộ dữ liệu sức khỏe sẽ được cập nhật vào Sổ sức khỏe điện tử, tạo nền tảng quản lý sức khỏe suốt đời cho người dân.

Để bảo đảm bao phủ rộng, ngành y tế tổ chức nhiều hình thức khám như tại cơ sở y tế; khám lưu động tại trường học, doanh nghiệp; khám tại cộng đồng; và khám tại nhà cho người già yếu, neo đơn, khó di chuyển. Nội dung khám được chia thành 3 nhóm theo độ tuổi. Cụ thể: Trẻ dưới 6 tuổi được theo dõi tăng trưởng, dinh dưỡng, phát triển vận động, tinh thần và sàng lọc nguy cơ tự kỷ; trẻ từ 6 đến dưới 18 tuổi tập trung phát hiện bệnh học đường, tật khúc xạ, cong vẹo cột sống, sức khỏe tâm thần và tư vấn sức khỏe sinh sản vị thành niên; người từ 18 tuổi trở lên được khám đa chuyên khoa, xét nghiệm cơ bản, chụp X-quang ngực; riêng lao động nữ được sàng lọc ung thư vú và ung thư cổ tử cung.

Về nguồn lực, tổng kinh phí dự kiến dành khoảng 2.507 tỉ đồng cho hơn 10,3 triệu lượt người. Trong cơ cấu này, chi phí lớn nhất tập trung ở 2 nhóm gồm người lao động phi chính thức với khoảng 4,5 triệu người, chiếm hơn 1.515 tỉ đồng và người cao tuổi với 1,6 triệu người, chiếm gần 539 tỉ đồng; chưa kể hơn 4,5 triệu lao động chính thức, do tổ chức sử dụng lao động có trách nhiệm tổ chức khám sức khỏe định kỳ cho người lao động.

Mức chi bình quân không vượt quá 350.000 đồng/người/lần. Cơ chế chi trả phân tách rõ: Ngân sách nhà nước hỗ trợ nhóm yếu thế; doanh nghiệp chi cho người lao động; ngành giáo dục phối hợp với học sinh, sinh viên; đồng thời huy động thêm nguồn lực xã hội. UBND TP HCM đang xem xét ban hành kế hoạch chính thức và phân bổ kinh phí triển khai. Đồng thời, các bộ, ngành liên quan được đề xuất sớm hoàn thiện cơ chế tài chính, đặc biệt với nhóm học sinh.

Huy động tổng lực, quy mô lớn chưa từng có

Theo PGS-TS-BS Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế TP HCM, từ tháng 5-2026 đã có 9 xã, đặc khu trên địa bàn thành phố được chọn làm điểm triển khai, phấn đấu cơ bản hoàn thành khám sức khỏe toàn dân ngay trong quý II/2026, cụ thể: An Nhơn Tây, Bà Điểm, Hiệp Phước, Tân Nhựt, Thạnh An, Bắc Tân Uyên, Đất Đỏ, Hồ Tràm và đặc khu Côn Đảo. Đây là các khu vực được lãnh đạo địa phương thống nhất cùng ngành y tế ưu tiên triển khai sớm, nhằm tăng tốc thực hiện mục tiêu mỗi người dân được khám sức khỏe ít nhất một lần mỗi năm. 15 bệnh viện và trung tâm y tế khu vực được huy động trực tiếp hỗ trợ trạm y tế xã, đặc khu tổ chức khám sức khỏe cho người dân. Thời gian triển khai từ nay đến hết tháng 6-2026, tập trung các nhóm ưu tiên gồm trẻ em dưới 18 tuổi chưa được khám trong năm học, người lao động phi chính thức và người cao tuổi.

Khám sức khỏe miễn phí cho người dân tại phường Tân Sơn, TP HCM

Điểm đáng chú ý là nhiều bệnh viện tuyến trên như Thống Nhất, Từ Dũ cơ sở 2, Nhi Đồng Thành phố, An Bình, Nguyễn Trãi, Răng Hàm Mặt Trung ương TP HCM cùng các bệnh viện khu vực và trung tâm y tế địa phương sẽ trực tiếp tham gia hỗ trợ. Ngành y tế yêu cầu tổ chức khám đầy đủ các chuyên khoa, cận lâm sàng cần thiết như xét nghiệm máu, nước tiểu, điện tim, X-quang… nhằm phát hiện sớm bệnh không lây nhiễm và các yếu tố nguy cơ trong cộng đồng. Với trẻ em, tập trung đánh giá dinh dưỡng, phát triển thể chất và sức khỏe học đường. Toàn bộ kết quả khám sẽ được cập nhật lên hệ thống hồ sơ sức khỏe điện tử và nền tảng quản lý sức khỏe cộng đồng, liên thông với ứng dụng VNeID trong vòng 24 giờ sau khi khám.

Các địa phương đồng thời huy động hệ thống chính trị cơ sở tham gia vận động người dân, "đi từng ngõ, gõ từng nhà" để bảo đảm tỉ lệ bao phủ cao. Theo Sở Y tế, việc triển khai tại 9 xã, đặc khu không chỉ là bước chạy đà quan trọng mà còn là mô hình thực tiễn để thành phố hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa y tế cơ sở và bệnh viện, tiến tới mở rộng khám sức khỏe toàn dân trên toàn địa bàn trong thời gian tới.

Nhiều bệnh viện đã sẵn sàng

Trước đó, ngành y tế thành phố đã chủ động chuẩn bị nhiều giải pháp phục vụ chương trình khám sức khỏe toàn dân. Các bệnh viện và trung tâm y tế được yêu cầu bố trí khu khám riêng, tách biệt với khu khám chữa bệnh thông thường để tránh quá tải, đồng thời thành lập các tổ khám lưu động phục vụ người dân tại cộng đồng.

Bác sĩ chuyên khoa II Trần Văn Sóng, Giám đốc Bệnh viện Nhân dân 115, cho biết đã bố trí khu vực lầu 4, Khoa Khám bệnh để tổ chức 6 phòng khám sàng lọc sức khỏe theo mô hình một chiều khép kín - từ tiếp đón, khám chuyên khoa, xét nghiệm, chụp X-quang đến trả kết quả và tư vấn. Cách tổ chức này giúp giảm thời gian chờ, tăng thuận tiện cho người dân. Bệnh viện cũng thành lập 15 đội khám lưu động theo chỉ đạo của Sở Y tế, sẵn sàng tham gia khám tại bệnh viện, trạm y tế, cơ quan, doanh nghiệp và cộng đồng. Song song đó, việc đồng bộ dữ liệu lên hệ thống hồ sơ sức khỏe điện tử được xác định là nhiệm vụ quan trọng nhằm quản lý sức khỏe người dân theo vòng đời, đặc biệt với người cao tuổi và nhóm khó di chuyển.

Ở lĩnh vực sản nhi, theo Bác sĩ chuyên khoa II Trần Ngọc Hải, Giám đốc Bệnh viện Từ Dũ, bệnh viện đã xây dựng kế hoạch tham gia khám sức khỏe toàn dân, ưu tiên khu vực vùng xa và xã đảo. Bệnh viện được phân công hỗ trợ xã đảo Thạnh An (đặc khu Cần Giờ) và đang chuẩn bị đầy đủ nhân lực, trang thiết bị để triển khai trong thời gian tới. Mô hình khám tại đây sẽ được nâng cấp theo hướng không chỉ sàng lọc ban đầu mà còn phát hiện sớm nhóm nguy cơ, chuyển tuyến kịp thời điều trị chuyên sâu. Trong các đợt trước, khoảng 3% - 5% người dân cần được chuyển khám chuyên sâu. Toàn bộ dữ liệu khám sẽ được cập nhật lên hồ sơ sức khỏe điện tử, liên thông để bác sĩ theo dõi liên tục, tránh gián đoạn điều trị. "Việc phát triển mạng lưới y tế đa trung tâm, đưa dịch vụ đến gần dân hơn, góp phần nâng cao khả năng tiếp cận y tế tại các khu vực khó khăn và vùng biển đảo" - bác sĩ Hải nhấn mạnh.

Tại buổi làm việc, Phó Bí thư Thành ủy Nguyễn Phước Lộc ghi nhận và đánh giá cao những nỗ lực của đội ngũ cán bộ, nhân viên y tế trong thời gian qua. Ngành y tế đã thể hiện tinh thần trách nhiệm, bản lĩnh và năng lực chuyên môn, góp phần quan trọng trong công tác bảo vệ, chăm sóc sức khỏe nhân dân, đồng thời hỗ trợ phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội thành phố. Ông cho rằng chương trình khám sức khỏe toàn dân là nhiệm vụ chính trị quan trọng, giúp phát hiện bệnh sớm và xây dựng cơ sở dữ liệu sức khỏe phục vụ quản lý, hoạch định chính sách. Sở Y tế cần xây dựng đề án bài bản, khoa học, xác định rõ mục tiêu, lộ trình, nguồn lực theo tinh thần "rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ trách nhiệm và rõ kết quả"; tiếp tục đổi mới tư duy phát triển, chuyển mạnh từ mô hình "chữa bệnh" sang "quản lý sức khỏe toàn dân", lấy phòng bệnh làm trọng tâm, tăng cường y tế dự phòng, y tế cơ sở và chăm sóc sức khỏe ban đầu. Đây là định hướng lớn, phù hợp bối cảnh già hóa dân số, mô hình bệnh tật thay đổi và nhiều nguy cơ sức khỏe mới phát sinh.

"Đây không chỉ là việc của ngành y tế mà cần sự tham gia của toàn hệ thống chính trị, từ các sở, ngành, địa phương đến doanh nghiệp, tổ chức tôn giáo và người dân. Chỉ khi huy động sức mạnh tổng hợp toàn xã hội thì chương trình mới hiệu quả và bền vững" - lãnh đạo thành phố nhấn mạnh.

Thông thoáng cơ chế, tiếp tục đồng hành

Về định hướng phát triển, Phó Bí thư Thành ủy TP HCM yêu cầu bám sát quy hoạch thành phố đến năm 2075, xác định rõ trung tâm y tế chuyên sâu, bệnh viện cửa ngõ, mạng lưới y tế cơ sở; đầu tư gắn với nguồn nhân lực chất lượng cao, hiện đại hóa trang thiết bị. Thành phố ghi nhận vai trò của các đơn vị y tế ngoài công lập, doanh nghiệp, đặc biệt là hệ thống bệnh viện và tiêm chủng trong chăm sóc cộng đồng, hỗ trợ địa bàn đặc thù như Côn Đảo; đồng thời sẽ tiếp tục đồng hành, tạo cơ chế, chính sách và nguồn lực để ngành y tế phát triển, đáp ứng tốt hơn yêu cầu chăm sóc sức khỏe nhân dân. Ngành y tế cần quan tâm hơn đến người cao tuổi, phục hồi chức năng, quản lý bệnh mạn tính và môi trường sống lành mạnh.