Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trình bày Báo cáo tiếp thu, giải trình về quyết toán NSNN năm 2024. Ảnh: VPQH
Tại phiên họp sáng 24/4, với 100% đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành (bằng 98,40% tổng số đại biểu Quốc hội), Quốc hội khóa XVI đã thông qua Nghị quyết Bổ sung dự toán thu NSNN năm 2024 và phê chuẩn quyết toán NSNN năm 2024.
Theo đó, Quốc hội quyết nghị:
Bổ sung dự toán thu NSNN năm 2024 (ngoài số đã được bổ sung tại Nghị quyết số 1767/NQ-UBTVQH15 ngày 16/7/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc bổ sung dự toán thu NSNN năm 2024; phân bổ, sử dụng nguồn tăng thu ngân sách trung ương năm 2024) là 13.760 tỷ đồng; bao gồm: tăng thu ngân sách trung ương là 3.408 tỷ đồng; tăng thu ngân sách địa phương là 10.352 tỷ đồng.
Quốc hội phê chuẩn quyết toán NSNN năm 2024, như sau:
Tổng số thu cân đối NSNN là 3.402.379 tỷ đồng, bao gồm cả số thu chuyển nguồn từ năm 2023 chuyển sang năm 2024, thu kết dư ngân sách địa phương năm 2023, thu từ quỹ dự trữ tài chính theo quy định của Luật NSNN.
Tổng số chi cân đối NSNN là 3.587.655 tỷ đồng, bao gồm cả số chỉ chuyển nguồn từ năm 2024 sang năm 2025.
Bội chi NSNN là 323.308 tỷ đồng, bằng 2,8% GDP, không bao gồm kết dư ngân sách địa phương.
Tổng mức vay của NSNN để bù đắp bội chi và trả nợ gốc là 611.200 tỷ đồng.
Tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính, quản lý, sử dụng, quyết toán NSNN
Tại Nghị quyết, Quốc hội giao Chính phủ công khai quyết toán NSNN năm 2024 theo đúng quy định.
Đồng thời, chỉ đạo các Bộ, cơ quan, UBND các cấp và các đơn vị quản lý thu, chi NSNN thực hiện các biện pháp quyết liệt, đồng bộ để tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính, quản lý, sử dụng, quyết toán NSNN.
Trong năm 2026, có giải pháp khắc phục những tồn tại, hạn chế nêu trong báo cáo của Chính phủ, Báo cáo thẩm tra và báo cáo của KTNN về kiểm toán quyết toán NSNN năm 2024; ý kiến của đại biểu Quốc hội tại Kỳ họp. Đồng thời, làm rõ nguyên nhân và trách nhiệm người đứng đầu, các tập thể, cá nhân không chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật trong lập, chấp hành dự toán, quyết toán NSNN năm 2024; xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.
Quốc hội cũng yêu cầu tiếp tục chấn chỉnh, khắc phục các tồn tại, hạn chế trong lập, quản lý, sử dụng NSNN; nâng cao chất lượng lập dự toán thu, chi NSNN bảo đảm đúng yêu cầu và sát khả năng thực hiện; huy động, sử dụng hiệu quả nguồn NSNN;
Quan tâm, chú trọng công tác chuẩn bị đầu tư, lập, phân bổ, giao dự toán, tổ chức, triển khai thực hiện các dự án đầu tư; đẩy nhanh việc thực hiện và giải ngân kế hoạch đầu tư công hằng năm; công tác thanh toán khối lượng hoàn thành và quyết toán các chương trình, dự án đầu tư theo đúng quy định pháp luật;
Quản lý, sử dụng chặt chẽ số tăng thu NSNN gắn với điều hành và xây dựng kế hoạch huy động vốn vay bù đắp bội chi và trả nợ gốc của NSNN bảo đảm tiết kiệm, hiệu quả, đúng quy định của pháp luật.
Khẩn trương thực hiện các kết luận, kiến nghị của Kiểm toán nhà nước
Quốc hội giao Chính phủ quản lý chặt chẽ các khoản chi chuyển nguồn NSNN theo đúng quy định; hủy bỏ, thu hồi về NSNN các khoản chuyển nguồn không đúng quy định, không có nhu cầu sử dụng hoặc quá thời gian giải ngân theo quy định.
“Thu hồi toàn bộ các khoản ngân sách trung ương hỗ trợ cho các địa phương năm 2025 và năm 2024 trở về trước quản lý, sử dụng không đúng quy định hoặc hết thời gian giải ngân để giảm bội chi ngân sách trung ương” - Nghị quyết nêu rõ.
Quốc hội yêu cầu Chính phủ báo cáo Quốc hội chi tiết số chi chuyển nguồn năm 2025 sang năm 2026 theo quy định của Luật NSNN và của cấp có thẩm quyền cho phép; nguồn cải cách chính sách tiền lương chưa sử dụng của từng Bộ, cơ quan trung ương, địa phương tại thời điểm ngày 31/12/2025.
Kết quả biểu quyết thông qua Nghị quyết Bổ sung dự toán thu NSNN năm 2024 và phê chuẩn quyết toán NSNN năm 2024. Ảnh: Đ. KHOA
Cùng với đó, quản lý chặt chẽ việc tạm ứng chi NSNN. Trong năm 2026, tiếp tục xử lý, thu hồi dứt điểm số tạm ứng quá thời hạn quy định; làm rõ các trường hợp không có khả năng thu hồi số kinh phí tạm ứng quá thời hạn quy định; thực hiện nghiêm các chế tài xử phạt, xử lý trách nhiệm đối với các tổ chức, cá nhân không thực hiện đúng quy định của pháp luật về NSNN, nghị quyết của Quốc hội trong quản lý, thu hồi số tạm ứng NSNN;
Tiếp tục quản lý việc sử dụng ngân quỹ nhà nước theo đúng quy định của Luật NSNN, Luật Quản lý nợ công và pháp luật về ngân quỹ nhà nước, bố trí nguồn để hoàn trả các khoản vay ngân quỹ gia hạn nhiều năm;
Quốc hội cũng yêu cầu khẩn trương thực hiện các kết luận, kiến nghị của KTNN đối với quyết toán NSNN năm 2024 và năm 2023 trở về trước.
“Trong năm 2026, xử lý, thu hồi về NSNN các khoản thu, chi, chuyển nguồn NSNN không đúng quy định theo kết luận, kiến nghị của KTNN đối với niên độ NSNN năm 2024 trở về trước đã được cấp có thẩm quyền phê chuẩn quyết toán NSNN nhưng chưa xử lý” – Quốc hội yêu cầu.
Quốc hội giao Chính phủ chỉ đạo thực hiện nghiêm các quy định của Luật NSNN trong lập, xét duyệt, gửi báo cáo quyết toán NSNN. Tiếp tục chấn chỉnh việc theo dõi, tổng hợp thông tin, số liệu báo cáo đánh giá bổ sung tình hình thực hiện dự toán NSNN sau thời gian chỉnh lý quyết toán phản ánh không đầy đủ, chính xác kết quả thực hiện thu, chi NSNN hằng năm;
Tiếp tục kiểm soát chặt chẽ, rà soát, xác định chính xác số nợ đọng xây dựng cơ bản vốn NSNN; báo cáo Quốc hội việc xử lý số nợ đọng xây dựng cơ bản vốn NSNN tại thời điểm ngày 31/12/2025; đẩy mạnh thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực; tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, cụ thể hóa trách nhiệm người đứng đầu trong quản lý, sử dụng NSNN.
Kiểm toán các khoản chi chuyển nguồn NSNN khi thực hiện kiểm toán quyết toán NSNN hằng năm
Giao nhiệm vụ cho KTNN, Nghị quyết của Quốc hội yêu cầu KTNN tiếp tục theo dõi, kiểm tra và đôn đốc các Bộ, cơ quan trung ương, Ủy ban nhân dân các cấp và các đơn vị quản lý thu, chi NSNN khẩn trương thực hiện các kết luận, kiến nghị của KTNN.
KTNN tiếp tục kiểm toán các khoản chi chuyển nguồn NSNN khi thực hiện kiểm toán quyết toán NSNN hằng năm tại các Bộ, cơ quan trung ương, địa phương và các đơn vị quản lý thu, chi NSNN.
Đồng thời, tiếp tục kiểm tra việc thực hiện kết luận, kiến nghị kiểm toán liên quan đến các khoản hủy dự toán chi, không còn nhu cầu sử dụng, quá thời gian giải ngân theo quy định phải hoàn trả NSNN, ngân sách trung ương năm 2025 và năm 2024 trở về trước để kịp thời xử lý, thu hồi các khoản chuyển nguồn không đúng quy định.
Tiếp tục thực hiện công khai kết quả kiểm toán của các cuộc kiểm toán và kiểm toán quyết toán NSNN theo quy định; công khai danh sách các tổ chức, cá nhân không thực hiện kết luận, kiến nghị của KTNN.
Quốc hội cũng yêu cầu KTNN tiếp tục nâng cao chất lượng ý kiến về dự toán, quyết toán NSNN làm căn cứ để Quốc hội, HĐND các cấp quyết định dự toán, phê chuẩn quyết toán NSNN hằng năm.
“KTNN xây dựng kế hoạch, tổ chức kiểm toán quyết toán NSNN hằng năm trước thời điểm cấp có thẩm quyền phê chuẩn quyết toán NSNN. Các kết luận, kiến nghị của KTNN cần nêu rõ các khoản không đủ điều kiện quyết toán NSNN, làm cơ sở cho Quốc hội, HĐND các cấp xem xét, phê chuẩn quyết toán NSNN hằng năm”- Nghị quyết yêu cầu.
Quốc hội giao HĐND các tỉnh, thành phố thực hiện nghiêm quy định của Luật NSNN và Luật KTNN về sử dụng kết quả kiểm toán quyết toán NSNN của KTNN trong xem xét, phê chuẩn quyết toán ngân sách địa phương bảo đảm chính xác và đúng thời gian quy định.
HĐND tỉnh An Giang khẩn trương thực hiện kiến nghị của KTNN và báo cáo Chính phủ, KTNN kết quả thực hiện để tổng hợp báo cáo Quốc hội khi trình quyết toán NSNN năm 2025.
Đ. KHOA