Quyết tâm loại bỏ những tư duy cũ, không còn phù hợp để phát triển đất nước

2 giờ trướcBài gốc

Thưa ông, một trong ba đột phá chiến lược được nêu trong dự thảo các văn kiện Đại hội, là phải đột phá mạnh mẽ về thể chế để hoàn thiện thể chế phát triển nhanh, bền vững, bảo đảm môi trường pháp lý minh bạch, công bằng, khuyến khích đổi mới sáng tạo. Ông đánh giá thế nào về nội dung này?

Tháo gỡ những ách tắc thể chế, tạo đột phá về thể chế để góp phần khai thông nguồn lực phát triển đất nước là vấn đề đã được đề cập từ Đại hội Đảng lần thứ XI. Thời gian gần đây, chúng ta khẳng định thêm thể chế là “điểm nghẽn của điểm nghẽn”. Vì thế, dễ hiểu vì sao trong số 8 nội dung xuyên suốt để tập trung triển khai các quyết sách chiến lược do Tổng Bí thư Tô Lâm nêu ra trong Báo cáo về các Văn kiện trình Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, hoàn thiện thể chế được xác định là nội dung số một.

Tinh thần chung là chúng ta đang quyết tâm loại bỏ những tư duy cũ, không còn phù hợp như “không quản được thì cấm”, tổ chức bộ máy cồng kềnh, nhiều tầng, nấc quản lý rườm rà, cơ chế “xin - cho” không hiệu quả. Yêu cầu đặt ra là hệ thống thể chế phải đơn giản, gọn, tạo thuận lợi cho cuộc sống của người dân, cũng như các hoạt động của doanh nghiệp. Bằng cách đó, chúng ta từng bước chuyển từ mô hình quản lý Nhà nước đến mô hình quản trị quốc gia, đề cao tinh thần và khả năng kiến tạo phát triển, phục vụ nhân dân, phụng sự sự phát triển của đất nước.

Tuy nhiên, thể chế là một vấn đề rất phức tạp. Trong những năm vừa qua, tôi cho rằng chúng ta chủ yếu tập trung cải cách thể chế với tư cách là công cụ thực thi chính sách (như luật pháp, quy định hành chính). Để thực sự đạt được những bước tiến đột phá về đổi mới thể chế, chúng ta cần quan tâm hơn đến thể chế với tư cách là quy trình hoạch định chính sách. Tức là, làm thế nào để các điều kiện thể chế thúc đẩy nhu cầu cải thiện năng lực chính sách của các chủ thể Nhà nước, đồng thời bảo đảm sự tham gia thực chất và hiệu quả của các chủ thể ngoài Nhà nước vào quy trình xây dựng và ban hành chính sách. Thể chế cũng phải thúc đẩy mối quan hệ hợp tác Công – Tư, bảo đảm các cam kết giữa nhiều chủ thể được thực thi nghiêm túc, nhất quán. Chỉ như vậy, chúng ta mới có thể phát huy tối đa mọi nguồn lực của đất nước cho phát triển.

Kỳ Đại hội này diễn ra trong bối cảnh hết sức đặc biệt, khi đất nước vừa hoàn thành một trong những chương trình quan trọng nhất nằm trong đợt cải cách thể chế 2024 – 2025, đó là sáp nhập các tỉnh, thành, tinh gọn bộ máy của hệ thống chính trị. Theo ông, những thay đổi này có ý nghĩa thế nào trong “kỷ nguyên vươn mình của dân tộc” mà chủ đề Đại hội đã xác định?

Sắp xếp lại các đơn vị hành chính, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị là một sự thay đổi có tính cách mạng, cả về tư duy và hệ thống quản trị ở nước ta tính từ đầu thế kỷ 20 trở lại đây, chắc chắn sẽ có nhiều tác động đến tiến trình phát triển của đất nước. Hiện nay, chúng ta vẫn đang phải giải quyết một số vấn đề và tiếp tục hoàn thiện hệ thống chính sách cũng như các quy định pháp lý và hành chính, nhằm bảo đảm và từng bước nâng cao năng lực cũng như chất lượng hoạt động của cả hệ thống chính trị. Dù vậy, tôi cho rằng, chúng ta sẽ sớm vượt qua những khó khăn trước mắt và khi tổ chức bộ máy mới vận hành thông suốt thì chất lượng hoạt động cũng sẽ từng bước được cải thiện. Những không gian phát triển mới, tổ chức bộ máy quản trị hiện đại hơn, cùng tinh thần và quyết tâm bứt phá phát triển chính là những cơ sở để chúng ta kỳ vọng về những thay đổi tích cực cho đất nước trong kỷ nguyên “vươn mình của dân tộc”.

Xin cảm ơn ông!

Ông Nguyễn Văn Đáng là Tiến sĩ Quản trị công và chính sách tại trường Quản lý nhà nước Mark O. Hatfield, Đại học Portland State, Mỹ. Các mối quan tâm nghiên cứu gồm: Lý thuyết và mô hình quản trị công, quy trình chính sách công, xã hội học chính trị.

Kiều Hải – Lê Vượng (Thực hiện)

Nguồn Tiền Phong : https://tienphong.vn/quyet-tam-loai-bo-nhung-tu-duy-cu-khong-con-phu-hop-de-phat-trien-dat-nuoc-post1815040.tpo