Đoàn công tác Bộ CHQS tỉnh khảo sát, đối thoại, kết luận thông tin về HCLS, mộ liệt sĩ và thống nhất phương án hỗ trợ đền bù cây cối, hoa màu bị ảnh hưởng trong quá trình tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại xã Mường Thàng.
Phú Thọ là tỉnh có số lượng đối tượng chính sách, người có công lớn với 38.607 liệt sĩ. Trên địa bàn tỉnh hiện có 292 nghĩa trang liệt sĩ và 2 đài tưởng niệm có mộ liệt sĩ. Tuy nhiên, toàn tỉnh vẫn còn 6.416 mộ liệt sĩ thiếu thông tin hoặc chưa có thông tin, chưa xác định được danh tính; 907 thông tin hài cốt liệt sĩ chưa được quy tập.
Thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS” (gọi tắt là Chiến dịch 500 ngày đêm) từ ngày 15/3/2026 - 27/7/2027, Đảng ủy, Bộ CHQS tỉnh đã chủ động tham mưu Tỉnh ủy, UBND tỉnh và Ban Chỉ đạo tỉnh ban hành nhiều văn bản lãnh đạo, chỉ đạo nhằm tổ chức triển khai hiệu quả các nội dung của chiến dịch.
Để triển khai hiệu quả chiến dịch, Bộ CHQS tỉnh đã tham mưu kiện toàn Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS; ban hành quy chế hoạt động, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên; xây dựng kế hoạch triển khai đồng bộ, chặt chẽ. Đảng ủy Quân sự tỉnh ban hành nghị quyết chuyên đề lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập HCLS giai đoạn 2026 - 2027; tham mưu thành lập tổ công tác theo dõi, kiểm tra, hướng dẫn, điều phối việc tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN trên địa bàn toàn tỉnh.
Cùng với đó, Bộ CHQS tỉnh đã thành lập 4 đội lấy mẫu HCLS phục vụ giám định ADN với đầy đủ các bộ phận chuyên trách như: Chỉ huy điều hành; chính sách - hồ sơ; quân y - kỹ thuật lấy mẫu; khai quật, hoàn trả mộ; bảo đảm an ninh, an toàn và hậu cần phục vụ nhiệm vụ.
Đến nay, qua khảo sát tại 292 nghĩa trang liệt sĩ và 2 đài tưởng niệm với tổng số 28.809 phần mộ liệt sĩ, các tổ công tác đã xác định có 21.504 mộ đủ thông tin; 1.028 mộ thiếu một phần thông tin và 5.392 mộ chưa có thông tin. Sau khi Ban Chỉ đạo quốc gia và Ban Chỉ đạo Quân khu 2 tổ chức lấy mẫu điểm, từ tháng 5/2026, Bộ CHQS tỉnh đã triển khai khảo sát, lấy mẫu ADN tại 3 nghĩa trang liệt sĩ đại diện cho các khu vực gồm: Nghĩa trang liệt sĩ Phù Ninh (xã Phù Ninh), Nghĩa trang liệt sĩ Thái Bình (phường Thống Nhất) và Nghĩa trang liệt sĩ Hoàng Đan (xã Hoàng An). Bước đầu khảo sát tại Nghĩa trang liệt sĩ xã Phù Ninh, Bộ CHQS tỉnh xác định có 36 mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin, đề nghị giám định ADN phục vụ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Đoàn công tác Bộ CHQS tỉnh triển khai nhiệm vụ, tổ chức lấy mẫu HCLS đối với các mộ chưa xác định được thông tin để giám định ADN tại Nghĩa trang liệt sĩ xã Phù Ninh.
Theo Bộ CHQS tỉnh, trên cơ sở kết quả thực hiện điểm, các cơ quan chức năng sẽ tiếp tục bổ sung, hoàn thiện quy trình, giải pháp trước khi triển khai trên diện rộng. Phấn đấu đến tháng 7/2026 hoàn thành việc lấy mẫu 100% mộ liệt sĩ chưa xác định được danh tính tại 131 nghĩa trang liệt sĩ; đồng thời hoàn thành công tác số hóa dữ liệu, bảo đảm chặt chẽ, khoa học, an toàn, không để xảy ra sai sót, nhầm lẫn trong quá trình thực hiện. Các đội công tác phấn đấu mỗi ngày thực hiện lấy mẫu tại 2 - 3 nghĩa trang, tương ứng khoảng 30 - 40 mẫu.
Song song với công tác lấy mẫu ADN, nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tiếp tục được đẩy mạnh. Theo kết quả kết luận địa bàn và lập bản đồ tìm kiếm hài cốt liệt sĩ đợt 1, toàn tỉnh hiện còn 1.385 thông tin liệt sĩ hy sinh, an táng ban đầu trên địa bàn cần tiếp tục xác minh, tìm kiếm, quy tập. Trong đó, khu vực Phú Thọ cũ còn 527 thông tin, khu vực Vĩnh Phúc cũ còn 806 thông tin và khu vực Hòa Bình cũ còn 52 thông tin.
Thượng tá Nguyễn Văn Phú – Phó Chủ nhiệm Chính trị Bộ CHQS tỉnh cho biết: Thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm”, Bộ CHQS tỉnh đã tham mưu xây dựng kế hoạch và triển khai thực hiện theo lộ trình cụ thể. Quá trình triển khai có sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị cùng sự đồng tình, ủng hộ của Nhân dân, qua đó cung cấp nhiều thông tin giá trị phục vụ tìm kiếm HCLS. Qua khảo sát, xác minh tại các địa bàn từ nguồn tin về HCLS chưa được quy tập như xã Hoàng An, xã Dũng Tiến và xã Mường Thàng, cơ quan chức năng đã xác định được 3 vị trí cần tổ chức tìm kiếm, quy tập HCLS.
“Chiến dịch 500 ngày đêm” không chỉ là nhiệm vụ chính trị mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc mà còn là hành trình tri ân, thể hiện đạo lý “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc. Mỗi phần mộ được xác định danh tính, mỗi hài cốt liệt sĩ được tìm thấy và trở về quê hương không chỉ góp phần xoa dịu nỗi đau chiến tranh mà còn tiếp thêm niềm tin, đáp ứng niềm mong mỏi thiết tha của các gia đình liệt sĩ.
Với quyết tâm chính trị cao, sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành và sự chung tay của nhân dân, Phú Thọ đang nỗ lực từng ngày để hành trình “trả lại tên cho các anh” đạt được những kết quả thiết thực, góp phần làm sáng đẹp thêm truyền thống đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc Việt Nam.
Huy Thắng