Sáng kiến giúp học sinh biết 'tắt điện thoại' đúng lúc để 'bật học tập'

6 giờ trướcBài gốc

Thúc đẩy môi trường học tập không điện thoại

Thủ đô Bangkok dự kiến áp dụng chính sách hạn chế sử dụng điện thoại di động trong giờ học tại 437 trường thuộc hệ thống quản lý của Cơ quan Quản lý Thủ đô Bangkok (BMA), bắt đầu từ ngày 18-5 tới. Chính sách này nằm trong sáng kiến được Thống đốc Bangkok Chadchart Sittipunt công bố nhằm tăng cường kỷ luật học đường, nâng cao sự tập trung và giảm tác động tiêu cực của việc sử dụng thiết bị số quá mức.

Học sinh ở Thủ đô Bangkok (Thái Lan) để lại điện thoại thông minh khi vào lớp học

Theo chính quyền thành phố Bangkok, trẻ em hiện nay lớn lên trong môi trường công nghệ số phát triển mạnh, nơi điện thoại thông minh và các nền tảng trực tuyến trở thành một phần quen thuộc của đời sống. Tuy mang lại nhiều cơ hội tiếp cận tri thức, việc sử dụng thiết bị số thiếu kiểm soát có thể ảnh hưởng đến học tập, sức khỏe và hành vi xã hội của học sinh. Vì vậy, BMA cho rằng cần thiết lập khuôn khổ quản lý rõ ràng đối với việc sử dụng công nghệ trong trường học.

Theo quy định mới, học sinh không được sử dụng điện thoại di động và thiết bị điện tử cá nhân trong giờ học, trừ khi giáo viên cho phép phục vụ hoạt động giảng dạy. Trong trường hợp khẩn cấp, phụ huynh có thể liên hệ với nhà trường thông qua các kênh liên lạc chính thức thay vì trực tiếp với học sinh, nhằm bảo đảm việc thực thi chính sách thống nhất và duy trì liên lạc giữa gia đình và nhà trường.

Chương trình được xây dựng trên 3 nguyên tắc: Học tập có mục đích, theo đó thiết bị kỹ thuật số chỉ được sử dụng cho hoạt động học tập dưới sự giám sát của giáo viên; Sức khỏe và phát triển xã hội, thông qua việc thiết lập các thời điểm hoặc khu vực không sử dụng thiết bị để khuyến khích giao tiếp trực tiếp và hoạt động thể chất; và an toàn mạng, nhằm hạn chế bắt nạt trực tuyến và ngăn chặn truy cập vào các nội dung không phù hợp trong trường học.

Trên thực tế, không chỉ Thái Lan, nhiều quốc gia Đông Nam Á những năm gần đây đang siết chặt việc sử dụng điện thoại trong trường học. Tại Singapore, từ năm 2026, học sinh trung học không được sử dụng điện thoại thông minh và đồng hồ thông minh trong suốt thời gian ở trường, kể cả giờ ra chơi hay hoạt động ngoại khóa. Thiết bị phải được cất tại khu vực lưu trữ hoặc trong cặp và học sinh chỉ được sử dụng sau khi rời khuôn viên trường. Các hướng dẫn tương tự đã được áp dụng cho khối tiểu học từ đầu năm 2025.

Bộ Giáo dục Malaysia đã ban hành các thông tư cấm học sinh mang và sử dụng điện thoại di động trong khuôn viên trường nhằm bảo đảm môi trường học tập tập trung và an toàn. Việc sử dụng thiết bị số chỉ được phép khi có sự cho phép của nhà trường và giáo viên. Nếu vi phạm, thiết bị có thể bị tịch thu, trường hợp tái phạm còn có thể bị hạn chế tham gia hoạt động của trường hoặc chịu các biện pháp kỷ luật khác.

Các biện pháp này phản ánh xu hướng ngày càng phổ biến trên thế giới trong việc quản lý việc sử dụng điện thoại thông minh trong trường học. Báo cáo Giám sát Giáo dục toàn cầu năm 2023 của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên hợp quốc (UNESCO) cho thấy công nghệ chỉ hỗ trợ học tập khi được sử dụng đúng cách; ngược lại, việc lạm dụng thiết bị số có thể gây xao nhãng và làm giảm khả năng tập trung của học sinh.

Siết sử dụng, “cai nghiện” điện thoại thông minh trên thế giới

Những quy định hạn chế, thậm chí cấm sử dụng điện thoại thông minh trên lớp học cho thấy các quốc gia đang ngày càng nhận thức rõ tác động tiêu cực của việc lạm dụng điện thoại đối với môi trường giáo dục. Bên cạnh việc cải thiện khả năng tập trung, việc hạn chế điện thoại còn góp phần bảo vệ sức khỏe và sự phát triển tâm lý của học sinh. Sử dụng điện thoại quá nhiều có thể gây ra nhiều vấn đề như mỏi mắt, rối loạn giấc ngủ, căng thẳng tinh thần hay giảm khả năng giao tiếp trực tiếp. Khi học sinh dành quá nhiều thời gian cho màn hình, các em sẽ ít tham gia các hoạt động vận động hoặc giao tiếp với bạn bè ngoài đời thực. Điều này có thể ảnh hưởng đến kỹ năng xã hội và sự phát triển toàn diện của trẻ.

Ngược lại, khi điện thoại bị hạn chế trong trường học, học sinh sẽ có nhiều cơ hội hơn để giao tiếp trực tiếp với bạn bè và thầy cô. Trong giờ ra chơi, thay vì cúi đầu vào màn hình, các em có thể trò chuyện, chơi thể thao hoặc tham gia các hoạt động tập thể. Những tương tác trực tiếp này giúp xây dựng tình bạn, tăng cường kỹ năng giao tiếp và tạo ra môi trường học đường tích cực hơn.

Chính vì thế, xu hướng “cai nghiện” điện thoại thông minh trong giáo dục đang ngày càng phổ biến ở nhiều nơi trên thế giới. Nhiều quốc gia châu Âu như Pháp, Hà Lan, Bỉ hay Vương quốc Anh đã áp dụng các quy định cấm hoặc hạn chế sử dụng điện thoại trong trường học. Kết quả cho thấy sự tập trung của học sinh được cải thiện rõ rệt, môi trường học tập trở nên tích cực hơn và kết quả học tập của nhiều em cũng được nâng cao. Đặc biệt, những học sinh trước đây có thành tích học tập thấp thường tiến bộ đáng kể khi không còn bị điện thoại làm xao nhãng.

Không chỉ trong trường học, một số quốc gia còn đưa ra các khuyến nghị về giới hạn thời gian sử dụng thiết bị điện tử đối với trẻ em. Tại Nhật Bản, thành phố Toyoake đã khuyến nghị người dân giới hạn việc sử dụng thiết bị điện tử cá nhân ở mức khoảng hai giờ mỗi ngày ngoài thời gian học tập và làm việc. Mục tiêu của chính sách này là xây dựng một chuẩn mực xã hội mới, giúp trẻ em cân bằng giữa thế giới số và cuộc sống thực.

Tuy nhiên, cần thấy rằng sáng kiến “Tắt điện thoại, bật học tập” không có nghĩa là phủ nhận hoàn toàn vai trò của công nghệ trong giáo dục. Công nghệ nếu được sử dụng đúng cách vẫn có thể trở thành công cụ hỗ trợ học tập hiệu quả. Điện thoại và các thiết bị kỹ thuật số có thể giúp học sinh tra cứu tài liệu, học trực tuyến, tham gia các khóa học hay tiếp cận với nguồn kiến thức phong phú trên Internet. Vấn đề quan trọng không phải là cấm hoàn toàn công nghệ, mà là sử dụng công nghệ một cách hợp lý và có mục đích. Chính vì vậy, nhiều chương trình giáo dục hiện nay áp dụng nguyên tắc thiết bị số chỉ được sử dụng khi phục vụ cho việc học và dưới sự hướng dẫn của giáo viên. Khi đó, công nghệ trở thành công cụ hỗ trợ chứ không phải yếu tố gây xao nhãng. Đồng thời, học sinh cũng cần được giáo dục về kỹ năng sử dụng Internet an toàn, biết kiểm soát thời gian và tránh lệ thuộc vào mạng xã hội.

Từ góc độ cá nhân, mỗi học sinh cũng cần tự rèn luyện ý thức sử dụng điện thoại một cách hợp lý. Thay vì dành hàng giờ lướt mạng xã hội hay chơi game, các em nên ưu tiên thời gian cho việc học tập, đọc sách, tham gia thể thao hoặc các hoạt động ngoại khóa. Khi biết quản lý thời gian và sử dụng công nghệ đúng mục đích, điện thoại sẽ trở thành công cụ hữu ích chứ không phải “kẻ đánh cắp thời gian”.

Bên cạnh đó, gia đình và nhà trường cũng đóng vai trò rất quan trọng trong việc định hướng thói quen sử dụng công nghệ của học sinh. Phụ huynh cần quan tâm, hướng dẫn con cái cách sử dụng thiết bị điện tử hợp lý, đồng thời tạo ra môi trường sinh hoạt lành mạnh trong gia đình. Nhà trường cần xây dựng các quy định rõ ràng về việc sử dụng điện thoại và tổ chức nhiều hoạt động học tập, vui chơi để học sinh có những trải nghiệm tích cực ngoài thế giới số.

Điện thoại thông minh là một thành tựu của khoa học công nghệ, nhưng việc lạm dụng nó có thể gây ra nhiều hệ lụy đối với học sinh. Việc hạn chế sử dụng điện thoại trong trường học là giải pháp cần thiết để tạo ra môi trường học tập tập trung, an toàn và hiệu quả. Khi mỗi học sinh biết “tắt điện thoại” đúng lúc để “bật học tập”, các em sẽ có cơ hội phát huy tối đa khả năng của mình và xây dựng một tương lai tốt đẹp hơn.

HOÀNG TUẤN

Nguồn ANTĐ : https://anninhthudo.vn/sang-kien-giup-hoc-sinh-biet-tat-dien-thoai-dung-luc-de-bat-hoc-tap-post642399.antd