Một đường dây “đổ đá” (hình thức cược tiền vào đá nguyên khối chưa được cắt, với kỳ vọng bên trong có ngọc, thường là phỉ thúy chất lượng cao) qua mạng bị triệt phá với số tiền liên quan lên tới hàng triệu NDT, hé lộ chiêu thức thao túng tâm lý tinh vi trong kỷ nguyên bán hàng trực tiếp
Theo thông tin từ Tân Dân Vãn Báo, Công an quận Phố Đông, thành phố Thượng Hải (Trung Quốc) đã bóc gỡ nhiều ổ nhóm lừa đảo tổ chức “đổ đá” ngay trong các phòng livestream. Chỉ trong một thời gian ngắn, số tiền nạn nhân bị chiếm đoạt đã lên tới hàng triệu NDT.
Các đối tượng tổ chức livestream ‘đổ đá’ với kịch bản dàn dựng, tạo không khí sôi động để dụ người xem chuyển tiền góp vốn cắt đá. Ảnh minh họa: Baidu
Giấc mơ đổi đời đóng gói trong một viên đá
“Anh em vào kèo, đủ 10 người là cắt!”, “Toàn hàng khủng, một dao thành ngọc, đổi đời trong tích tắc!”, đó là những lời rao quen thuộc trong các livestream bán “đá nguyên thạch”.
Ông Ngô, sống tại khu Ngoại Cao Kiều (Phố Đông), là người mê xem livestream phỉ thúy. Hình ảnh lưỡi cưa rít lên trên bàn cắt, tiếng người dẫn chương trình hò hét, phần bình luận liên tục xuất hiện tin nhắn “trúng đậm”, “lãi to”… tạo nên bầu không khí phấn khích cao độ.
“Chỉ định kiếm thêm ít tiền mua sữa cho con, ai ngờ mất trắng mấy chục nghìn NDT”, ông nói.
Tương tự, bà Vương ở Huệ Nam ban đầu chỉ xem cho vui, nhưng trước “mưa” bình luận cổ vũ và lời khẳng định chắc nịch từ người dẫn, bà quyết định xuống tiền. Kết quả: toàn bộ khoản tiết kiệm bốc hơi chỉ sau vài lần “xuống đao”.
Qua điều tra, Công an Phố Đông cho biết các đối tượng tuyển người lập nền tảng livestream, phân vai cụ thể: “MC”, “khách trúng lớn”, “người mua sỉ”, “chủ hàng từ Myanmar” …
Một mắt xích quan trọng là “chủ hàng Myanmar” xuất hiện cùng giấy chứng nhận ngọc (giả mạo), tạo cảm giác hàng có nguồn gốc chuẩn. MC nhiều lần “ép” chủ hàng phải “mở cửa sổ” viên đá (tức mài một phần để lộ màu bên trong) nhằm chứng minh chất lượng. Bình luận bên dưới toàn là “chim mồi” liên tục hô hào ủng hộ.
Khi viên đá được “mở cửa sổ”, MC bình luận: “Nước đẹp!”, “Màu ổn!”, “Lên đơn đi anh em!”. Người xem vì sợ “chậm chân mất cơ hội” nhanh chóng chuyển tiền.
Nhưng sau khi cắt toàn bộ viên đá, MC bất ngờ “xin lỗi”, nói rằng “nhìn nhầm”. Kết cục là viên đá “xịt”, không có giá trị. Ván cược kết thúc, tiền không hoàn lại.
Thực chất, theo cơ quan điều tra, toàn bộ đá đều là hàng giả, được ghép nối, sơn phủ, xử lý bề mặt. Chất lượng tốt hay xấu do chính nhóm lừa đảo “phán”. Trong phòng livestream, từ MC đến người bình luận đều là người của cùng một nhóm.
33 người bị bắt, tiền giao dịch hàng triệu NDT
Sau khi nhận nhiều đơn trình báo, Công an Phố Đông đã lập chuyên án, lần theo dòng tiền và địa điểm hoạt động của các đối tượng tại tỉnh Vân Nam, Quảng Đông, Giang Tây.
Lợi dụng tâm lý muốn kiếm lời nhanh, các đối tượng tổ chức livestream dàn dựng kịch bản để dụ người xem chuyển tiền tham gia ‘cắt đá’ trực tuyến. Ảnh: Baidu
Tổng cộng 33 nghi phạm đã bị bắt giữ, nhiều tang vật liên quan bị thu giữ. Các đối tượng hiện đã bị áp dụng biện pháp tố tụng hình sự, vụ án tiếp tục được mở rộng điều tra.
Điều đáng nói, “đổ đá” vốn là hình thức đầu tư rủi ro cao tồn tại từ lâu trong giới kinh doanh ngọc thạch, đặc biệt liên quan đến nguồn đá từ Myanmar.
Tuy nhiên, khi hình thức này được “đóng gói” vào livestream, mức độ lan tỏa và khả năng thao túng tâm lý tăng lên gấp nhiều lần.
Tâm lý FOMO (sợ bỏ lỡ cơ hội), cùng hiệu ứng đám đông, khiến người xem dễ rơi vào trạng thái hưng phấn, mất kiểm soát. Các bình luận “trúng lớn” thực chất là công cụ tạo áp lực xã hội, thôi thúc nạn nhân phải quyết định nhanh.
Sự bùng nổ thương mại điện tử và livestream bán hàng mở ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp chân chính, nhưng cũng trở thành “thiên đường” cho các chiêu lừa công nghệ cao.
Mô hình của các nhóm “đổ đá” thực chất là kịch bản lừa đảo quen thuộc: tạo cảm giác khan hiếm và cơ hội làm giàu trong thời gian ngắn, dùng “diễn viên” giả làm người thắng cuộc, gắn mác hàng ngoại nhập để tăng độ tin cậy và liên tục thúc ép nạn nhân chuyển tiền gấp.
Chỉ vài phút bị cuốn theo không khí sôi sục của livestream, nhiều người tưởng mình đủ tỉnh táo vẫn đưa ra quyết định sai lầm và phải trả giá bằng số tiền tích cóp bấy lâu.
Cơ quan công an Phố Đông cảnh báo, “đổ đá” qua mạng thực chất là hình thức đỏ đen được ngụy trang dưới lớp vỏ kinh doanh phỉ thúy. Khi mọi giao dịch diễn ra qua màn hình, việc xác minh nguồn gốc và chất lượng gần như bất khả thi.
Người tiêu dùng cần đặc biệt cảnh giác với các livestream hô hào “cắt trực tiếp”, “mở đá tại chỗ”, xuất hiện dày đặc bình luận khoe lãi và yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản cá nhân hoặc nền tảng không rõ ràng.
Giới chuyên gia nhận định, đây không chỉ là câu chuyện lừa đảo đơn lẻ mà phản ánh lỗ hổng quản lý trong mô hình thương mại trực tuyến xuyên địa phương.
Giấc mơ “một đao thành ngọc, một đêm thành đại gia” nghe đầy mê hoặc nhưng phía sau những viên đá chưa mở là rủi ro thật. Trong kỷ nguyên số, không phải mọi thứ phát trực tiếp đều là sự thật và đôi khi, cú click mua hàng chính là nhát dao cắt thẳng vào ví tiền của chính mình.
Theo Baidu
Tử Huy