Sau nâng hạng, bài toán lớn nhất của TTCK Việt Nam là vận hành bền vững

7 giờ trướcBài gốc

Nhìn lại năm 2025 - năm được coi là bản lề của TTCK Việt Nam, ông đánh giá đâu là những kết quả nổi bật nhất?

Có thể khẳng định, năm 2025 là một năm mang tính bản lề và đột phá của TTCK Việt Nam. Trong bối cảnh kinh tế - tài chính quốc tế nhiều biến động, thị trường vẫn vận hành an toàn, ổn định và minh bạch, đồng thời duy trì được đà tăng trưởng tích cực, tiếp tục khẳng định vai trò là kênh dẫn vốn trung và dài hạn quan trọng của nền kinh tế.

Dấu mốc có ý nghĩa đặc biệt là việc FTSE Russell công bố Việt Nam đáp ứng đầy đủ các tiêu chí và chính thức được nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp. Đây là kết quả của một quá trình cải cách đồng bộ và bền bỉ trong nhiều năm, từ hoàn thiện khung khổ pháp lý, hiện đại hóa hạ tầng công nghệ, cải thiện mức độ tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài cho tới nâng cao chất lượng quản lý và giám sát thị trường. Việc nâng hạng phản ánh sự chuyển biến “từ lượng sang chất” của TTCK Việt Nam sau 25 năm hình thành và phát triển dưới sự chỉ đạo sát sao của Đảng và Nhà nước.

Cùng với đó, hệ thống công nghệ thông tin mới đã được đưa vào vận hành chính thức, tích hợp toàn bộ các khâu từ giao dịch, giám sát đến bù trừ và thanh toán, tạo nền tảng kỹ thuật hiện đại, an toàn và phù hợp với chuẩn mực quốc tế. Về quy mô, cả thị trường cổ phiếu, trái phiếu và phái sinh đều tăng trưởng tích cực; vốn hóa thị trường cổ phiếu tăng khoảng 39% so với cuối năm 2024, tương đương 77,6% GDP ước tính năm 2025; chỉ số VN-Index tăng hơn 40%. Thanh khoản duy trì ở mức cao, số lượng tài khoản nhà đầu tư vượt 11,8 triệu, cho thấy niềm tin của công chúng đối với thị trường tiếp tục được củng cố. Song song với tăng trưởng, khung khổ pháp luật cho TTCK Việt Nam cũng được cải cách mạnh mẽ, góp phần tháo gỡ các điểm nghẽn và nâng cao hiệu quả vận hành thị trường.

Để đạt được kết quả nâng hạng, khối lượng công việc và yêu cầu cải cách là rất lớn. Theo ông, đâu là những yếu tố then chốt tạo nên thành công này?

Kết quả nâng hạng thị trường là thành quả của sự tổng hòa nỗ lực và quyết tâm từ nhiều phía. Trước hết, mục tiêu nâng hạng đã nhận được sự quan tâm và chỉ đạo sát sao của Lãnh đạo Chính phủ và Lãnh đạo Bộ Tài chính, với định hướng xuyên suốt là xây dựng một TTCK Việt Nam hiện đại, đủ năng lực trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn chủ chốt của nền kinh tế. Sự chỉ đạo nhất quán này tạo ra sự thống nhất trong hành động, nâng cao hiệu quả phối hợp liên ngành và cho phép tháo gỡ kịp thời các vướng mắc phát sinh.

Trên cơ sở đó, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã chủ động triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm đáp ứng các tiêu chí quốc tế, tập trung vào hoàn thiện pháp lý, tăng cường minh bạch, nâng cao khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài và hiện đại hóa hạ tầng. Đồng thời, cơ quan quản lý tăng cường đối thoại chính sách với các tổ chức xếp hạng và nhà đầu tư quốc tế nhằm khẳng định quyết tâm cải cách của Việt Nam.

Một yếu tố quan trọng khác là sự chuyển biến tích cực của các thành viên thị trường. Các công ty chứng khoán đã nâng cấp hệ thống, tăng cường năng lực tài chính, quản trị rủi ro và triển khai các giải pháp giao dịch theo thông lệ quốc tế; các doanh nghiệp niêm yết ngày càng chú trọng quản trị công ty và tuân thủ các chuẩn mực công bố thông tin. Bên cạnh đó là sự phối hợp chặt chẽ của các bộ, ngành liên quan, đặc biệt là Ngân hàng Nhà nước, cùng sự hỗ trợ của các tổ chức quốc tế và cộng đồng nhà đầu tư toàn cầu.

TTCK Việt Nam đã vận hành theo chuẩn mực mới, những nhiệm vụ trọng tâm nào cần được ưu tiên để bảo đảm vận hành ổn định và bền vững, thưa ông?

Năm 2026 có ý nghĩa then chốt, bởi đây là giai đoạn thị trường cần chuyển từ “đạt điều kiện” sang “vận hành ổn định và bền vững” theo chuẩn mực của một thị trường mới nổi. Ủy ban Chứng khoán Nhà nước sẽ tiếp tục triển khai đồng bộ các nhiệm vụ trong Đề án nâng hạng TTCK Việt Nam đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Trọng tâm trước hết là tiếp tục hoàn thiện khung khổ pháp lý và chính sách theo hướng nhất quán, phù hợp hơn với thông lệ quốc tế. Cùng với đó là hoàn thiện các cơ chế kỹ thuật và nghiệp vụ, mở rộng vai trò của các công ty chứng khoán toàn cầu, triển khai mô hình tài khoản tổng và tối ưu hóa quy trình giao dịch cho nhà đầu tư tổ chức nước ngoài. Việc nâng cấp hạ tầng giao dịch tiếp tục được đẩy mạnh; trọng tâm là triển khai mô hình đối tác bù trừ trung tâm và cơ chế trao đổi thông tin tự động giữa công ty chứng khoán và ngân hàng lưu ký.

Song song với đó, Ủy ban sẽ tập trung mở rộng nguồn cung và đa dạng hóa hàng hóa trên thị trường thông qua nghiên cứu, phát triển các sản phẩm mới; nâng cao chất lượng công bố thông tin và quản trị công ty của doanh nghiệp niêm yết. Công tác thanh tra, giám sát và xử lý vi phạm tiếp tục được triển khai xuyên suốt nhằm bảo đảm sự an toàn, minh bạch của thị trường và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư.

Theo ông, đâu là những định hướng lớn để củng cố nền tảng nhà đầu tư và nâng cao chất lượng dòng vốn, qua đó bảo đảm tính bền vững lâu dài?

Thực tế cho thấy, cơ cấu nhà đầu tư trên TTCK Việt Nam hiện nay vẫn nghiêng nhiều về phía nhà đầu tư cá nhân. Điều này giúp thị trường duy trì sự sôi động, nhưng cũng làm gia tăng biến động ngắn hạn và chịu tác động mạnh từ yếu tố tâm lý. Vì vậy, việc tái cấu trúc cơ sở nhà đầu tư theo hướng cân bằng và bền vững hơn là yêu cầu quan trọng trong giai đoạn tới.

Trọng tâm là triển khai Đề án tái cấu trúc nhà đầu tư và phát triển ngành quỹ, khuyến khích nhà đầu tư cá nhân tham gia thị trường thông qua các định chế đầu tư chuyên nghiệp; phát triển đa dạng sản phẩm quỹ và kênh phân phối; xây dựng chuẩn mực chung về đạo đức nghề nghiệp nhằm củng cố niềm tin của nhà đầu tư. Song song với đó, công tác đào tạo và phổ biến kiến thức tiếp tục được đẩy mạnh nhằm nâng cao nhận thức, năng lực ra quyết định và quản trị rủi ro của nhà đầu tư.

Trong bối cảnh thị trường được nâng hạng, khả năng tiếp cận các dòng vốn đầu tư gián tiếp quốc tế trung và dài hạn, đặc biệt từ các quỹ đầu tư theo chỉ số, quỹ hưu trí, quỹ bảo hiểm và các định chế tài chính lớn, sẽ được mở rộng. Về phía cơ quan quản lý, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước tiếp tục hoàn thiện thể chế, mở rộng sản phẩm, nâng cấp hạ tầng, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số, đồng thời duy trì cơ chế đối thoại định kỳ với các nhà đầu tư và tổ chức xếp hạng. Việc thu hút các dòng vốn này không chỉ nhằm mở rộng quy mô, mà quan trọng hơn là nâng cao chất lượng, chuẩn mực quản trị và tính bền vững của thị trường, qua đó hỗ trợ mục tiêu phát triển dài hạn của nền kinh tế.

Trân trọng cảm ơn ông!

Trần Hương

Nguồn TBNH : https://thoibaonganhang.vn/sau-nang-hang-bai-toan-lon-nhat-cua-ttck-viet-nam-la-van-hanh-ben-vung-177841.html