Sẽ xử lý nghiêm hành vi phát tán thông tin giả mạo bằng AI

17 giờ trướcBài gốc

Trả giá cho hành vi làm giả thông tin

Qua công tác nghiệp vụ, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng cao Công an TPHCM đã xác minh, mời làm việc và răn đe 2 trường hợp gồm T.T.H (ngụ P.An Phú) và N.T.M.D (ngụ P.Tân Sơn Nhất) về hành vi đăng tải, chia sẻ thông tin sai sự thật trên mạng xã hội (MXH) được tạo bởi công nghệ AI. Các nội dung này đã làm ảnh hưởng đến uy tín của tổ chức, đồng thời xúc phạm danh dự, nhân phẩm của cá nhân, vi phạm quy định pháp luật.

Trước đó, trên MXH lan truyền nhiều bài viết, hình ảnh, video với nội dung "Nghệ sĩ/MC Quyền Linh bị Công an TPHCM ra lệnh bắt tạm giam", thu hút sự quan tâm lớn của dư luận. Qua quá trình xác minh và phân tích kỹ thuật chuyên sâu, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng cao Công TPHCM xác định đây là nội dung hoàn toàn sai sự thật, được tạo dựng bằng công nghệ AI, lồng ghép hình ảnh, thông tin giả mạo nhằm gây hiểu nhầm, dẫn dắt dư luận theo hướng tiêu cực. Việc tạo lập và phát tán thông tin giả mạo nêu trên không chỉ xâm phạm nghiêm trọng quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân liên quan, mà còn gây nhiễu loạn thông tin, ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường thông tin lành mạnh trên không gian mạng.

Các trang mạng xuyên tạc, đưa thông tin nghệ sĩ/MC Quyền Linh bị Công an TPHCM bắt

Ngày 10/12/2025, Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật Trí tuệ nhân tạo, đạo luật khung toàn diện đầu tiên của Việt Nam về AI, gồm 8 chương, 35 điều, chính thức có hiệu lực từ ngày 01/3/2026. Luật quy định rõ các hành vi bị nghiêm cấm trong hoạt động nghiên cứu, phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo. Trong đó, tại điểm b, khoản 2, Điều 7, Luật Trí tuệ nhân tạo nghiêm cấm hành vi: "Sử dụng yếu tố giả mạo hoặc mô phỏng người, sự kiện thật để lừa dối hoặc thao túng nhận thức, hành vi của con người một cách có chủ đích và có hệ thống, gây tổn hại nghiêm trọng đến quyền, lợi ích hợp pháp của con người". Đây là căn cứ pháp lý quan trọng để xử lý các hành vi lợi dụng AI tạo dựng thông tin giả mạo, xuyên tạc sự thật.

Công nghệ AI ngày càng phát triển nhanh chóng, dễ tiếp cận và mang lại nhiều tiện ích trong đời sống, lao động, sản xuất. Tuy nhiên, nếu bị lạm dụng, AI có thể trở thành công cụ tạo ra hình ảnh, video, âm thanh giả mạo với độ tinh vi cao, khó phân biệt thật - giả, từ đó phục vụ các hành vi vi phạm pháp luật. Mọi hành vi đăng tải, chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật, xuyên tạc, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân; gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, tùy theo tính chất, mức độ vi phạm, sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật, bao gồm xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

Dùng công nghệ AI "đầu độc" mạng xã hội

Trước đây không lâu, giữa lúc thiên tai đang gây thảm họa cho người dân miền Trung thì những kẻ xấu đã tạo ra hàng loạt hình ảnh, đoạn clip gây tác động mạnh tới cảm xúc, tâm lý như hình ảnh cụ già mặc áo mưa ngồi trên nóc nhà, em bé lấm lem ngồi vắt vẻo trên mái nhà giữa biển nước mênh mông, hay cảnh nhiều người tập trung trên nóc nhà khi dòng nước cuộn tràn xung quanh... Những nội dung này lập tức thu hút hàng chục nghìn lượt "thả tim", chia sẻ, kéo theo đó là những khoản quyên góp từ thiện đổ về các tài khoản cá nhân không rõ ràng.

Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao làm việc với 2 chủ tài khoản đăng tin sai sự thật

Đáng nói nhiều tin giả do AI tạo ra liên tục xuất hiện đã xuyên tạc, công kích chính quyền và lực lượng chức năng trong công tác cứu trợ. Cùng với đó là một số tài khoản khác bịa đặt hàng nghìn người chết, hàng chục nghìn người chưa được ứng cứu để câu view, kêu gọi ủng hộ, trục lợi, gây hoang mang cho người dân và làm phức tạp thêm tình hình. Những thông tin này lan truyền trên mạng với tốc độ chóng mặt thu hút hàng trăm ngàn đến hàng triệu lượt xem, chia sẻ bởi đánh vào lòng thương cảm, gây xúc động mạnh... Nhiều tài khoản lợi dụng sự thương cảm để "câu" tương tác, bán hàng hoặc kích động dư luận.

Điển hình, ngay thời điểm đó tại Đắk Lắk, MXH lan truyền video một phụ nữ nói "một xã chết hàng trăm người!". Sau khi được mời lên làm việc, người này khai nghe đồn khi đi cứu trợ nên không kiểm chứng mà nhanh chóng chia sẻ thông tin lên MXH khiến người dân lo lắng, sợ hãi. Vụ việc sau đó đã được cơ quan chức năng kịp thời xử lý, trấn an dư luận. Cùng với vụ việc này, Công an đã phát hiện 52 tài khoản MXH đăng tin, hình ảnh, video chưa kiểm chứng về mưa lũ miền Trung, có dấu hiệu sai sự thật và gây hoang mang. Trong số này, 5 trường hợp bị xử phạt tổng cộng 37,5 triệu đồng; 17 trường hợp bị răn đe, yêu cầu cam kết; 30 tài khoản phải gỡ bài...

Hay như mới đây, ngày 21/11, MXH xuất hiện các tin "vỡ đập Am Chúa", "vỡ đập Suối Dầu", "Tin khẩn, người dân khu vực Chợ Ga, Nha Trang bắt buộc phải di dời", gây hoang mang trong bối cảnh người dân địa phương đang chịu ảnh hưởng nặng của mưa lũ. Công an xác định đây là thông tin sai sự thật, dễ gây hiểu nhầm, ảnh hưởng tới công tác phòng, chống thiên tai và lực lượng đang ứng phó, khắc phục hậu quả mưa lũ. Ngay sau đó, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an tỉnh Khánh Hòa đã làm việc với hai chủ tài khoản (nam 35 tuổi và nữ 37 tuổi, cùng trú huyện Cam Lâm). Họ thừa nhận hành vi vi phạm, gỡ bài, đăng đính chính và cam kết không tái phạm.

Tương tự, tối 23/12/2025, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an TP.Hà Nội cho biết cũng đã xử lý đối tượng V.T.Đ (trú tại P.Tây Mỗ, Hà Nội), quản trị kênh YouTube "Tuổi Già Audio" (trước đây là "Kỳ Án Việt Audio"), do sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo AI tạo dựng các video vụ án không có thật nhằm thu hút lượt xem, kiếm tiền quảng cáo. Ngày 06/11/2025, đối tượng đăng tải video có tiêu đề "Chấn động Chương Mỹ”, với nội dung hoàn toàn bịa đặt, gây hoang mang dư luận và khiến nhiều người xem lầm tưởng là sự việc có thật. Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao đã ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với V.T.Đ về hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật theo quy định tại Nghị định 15/2020/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 14/2022/NĐ-CP)...

AI ngụy tạo hình ảnh cảnh tang thương mưa lũ miền Trung

Không chỉ dùng AI để sản xuất và lan truyền tin giả với quy mô chóng mặt trên không gian mạng gây khó khăn cho việc kiểm chứng, dễ dàng tạo ra dư luận tiêu cực, gây hoang mang trong xã hội, đáng nói gần đây các thế lực thù địch còn sử dụng công nghệ AI để tạo ra các video giả mạo các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước với những phát ngôn có nội dung sai trái, nhạy cảm, trái với đường lối, quan điểm chính thức, hoặc gán ghép hình ảnh lãnh đạo vào các hoạt động tiêu cực. Mục tiêu của thủ đoạn này là hạ bệ uy tín của lãnh đạo, gây mất đoàn kết nội bộ, làm suy giảm nghiêm trọng niềm tin của Nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước...

Từ các vụ việc trên, Công an TPHCM khuyến cáo người dân khi tham gia MXH cần chủ động kiểm chứng, xác thực thông tin từ các nguồn chính thống trước khi đăng tải hoặc chia sẻ; đồng thời trang bị kiến thức, kỹ năng nhận diện các hình ảnh, video, nội dung được tạo bằng AI để tránh vô tình tiếp tay cho các hành vi vi phạm pháp luật. Khi phát hiện các thông tin nghi vấn, có dấu hiệu giả mạo, sai sự thật, người dân cần kịp thời phản ánh cho cơ quan chức năng để phối hợp xác minh, xử lý, góp phần xây dựng không gian mạng an toàn, lành mạnh. Mọi hành vi vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định.

Quỳnh Chi

Nguồn CA TP.HCM : http://congan.com.vn/vu-an/phong-chong-toi-pham-tren-khong-gian-mang/se-xu-ly-nghiem-hanh-vi-phat-tan-thong-tin-gia-mao-bang-ai_187848.html