Hình ảnh "fatberg" trôi dạt vào bờ. Ảnh: Facebook
Hiện tượng này xuất hiện chỉ ít ngày sau khi thông tin về một “fatberg” khổng lồ - khối kết tụ từ mỡ, dầu và rác thải - bị mắc kẹt trong đường ống xả nước thải ngoài khơi được hé lộ.
Theo ghi nhận tại bãi biển Malabar, nằm ngay cạnh nhà máy xử lý nước thải của Sydney Water, các “quả cầu rác thải” xuất hiện rải rác dọc bờ biển sau mưa lớn. Nhiều khối có kích thước khác nhau, từ nhỏ như viên bi đến lớn gần bằng nửa viên gạch, khi bị vỡ ra tỏa mùi hôi nồng nặc. Trước tình hình này, Sydney Water đã dựng biển cảnh báo yêu cầu người dân không chạm vào bất kỳ mảnh vỡ nào, đồng thời thông báo đang tiến hành làm sạch khu vực.
Hiện tượng tương tự cũng được ghi nhận tại bãi biển Foreshore, gần cửa Mill Stream đổ ra vịnh Botany. Đây vốn là khu vực thường xuyên bị đánh giá là một trong những bãi biển ô nhiễm nhất Sydney do nằm gần van xả tràn chính của hệ thống nước thải Malabar. Sáng giữa tuần, bãi biển này phủ đầy các mảng chất thải màu xám, có bề mặt sáp, xen lẫn nhiều quả cầu nhỏ hơn.
Trước đó, theo một cuộc điều tra độc quyền của tờ The Guardian, nguồn gốc của những khối rác thải này nhiều khả năng bắt nguồn từ một fatberg khổng lồ, được cho là có kích thước tương đương bốn chiếc xe buýt, nằm trong đường ống xả nước thải sâu ngoài khơi Malabar. Một báo cáo nội bộ của Sydney Water cho rằng khối kết tụ này hình thành tại một “vùng chết” khó tiếp cận ở đầu ống xả, nơi tích tụ lâu ngày mỡ, dầu và chất béo. Khi áp suất bơm thay đổi đột ngột, đặc biệt trong các đợt mưa lớn hoặc sự cố mất điện, các mảng chất thải có thể bong ra và trôi dạt vào bờ.
Cuối tuần qua, Sydney hứng chịu một cơn bão lớn với lượng mưa vượt 100 mm chỉ trong vài giờ, được cho là yếu tố kích hoạt đợt xả các khối rác thải này. Các công nhân của Sydney Water cho biết họ đã làm việc liên tục nhiều ngày để thu gom khăn ướt, mảng mỡ và các vật liệu ô nhiễm khác dạt vào bãi biển.
Cơ quan Bảo vệ Môi trường bang New South Wales (EPA) xác nhận đã được thông báo về tình trạng ô nhiễm tại Malabar và Foreshore beach, đồng thời khuyến cáo người dân tuyệt đối không tiếp xúc với các khối chất thải hoặc bất kỳ mảnh vụn khả nghi nào trên bãi biển. Sydney Water cho biết đang triển khai các biện pháp khẩn cấp song song với điều tra nguyên nhân cụ thể, đồng thời phối hợp với chính quyền địa phương để làm sạch khu vực và xử lý chất thải theo quy định an toàn môi trường.
Khác với nhiều thành phố lớn khác, phần lớn nước thải của Sydney hiện chỉ được xử lý sơ cấp trước khi xả ra biển thông qua ba đường ống xả sâu tại Malabar, Bondi và North Head. Tổng giám đốc Sydney Water, Darren Cleary, khẳng định hệ thống này đã đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường suốt gần ba thập kỷ qua, đồng thời cho rằng sự cố lần này là một tình huống bất ngờ.
Tuy nhiên, báo cáo nội bộ cũng chỉ ra rằng việc xử lý triệt để fatberg tại Malabar có thể đòi hỏi phải tạm dừng hoạt động đường ống xả và chuyển hướng nước thải ra vách đá ven biển, một kịch bản có thể khiến các bãi biển Sydney phải đóng cửa trong nhiều tháng và hiện không còn được xem là phương án chấp nhận được. Trong dài hạn, Sydney Water đang triển khai chương trình đầu tư trị giá 3 tỷ USD trong 10 năm nhằm nâng cấp các cơ sở xử lý nước thải thượng nguồn, giảm đáng kể lượng nước thải cần xả ra biển và mở rộng tái sử dụng nước cho công nghiệp, đặc biệt là các trung tâm dữ liệu tiêu thụ nhiều nước làm mát.
Bảo Hân/Báo Tin tức và Dân tộc