Bình Định là một tỉnh ven biển nổi bật với nền nông nghiệp đa dạng, bao gồm các sản phẩm đặc sản như gạo, rau củ quả, cá, và các sản phẩm từ cây dược liệu. Việc nâng cao sở hữu trí tuệ đã trở thành một yếu tố quan trọng, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm, bảo vệ quyền lợi của người sản xuất, và thúc đẩy phát triển bền vững cho các HTX, tổ hợp tác và nông dân trên các địa phương trên địa bàn tỉnh.
Nâng cao sở hữu trí tuệ
HTX Nông nghiệp Tuy Phước là một trong những đơn vị tiêu biểu nâng cao hiệu quả trong việc bảo vệ sở hữu trí tuệ. Thời gian qua, HTX không chỉ chú trọng vào chất lượng sản phẩm mà còn tiến hành đăng ký bảo vệ nhãn hiệu "Gạo Tuy Phước" nhằm nâng cao giá trị thương hiệu.
Nhờ việc bảo vệ sở hữu trí tuệ, gạo Tuy Phước đã được tiêu thụ rộng rãi tại nhiều tỉnh thành trong nước và xuất khẩu ra thị trường quốc tế.
Đặc biệt, HTX còn hợp tác với các tổ chức nghiên cứu, đưa vào ứng dụng các giống lúa mới có năng suất cao và khả năng chống chịu bệnh tật tốt. Việc sở hữu quyền sở hữu trí tuệ đối với giống lúa này không chỉ đảm bảo chất lượng sản phẩm mà còn tạo ra lợi thế cạnh tranh trên thị trường.
Làm nông nghiệp đề cao sở hữu trí tuệ giúp nông dân, HTX ở Bình Định nâng cao sức cạnh tranh cho sản phẩm.
Tương tự, HTX Dịch vụ Nông nghiệp Hoài Ân (xã Ân Đức, huyện Hoài Ân) là một ví dụ khác về sự phát triển của các HTX nông nghiệp gắn với sở hữu trí tuệ.
Những năm qua, HTX Hoài Ân đẩy mạnh mô hình sản xuất các sản phẩm dược liệu, trong đó nổi bật là cây nhân sâm. Nhờ việc bảo vệ giống cây trồng qua đăng ký quyền sở hữu trí tuệ, sản phẩm của HTX đã được nâng cao giá trị, tạo dựng được thương hiệu riêng biệt trên thị trường.
Đặc biệt, để đảm bảo hiệu quả bền vững, HTX đã phát triển các mô hình trồng dược liệu theo quy trình sạch, an toàn, và được chứng nhận tiêu chuẩn quốc tế. Nhờ đó, các sản phẩm dược liệu của HTX Hoài Ân không chỉ phục vụ nhu cầu trong nước mà còn xuất khẩu, góp phần gia tăng giá trị kinh tế.
Bên cạnh những vấn đề về sở hữu trí tuệ, HTX Hoài Ân cũng chú trọng vào việc áp dụng các quy trình sản xuất tiên tiến, đảm bảo chất lượng, đáp ứng yêu cầu thị trường.
Nhờ những hỗ trợ thiết thực này, thu nhập của các thành viên HTX đã tăng lên đáng kể. Trung bình, mỗi hộ thành viên có thể đạt mức thu nhập từ 100 - 200 triệu đồng/năm, thậm chí một số hộ còn đạt mức 300 - 500 triệu đồng/năm từ mô hình sản xuất quy mô lớn.
Hiệu quả ứng dụng khoa học kỹ thuật
Có thể nói, sở hữu trí tuệ là công cụ pháp lý quan trọng giúp các HTX, hộ sản xuất ở Bình Định bảo vệ sáng tạo, giống cây trồng, quy trình sản xuất, và các sản phẩm đặc thù của nông nghiệp.
Việc các sản phẩm nông sản được cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu trí tuệ không chỉ bảo vệ lợi ích cho người nông dân, HTX, doanh nghiệp, mà còn giúp tăng giá trị thương mại sản phẩm, đặc biệt là khi xuất khẩu ra nước ngoài. Hệ thống bảo vệ sở hữu trí tuệ cũng giúp ngăn chặn việc làm giả, sản phẩm nhái, nâng cao uy tín cho các sản phẩm nông sản của tỉnh Bình Định.
Không chỉ đẩy mạnh nâng cao nhận thức về sở hữu trí tuệ, để nâng cao giá trị sản xuất nông nghiệp, tỉnh Bình Định đang tích cực chuyển giao khoa học công nghệ, phát triển sản xuất trên cánh đồng lớn, mang lại hiệu quả kinh tế vượt trội cho nông dân, HTX.
Điển hình, huyện Tuy Phước từng được ví như một vùng đất khó “mới nắng đã khô, mới mưa đã úng”, nhưng nay nhờ sự thay đổi trong tư duy sản xuất, những cánh đồng lớn cho giá trị kinh tế vượt trội đã ra đời, mang lại ấm no cho người dân trên địa bàn huyện.
Những năm qua, huyện thử nghiệm đưa thiết bị bay không người lái (drone) phun thuốc bảo vệ thực vật trên ruộng lúa nhằm đẩy mạnh áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật. Khâu sau thu hoạch cũng được huyện chú trọng bằng việc đầu tư máy cuốn rơm rạ và hệ thống máy sấy lúa, chế biến gạo.
Cùng với vấn đề sở hữu trí tuệ, nông nghiệp Bình Định phát triển mạnh theo hướng công nghệ cao.
Đơn cử như tại xã Phước Quang, HTX Nông nghiệp Phước Quang phối hợp với UBND xã kết nối, thuê dịch vụ drone của Công ty CP Tập đoàn Lộc Trời để phun thuốc bảo vệ thực vật cho hơn 120 ha lúa thuộc cánh đồng mẫu lớn.
Ông Nguyễn Thế Truyền, Giám đốc HTX Nông nghiệp Phước Quang, cho hay drone mang lại nhiều tiện ích nên khi triển khai áp dụng được nhiều nông dân hưởng ứng. Sử dụng drone trong phun thuốc và bón phân vừa nhanh, vừa bảo vệ sức khỏe người sản xuất, nâng cao hiệu quả.
Những thay đổi trong phương thức sản xuất giúp Tuy Phương nhanh chóng trở thành một trong những “lá cờ đầu” trong phát triển cánh đồng lớn ở Bình Định, với sản lượng trên 100 nghìn tấn lúa hàng hóa/năm. Hàng năm, Tuy Phước liên kết sản xuất hơn 1.000 ha diện tích, qua đó mỗi năm cung ứng trên 5.000 tấn lúa giống, đem lại lợi nhuận tăng thêm so với trồng lúa thông thường cho nông dân từ 8 - 10 tỷ đồng.
Tiếp tục phát huy thế mạnh
Một điều dễ nhận thấy trong quá trình hiện đại hóa, nâng cao giá trị gia tăng ngành nông nghiệp tỉnh Bình Định là dấu ấn ngày càng đậm nét của các HTX, tổ hợp tác. Thành công trên là kết quả của chính sách hỗ trợ đúng hướng của ban ngành chức năng tỉnh, đặc biệt là Liên minh HTX Việt Nam và Liên minh HTX tỉnh Bình Định.
Trước hết, về đào tạo và nâng cao năng lực, Liên minh HTX Việt Nam phối hợp với Liên minh HTX tỉnh Bình Định tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng cho cán bộ quản lý và thành viên HTX. Những khóa học này tập trung vào việc nâng cao kỹ năng quản lý, chuyên môn kỹ thuật và nghiệp vụ, giúp các HTX hoạt động hiệu quả hơn trong nền kinh tế thị trường.
Về xúc tiến thương mại và kết nối thị trường, nhằm mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm, Liên minh HTX Việt Nam đã tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại và kết nối giao thương. Các sự kiện này tạo cơ hội cho các HTX tại Bình Định giới thiệu sản phẩm, tìm kiếm đối tác và mở rộng mạng lưới kinh doanh, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm và thu nhập cho thành viên.
Đơn cử, Liên minh HTX Việt Nam đã tổ chức Hội chợ xúc tiến thương mại cho khu vực kinh tế tập thể, HTX năm 2024 tại TP Quy Nhơn. Hội chợ quy tụ 250 doanh nghiệp, HTX từ 40 tỉnh, thành phố, mang đến các sản phẩm nổi bật, đặc sản truyền thống để giới thiệu và kết nối tại Bình Định.
Đặc biệt, trong bối cảnh chuyển đổi số, Liên minh HTX Việt Nam đã khởi động dự án "Thanh niên trong các HTX là chủ thể của chuyển đổi số tại cộng đồng địa phương" (YouCoop). Dự án này nhằm thúc đẩy thanh niên tham gia vào quá trình chuyển đổi số trong các HTX, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh và khả năng cạnh tranh trên thị trường. Bình Định là một trong những tỉnh được hưởng lợi từ dự án này, với sự tham gia của các HTX và thanh niên địa phương.
Có thể thấy, làn sóng công nghệ cao đang lan tỏa mạnh mẽ trong quá trình chuyển đổi cơ cấu nông nghiệp ở Bình Định. Với những thành công đang có, thời gian tới, tỉnh sẽ tiếp tục đẩy mạnh hỗ trợ các địa phương rà soát, đánh giá để áp dụng các hoạt động hỗ trợ, tạo điều kiện thúc đẩy ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất, hướng đến nền nông nghiệp thông minh, bền vững, hiệu quả.
Thiên Ý