Sửa Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật: Đáp ứng yêu cầu đổi mới quy trình xây dựng pháp luật

một giờ trướcBài gốc

Sáng nay, (19/5) Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị tổng kết thi hành Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng chủ trì hội nghị.

Tạo lập khuôn khổ pháp lý cho công tác xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật

Phát biểu khai mạc hội nghị, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng nhấn mạnh, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2025 có nhiều điểm mới mang tính đột phá, quán triệt yêu cầu đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, góp phần quan trọng vào việc xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất, khả thi, công khai, minh bạch; từng bước nâng cao chất lượng công tác xây dựng pháp luật, đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội đất nước.

Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng phát biểu tại hội nghị

Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng nhận định, công tác xây dựng pháp luật đã có nhiều đổi mới tích cực và hiệu quả. Quốc hội hoàn thành khối lượng công tác lập pháp kỷ lục với 150 luật, 49 nghị quyết quy phạm pháp luật được thông qua, tăng hơn 40% so với nhiệm kỳ Quốc hội khóa trước. Chỉ trong năm 2025, Quốc hội đã thông qua 89 luật, bằng 146% tổng số luật được thông qua tại 16 kỳ họp thường lệ và không thường lệ trước đó của Quốc hội khóa XV; Chính phủ đã ban hành 377 nghị định, nghị quyết quy phạm, bằng 208% so với năm 2024 (bao gồm 182 nghị định); các bộ, ngành đã soạn thảo trình ban hành và ban hành theo thẩm quyền 1.404 văn bản, nhiều nhất trong cả nhiệm kỳ; các địa phương đã ban hành hơn 13.000 văn bản quy phạm pháp luật.

“Trong kết quả chung đó, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật đã đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc tạo lập khuôn khổ pháp lý cho công tác xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật”, Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng nói.

Quang cảnh hội nghị

Bộ trưởng Bộ Tư pháp cũng cho biết, quá trình triển khai thi hành luật cho thấy một số nội dung liên quan đến cấu trúc hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, nguyên tắc áp dụng pháp luật, quy trình xây dựng pháp luật và tổ chức thi hành pháp luật cần được tiếp tục nghiên cứu hoàn thiện nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới. Hiện nay, nhiều chủ trương, định hướng của Đảng đã đặt ra yêu cầu tiếp tục đổi mới mạnh mẽ công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật.

Từ thực tế này Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng cho rằng, việc nghiên cứu ban hành Luật về Văn bản quy phạm pháp luật để thay thế Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2025 là yêu cầu khách quan, cấp thiết, đáp ứng yêu cầu đổi mới quy trình xây dựng pháp luật; nâng cao chất lượng, hiệu quả thực thi các văn bản pháp luật.

Hệ thống VBQPPL hiện còn cồng kềnh, phân tán, nhiều tầng nấc

Nhận định về Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, Vụ trưởng Vụ Công tác xây dựng VBQPPL, Bộ Tư pháp Nguyễn Quốc Hoàn cho rằng, việc ban hành và tổ chức thi hành VBQPPL đã có nhiều chuyển biến tích cực; chất lượng VBQPPL tiếp tục được nâng cao. Nhiều văn bản được ban hành kịp thời để thể chế hóa chủ trương của Đảng, phục vụ sắp xếp tổ chức bộ máy, thúc đẩy phân cấp, phân quyền, chuyển đổi số, phát triển khoa học công nghệ, phát triển kinh tế tư nhân và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Vụ trưởng Vụ Công tác xây dựng Văn bản quy phạm pháp luật, Bộ Tư pháp Nguyễn Quốc Hoàn phát biểu tại hội nghị

Bên cạnh những kết quả đạt được, Vụ trưởng Vụ Công tác xây dựng VBQPPL Nguyễn Quốc Hoàn cũng chỉ rõ, quá trình thi hành Luật Ban hành VBQPPL vẫn còn bộc lộ nhiều khó khăn, vướng mắc cả từ quy định của Luật lẫn khâu tổ chức thực hiện. Trong đó, hệ thống VBQPPL hiện còn cồng kềnh, phân tán với nhiều tầng nấc, nhiều hình thức văn bản và chủ thể có thẩm quyền ban hành, dẫn tới tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn và khó khăn trong áp dụng thực tiễn. Một số quy định của luật còn chưa rõ ràng, thiếu thống nhất, đặc biệt liên quan đến thẩm quyền ban hành văn bản, xác định hiệu lực pháp lý, quy trình xây dựng chính sách, trình tự thủ tục rút gọn cũng như cơ chế xử lý các vấn đề phát sinh cấp bách trong thực tiễn.

Trong tổ chức thi hành Luật, chất lượng xây dựng chính sách và soạn thảo văn bản ở một số cơ quan chưa đáp ứng yêu cầu đổi mới; nhiều chính sách còn thiếu tính khả thi, đánh giá tác động còn hình thức, kỹ thuật lập pháp và sử dụng thuật ngữ pháp lý còn hạn chế. Tình trạng gửi góp ý chậm, tiếp thu và giải trình chưa đầy đủ vẫn diễn ra, ảnh hưởng đến chất lượng tham vấn và tiến độ xây dựng pháp luật…

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong quy trình lập pháp

Để khắc phục những hạn chế, tồn tại nêu trên, Bộ Tư pháp kiến nghị sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các quy định trong các văn bản quy phạm pháp luật theo hướng: đơn giản hóa hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, mỗi chủ thể có thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật chỉ ban hành một hình thức văn bản quy phạm pháp luật; xác định rõ thứ bậc của các hình thức văn bản quy phạm pháp luật và hoàn thiện nguyên tắc áp dụng pháp luật; xác định rõ hơn thẩm quyền ban hành. Tiếp tục đổi mới, hoàn thiện quy trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật bảo đảm chuyên nghiệp, khoa học, kịp thời, hiệu quả, linh hoạt đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh, bền vững đất nước trong kỷ nguyên mới; quy định nguyên tắc, tiêu chí, mô hình soạn thảo văn bản quy phạm pháp luật tập trung chuyên nghiệp; hoàn thiện quy định về tổ chức thi hành văn bản quy phạm pháp luật, gắn kết chặt chẽ giữa xây dựng với thi hành văn bản quy phạm pháp luật.

Quang cảnh hội nghị

Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV đặt ra mục tiêu phát triển đất nước với tốc độ tăng trưởng tăng trưởng hai con số, đồng thời tiếp tục xác định hoàn thiện thể chế là một trong ba đột phá chiến lược. Nhấn mạnh điều này, Ủy viên là đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Đồng Ngọc Ba cho rằng, việc tiếp tục đổi mới, hoàn thiện quy trình lập pháp càng trở nên đặc biệt quan trọng và cấp thiết.

Trên cơ sở đó, cần tiếp tục đổi mới việc xây dựng Chương trình lập pháp hàng năm theo hướng linh hoạt hơn, bám sát vào định hướng lập pháp nhiệm kỳ của Quốc hội, giảm tối đa thời gian, đơn giản hóa thủ tục trong việc điều chỉnh Chương trình. Tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số trong quy trình lập pháp để rút ngắn thời gian ban hành, hạn chế mâu thuẫn, chồng chéo và tối ưu hóa nguồn lực. Tiếp tục hoàn thiện quy định về giám sát văn bản quy phạm pháp luật sau khi ban hành, chuyển mạnh mục tiêu hoạt động giám sát của Quốc hội theo hướng giám sát để kiến tạo phát triển, ông Đồng Ngọc Ba nhấn mạnh.

Thành An

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/sua-luat-ban-hanh-van-ban-quy-pham-phap-luat-dap-ung-yeu-cau-doi-moi-quy-trinh-xay-dung-phap-luat-10417488.html