Tác phẩm duy nhất 'không muốn xem lại lần hai' của nhà văn Kim Dung

2 giờ trướcBài gốc

Nhắc đến Kim Dung, độc giả thường nhớ tới những anh hùng mang tinh thần hiệp nghĩa rực rỡ như Quách Tĩnh của Anh hùng xạ điêu, Dương Quá trong Thần điêu đại hiệp, Trương Vô Kỵ của Ỷ thiên đồ long ký, hay Lệnh Hồ Xung phóng khoáng trong Tiếu ngạo giang hồ. Những câu chuyện ấy dù đọc đi đọc lại vẫn luôn mang đến cảm giác mới mẻ, đúng như lời Khổng Tử: "Ôn cố tri tân". Thế nhưng giữa kho tàng ấy, Kim Dung có một tác phẩm khiến rất nhiều người đọc xong là… không muốn xem lại lần hai. Không phải vì dở, mà vì quá đau, quá nặng nề và quá tàn nhẫn với con người. Tác phẩm đó chính là Liên thành quyết.

Liên thành quyết, câu chuyện u tối nhất trong kho tàng Kim Dung

Trước khi nói đến Liên thành quyết, không ít độc giả từng nghĩ tới truyện ngắn Việt nữ kiếm. Trong tác phẩm này, A Thanh, nữ chính luyện thành tuyệt thế kiếm pháp, chỉ với một cây trúc đã có thể đánh bại hai nghìn giáp sĩ. Nam chính Phạm Lãi lại là một mỹ nam không biết võ công. Anh tận mắt chứng kiến A Thanh đại triển thần uy, cũng chứng kiến nàng nương tay với Tây Thi, người mình yêu.

A Thanh, nữ kiếm khách thần thoại, đẹp và dữ dội như một cảnh phim

Sau biến cố, Phạm Lãi và Tây Thi chán ghét cung đình, rời khỏi hoàng cung và ẩn cư nơi Tây Hồ. Dù mang màu sắc bi thương, Việt nữ kiếm vẫn giàu tính thẩm mỹ, khi Kim Dung khéo léo võ hiệp hóa những điển tích kinh điển như Tam thiên Việt giáp khả thôn Ngô hay Tây Tử bưng ngực, khiến người đọc không khỏi tán thưởng.

Ngược lại, Liên thành quyết là một thế giới hoàn toàn khác. Đây là tác phẩm mang tính lật đổ sâu sắc nhất trong sự nghiệp Kim Dung, đối lập hoàn toàn với tinh thần nhiệt huyết, hào sảng của các bộ truyện khác, và thường được xem là tiểu thuyết "phản võ hiệp" hiếm hoi của ông.

Nếu trong phần lớn tác phẩm, Kim Dung đặt "hiệp" làm trung tâm, xây dựng giang hồ có chính - tà phân minh, thì Liên thành quyết lại xé toạc lớp hào quang đó. Ở đây, giang hồ chỉ là một chiến trường máu lạnh xoay quanh kho báu, nơi bản chất con người bị phơi bày trần trụi, không còn chỗ cho lãng mạn hay lý tưởng.

Giang hồ trong Liên thành quyết lạnh lẽo và đầy phản bội

Nhân vật chính Địch Vân là hiện thân của sự lương thiện và nhẫn nhịn, nhưng cũng là người gánh chịu nhiều bất hạnh nhất. Sư phụ của anh, Thích Trường Phát, bề ngoài như cha ruột, nhưng thực chất lại là kẻ thâm sâu hiểm độc, vì kho báu mà mặc kệ Địch Vân bị đẩy vào ngục tối, thậm chí hy sinh hạnh phúc của con gái Thích Phương, để nàng gả cho kẻ thù. Những nhân vật khác như Hoa Thiết Can, Uông Khiếu Phong… khi rơi vào tuyệt cảnh cũng lần lượt lột bỏ mặt nạ danh môn chính phái, bộc lộ sự ích kỷ, tham lam và điên loạn.

Địch Vân, nam chính bị số phận nghiền nát trong im lặng

Đỉnh điểm của cái ác nằm ở nhân vật tri phủ Lăng Thoái Tư, kẻ vì bí kíp mà chôn sống chính con gái ruột, lại còn bôi kịch độc lên quan tài, khiến Đinh Điển chết một cách oan nghiệt. Hành động này đẩy ranh giới tàn ác của con người lên mức gần như không tưởng.

Xuyên suốt tác phẩm, số người lương thiện như Địch Vân, Thủy Sanh, Thích Phương, Đinh Điển chỉ đếm trên đầu ngón tay. Những cái chết liên tiếp, những tổn thương không thể cứu vãn khiến bầu không khí truyện luôn bao trùm sự ngột ngạt và tuyệt vọng. Liên thành quyết không có khoái cảm của ân oán giang hồ, cũng không có tầm vóc sử thi như Thiên long bát bộ, mà là một bi kịch nhân tính đúng nghĩa, khiến người đọc phải gập sách lại trong im lặng.

Một giang hồ không còn ánh sáng của hiệp nghĩa

Ở hồi kết, kho báu chôn dưới chùa Thiên Long trở thành bí mật không bao giờ được công khai. Địch Vân tận mắt chứng kiến Thích Trường Phát, Vạn Chấn Sơn, Ngôn Đạt Bình, Lăng Thoái Tư lao vào đào vàng rồi chết vì trúng độc trên châu báu. Phản diện gần như chết sạch, nhưng Địch Vân và Thủy Sanh vẫn không quay lại giang hồ, mà cùng nhau lui về một thung lũng tuyết hoang vu, chọn sống phần đời còn lại trong cô độc.

Cái kết ấy không phải trốn chạy, mà là lời tuyên án lạnh lùng của Kim Dung dành cho giang hồ. Phản diện có thể chết, nhưng những kẻ khoác áo chính nghĩa giả tạo vẫn còn đó. Chỉ cần bước ra giang hồ, bi kịch mới sẽ lại bắt đầu. Sau tất cả sinh tử và phản bội, Địch Vân và Thủy Sanh đã hoàn toàn tuyệt vọng với thế giới ấy.

Liên thành quyết trở thành tác phẩm hiếm hoi của Kim Dung khiến người đọc không đủ dũng khí đọc lại lần hai

Liên thành quyết trở thành tác phẩm hiếm hoi của Kim Dung khiến người đọc không đủ dũng khí đọc lại lần hai. Một bộ tiểu thuyết võ hiệp đen tối, tàn khốc, nhưng cũng sâu sắc và ám ảnh bậc nhất, để lại dư âm nặng nề như một bộ phim bi kịch kinh điển, khép lại bằng sự im lặng lạnh lẽo giữa tuyết trắng.