Tạm dừng hiệu lực Nghị định 46, gỡ vướng cho hơn 300.000 tấn nông sản ách tắc

3 giờ trướcBài gốc

Từ ngày 26/1 đến hết ngày 29/1/2026, tại các cửa khẩu đường bộ, đường thủy và đường hàng không trên cả nước đã phát sinh tình trạng tồn đọng hơn 300.000 tấn nông sản, thực phẩm nhập khẩu (Ảnh: Quốc Hồng/TBTC)

Văn phòng Chính phủ đã ban hành văn bản truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long về việc xử lý kiến nghị tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực hiện thủ tục kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm theo Nghị định số 46/2026/NĐ-CP.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Y tế - với vai trò là cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo liên ngành Trung ương về an toàn thực phẩm - chủ trì, phối hợp chặt chẽ với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương và các cơ quan liên quan khẩn trương kiểm tra, xử lý ngay kiến nghị của UBND tỉnh Tây Ninh. Việc xử lý phải bảo đảm đúng quy định pháp luật, đồng bộ, hiệu quả và kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai Nghị định số 46/2026/NĐ-CP.

Chỉ đạo của Phó Thủ tướng nêu rõ yêu cầu các bộ, ngành liên quan tăng cường phối hợp, hướng dẫn thống nhất trong quá trình tổ chức thực hiện, bảo đảm mục tiêu quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm nhưng không làm gián đoạn hoạt động xuất, nhập khẩu, đặc biệt đối với các mặt hàng nông sản có tính thời vụ, dễ hư hỏng.

Chiều tối ngày 4/2, Bộ Y tế đã có Tờ trình số 238/TTr-BYT năm 2026 gửi Chính phủ về việc tạm ngưng hiệu lực áp dụng Nghị định số 46/2026/NĐ-CP ngày 26/01/2026 và Nghị quyết số 66.13/2026/NQ-CP ngày 27/01/2026 của Chính phủ cho đến hết ngày 15/4/2026. Nghị định số 46/2026/NĐ-CP và Nghị quyết số 66.13/2026/NQ-CP tiếp tục có hiệu lực thi hành kể từ ngày 16/4/2026.

Tờ trình do Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên ký được xây dựng trên cơ sở thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại phiên họp Chính phủ vào lúc 14h ngày 4/2/2026, cũng như ý kiến của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long tại cuộc họp diễn ra lúc 16h cùng ngày tại Văn phòng Chính phủ.

Trong thời gian tạm ngưng hiệu lực theo quy định tại Điều 1 của Nghị quyết, Nghị định số 15/2018/NĐ-CP ngày 02/02/2018 và các văn bản quy định, hướng dẫn thi hành liên quan tiếp tục có hiệu lực.

Các bộ gồm: Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương, Bộ Tài chính cùng các bộ, cơ quan liên quan và Ủy ban nhân dân các cấp có trách nhiệm chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết để triển khai thực hiện Nghị định số 46/2026/NĐ-CP và Nghị quyết số 66.13/2026/NQ-CP khi các văn bản này có hiệu lực trở lại.

Trước đó, ngày 2/2, Phó Thủ tướng Lê Thành Long đã chủ trì cuộc họp về tháo gỡ vướng mắc, khó khăn và hướng dẫn thực hiện Nghị định số 46/2026/NĐ-CP, nhằm sớm đưa ra các giải pháp kịp thời, giải quyết tình trạng ùn ứ hàng hóa tại cửa khẩu những ngày qua.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Nghị định số 46/2026/NĐ-CP là văn bản pháp lý quan trọng, góp phần tăng cường quản lý an toàn thực phẩm theo hướng quản lý rủi ro, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và tiệm cận với thông lệ quốc tế. Tuy nhiên, trong bối cảnh có sự thay đổi về phương thức kiểm tra an toàn thực phẩm so với quy định trước đây, việc triển khai đồng loạt công tác kiểm tra nhà nước đối với thực phẩm nhập khẩu tại các cửa khẩu trong giai đoạn đầu đã phát sinh một số khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn.

Theo tổng hợp của các cơ quan chức năng, từ ngày 26/1 đến hết ngày 29/1/2026, tại các cửa khẩu đường bộ, đường thủy và đường hàng không trên cả nước đã phát sinh tình trạng tồn đọng hơn 700 lô hàng nhập khẩu, với khối lượng khoảng 300.000 tấn. Các mặt hàng bị ùn ứ chủ yếu là nông sản tươi, sản phẩm sơ chế có nguồn gốc thực vật như rau, củ, quả, gạo, lúa, sắn và một số thực phẩm đã qua chế biến, đóng gói sẵn.

Nguyên nhân chủ yếu được xác định là do Nghị định số 46/2026/NĐ-CP có hiệu lực ngay trong khi chưa có văn bản hướng dẫn chi tiết về phương thức kiểm tra, trình tự lấy mẫu, thời gian kiểm nghiệm; đồng thời chưa có quy định chuyển tiếp đối với các lô hàng đã nhập khẩu hoặc đang làm thủ tục trước thời điểm Nghị định có hiệu lực. Việc áp dụng đồng loạt phương thức kiểm tra mới với thời gian trả kết quả từ 5-7 ngày đã tạo áp lực lớn cho cơ quan kiểm tra, hệ thống kiểm nghiệm cũng như doanh nghiệp nhập khẩu, đặc biệt đối với các mặt hàng tươi sống, dễ hư hỏng.

Trước tình trạng ách tắc nông sản tại các cửa khẩu cuối tháng 1/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã vào cuộc với tinh thần khẩn trương, quyết liệt. Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật và Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường đã chủ động phối hợp với Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) - cơ quan đầu mối của Ban Chỉ đạo liên ngành Trung ương về an toàn thực phẩm - để rà soát, đánh giá toàn diện tình hình.

Ngay sau đó, các đơn vị chức năng đã tổ chức họp với các cơ quan kiểm dịch thực vật vùng - là các đơn vị được giao thực hiện kiểm tra an toàn thực phẩm nhập khẩu đối với sản phẩm có nguồn gốc thực vật - nhằm nắm bắt đầy đủ thực trạng, khó khăn tại từng cửa khẩu, đồng thời tổng hợp, báo cáo và đề xuất các phương án xử lý với lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Nhờ sự chỉ đạo sát sao, khẩn trương và đồng bộ của lãnh đạo Bộ, theo báo cáo từ các Chi cục Kiểm dịch thực vật vùng thuộc Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, đến chiều ngày 31/1/2026, tình trạng ách tắc hàng hóa tại nhiều cửa khẩu đã cơ bản được giải quyết, trong đó có các cửa khẩu trọng điểm như tại tỉnh Tây Ninh và một số địa bàn khác.

Diệu Phương

Nguồn PetroTimes : https://petrotimes.vn/tam-dung-hieu-luc-nghi-dinh-46-go-vuong-cho-hon-300000-tan-nong-san-ach-tac-737433.html