Trưa nay, 22/5, Cục Thuế tổ chức họp báo chuyên đề, ông Mai Sơn - Phó Cục trưởng Cục thuế chủ trì cuộc họp báo.
Ông Mai Sơn - Phó Cục trưởng Cục Thuế chủ trì cuộc họp báo. Ảnh: Đức Minh
Ban hành 105.000 thông báo tạm hoãn xuất cảnh
Chia sẻ thông tin tại họp báo, ông Nguyễn Đức Huy - Phó Trưởng ban Ban Nghiệp vụ thuế (Cục Thuế) cho biết, việc tạm hoãn xuất cảnh đã được quy định từ Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 có hiệu lực từ ngày 1/7/2020. Cụ thể tại khoản 1 Điều 66 Luật Quản lý thuế quy định: Người nộp thuế thuộc trường hợp đang bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế, người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, người nước ngoài trước khi xuất cảnh từ Việt Nam phải hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế; trường hợp chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế thì bị tạm hoãn xuất cảnh theo quy định của pháp luật về xuất cảnh, nhập cảnh, và nội dung này tiếp tục được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 56/2024/QH15. Trên cơ sở đó, ngày 28/2/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 49/2025/NĐ-CP quy định cụ thể ngưỡng áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với từng nhóm đối tượng cụ thể.
Ông Nguyễn Đức Huy - Phó Trưởng Ban Nghiệp vụ thuế (Cục Thuế) phát biểu. Ảnh: Đức Minh
Nhóm 1, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh thuộc trường hợp bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế có số tiền thuế nợ từ 50 triệu đồng trở lên và số tiền thuế nợ đã quá thời hạn nộp theo quy định trên 120 ngày.
Nhóm 2, cá nhân là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã thuộc trường hợp bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế có số tiền thuế nợ từ 500 triệu đồng trở lên và số tiền thuế nợ đã quá thời hạn nộp theo quy định trên 120 ngày.
Nhóm 3, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, cá nhân là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký có số tiền thuế nợ quá thời hạn nộp theo quy định và sau thời gian 30 ngày kể từ ngày cơ quan quản lý thuế thông báo về việc sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh mà chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế.
Nhóm 4, người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, người nước ngoài trước khi xuất cảnh từ Việt Nam có số tiền thuế nợ quá thời hạn nộp theo quy định mà chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế.
Để triển khai thực hiện quy định này, ông Nguyễn Đức Huy cho biết, thời gian qua, cơ quan thuế đã chủ động thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp. Theo đó, tuyên truyền, phổ biến chính sách thông qua các phương tiện thông tin đại chúng, gửi thư ngỏ đến người nộp thuế và các hình thức điện tử khác. Đồng thời, thực hiện công khai thông tin liên quan đến tạm hoãn xuất cảnh trên Cổng thông tin điện tử của cơ quan thuế, ứng dụng thuế điện tử Etax Mobile nhằm bảo đảm người nộp thuế được tiếp cận thông tin sớm, đầy đủ để chủ động thực hiện nghĩa vụ với ngân sách nhà nước trước khi cơ quan thuế áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh. Triển khai nhiều giải pháp công nghệ thông tin để hỗ trợ, khuyến khích người nộp thuế tra cứu thông tin đăng ký thuế, nghĩa vụ thuế và kịp thời xử lý, nộp các khoản nợ thuế phát sinh. Trao đổi thông tin giữa cơ quan thuế và cơ quan quản lý xuất nhập cảnh bằng hình thức điện tử thông qua việc ký Quy chế phối hợp về việc truyền nhận thông tin tạm hoãn xuất cảnh và hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh bằng phương thức điện tử. Ngay khi cơ quan thuế ký điện tử thông báo tạm hoãn xuất cảnh hoặc hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh thì dữ liệu được truyền tự động sang cơ quan xuất nhập cảnh. Đồng thời các thông báo này cũng được cơ quan thuế công khai trên Cổng thông tin điện tử của cơ quan thuế tại địa chỉ http://gdt.gov.vn.
Qua thực hiện biện pháp tạm hoãn xuất cảnh cho thấy, đây là một trong các biện pháp hiệu quả nhằm nâng cao tính tuân thủ pháp luật của người nộp thuế, tăng cường hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý thuế, đồng thời tạo môi trường kinh doanh bình đẳng, minh bạch.
Chỉ tạm hoãn xuất cảnh khi người nộp thuế chậm thực hiện nghĩa vụ sau 30 ngày thông báo
Thông tin về phản ánh trường hợp người nộp thuế bị tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế với số tiền nhỏ và cho rằng việc tạm hoãn xuất cảnh chưa tương xứng với mức độ vi phạm của người nộp thuế, gây thiệt hại về kinh tế cho người nộp thuế, ông Mai Sơn - Phó Cục trưởng Cục Thuế cho biết, trên cơ sở rà soát dữ liệu quản lý thuế, thì hầu hết trường hợp nêu trên là các cá nhân đã bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh do bỏ địa chỉ kinh doanh, không thực hiện các thủ tục thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan thuế theo quy định.
Ông Mai Sơn - Phó Cục trưởng Cục Thuế phát biểu tại họp báo. Ảnh: Đức Minh
Đại diện Cục Thuế cũng cho biết, với những trường hợp tạm hoãn xuất cảnh, cơ quan thuế đã tìm mọi cách để liên hệ với người nộp thuế (NNT), tuy nhiên đều không nhận được kết quả phản hồi.
Theo đó, cơ quan thuế đã phối hợp với chính quyền địa phương để xác minh doanh nghiệp, người đại diện pháp luật của doanh nghiệp tại địa chỉ mà NNT đã đăng ký với cơ quan thuế.
Cơ quan thuế thực hiện gửi thông báo về tình hình hoạt động tại địa chỉ, tình hình nợ thuế, liên hệ với doanh nghiệp, cá nhân theo các thông tin về địa chỉ, số điện thoại, email đã đăng ký với cơ quan thuế. Cơ quan thuế gửi thông báo sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh trước 30 ngày đến tài khoản thuế điện tử của doanh nghiệp, người đại diện pháp luật của doanh nghiệp, đồng thời thông báo này cũng được gửi đến địa chỉ cư trú của đại diện pháp luật đã đăng ký với cơ quan thuế, công khai trên cổng thông tin điện tử của cơ quan thuế. Thông báo của cơ quan thuế cũng ghi rõ số tiền thuế còn nợ, thông tin của cơ quan thuế quản lý khoản nợ thuế như: tên phòng ban, cán bộ quản lý, số điện thoại, email của cán bộ quản lý để NNT chủ động liên hệ.
“Sau 30 ngày gửi thông báo sẽ tạm hoãn xuất cảnh mà NNT không liên hệ với cơ quan thuế, không hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế thì mới ban hành thông báo tạm hoãn xuất cảnh”, ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế thông tin thêm.
Như vậy, việc thông tin phản ánh trường hợp người nộp thuế bị tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế với số tiền nhỏ và cho rằng việc tạm hoãn xuất cảnh chưa tương xứng với mức độ vi phạm của NNT là chưa phản ánh đầy đủ thực tế sự việc phát sinh và quá trình xử lý của cơ quan thuế. Bởi, cơ quan thuế đã chủ động cảnh báo đến người nộp thuế, công khai thông tin theo quy định, kịp thời hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh sau khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ.
Phó Cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn cho biết, thời gian tới, Cục Thuế sẽ tiếp tục phối hợp với Cục Quản lý xuất nhập cảnh - Bộ Công an để nghiên cứu giải pháp nâng cấp ứng dụng công nghệ thông tin để thực hiện hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh nhanh nhất, theo thời gian thực ngay sau khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ với ngân sách nhà nước.
Phân loại đối tượng rủi ro cao khi áp dụng tạm hoãn xuất cảnh vì nợ thuế
Theo quy định hiện hành tại Nghị định số 49/2025/NĐ-CP, đối với nhóm người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký thì chưa quy định ngưỡng nợ tối thiểu. Do đó, về nguyên tắc, chỉ cần phát sinh khoản nợ thuế quá hạn, dù số tiền nhỏ, người nộp thuế vẫn thuộc diện xem xét áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh nếu không khắc phục sau khi đã được thông báo.
Quang cảnh cuộc họp báo. Ảnh: Đức Minh
Theo Cục Thuế, qua tổng hợp số liệu quản lý thuế cho thấy, trên 50% người nộp thuế thuộc trạng thái không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký có số tiền thuế nợ dưới 1 triệu đồng. Tuy nhiên tổng số nợ của nhóm này chỉ chiếm khoảng 0,2% tổng số nợ thuế của toàn bộ nhóm đối tượng.
Nhằm tăng cường hiệu quả quản lý thuế, đồng thời bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu quản lý nhà nước và quyền, lợi ích hợp pháp của người nộp thuế, Bộ Tài chính đang xây dựng dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 theo hướng kế thừa các quy định phù hợp tại Nghị định số 49/2025/NĐ-CP và sửa đổi, bổ sung một số nội dung để cụ thể hóa hơn việc áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.
Theo đó, biện pháp tạm hoãn xuất cảnh được quy định theo hướng phân loại rõ nhóm đối tượng rủi ro cao, gồm: cá nhân kinh doanh; chủ hộ kinh doanh; chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp; người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký mà còn nợ thuế từ 1 triệu đồng trở lên và đã quá thời hạn 30 ngày kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Theo Cục Thuế, việc bổ sung ngưỡng từ 1 triệu đồng trở lên sẽ góp phần loại trừ các trường hợp phát sinh khoản nợ rất nhỏ do sai sót kỹ thuật, chậm cập nhật dữ liệu hoặc nguyên nhân khách quan khác; đồng thời bảo đảm nguyên tắc tương xứng giữa mức độ vi phạm và biện pháp quản lý nhà nước được áp dụng.
Theo số liệu được quản lý trên hệ thống, cơ quan thuế đã ban hành thông báo tạm hoãn xuất cảnh đối với khoảng 105.000 người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, chủ hộ kinh doanh với số tiền thuế nợ là gần 61.000 tỷ đồng. Trong đó, đã thông báo tạm hoãn xuất cảnh đối với khoảng 65.000 người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, chủ hộ kinh doanh không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký với số tiền thuế nợ trên 6.900 tỷ đồng.
Lũy kế đến nay, đã thu hồi được nợ thuế của trên 13.000 người nộp thuế với số tiền trên 4.000 tỷ đồng. Trong đó, đã có khoảng 7.100 người nộp thuế thuộc trường hợp không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký chủ động liên hệ với cơ quan thuế để thực hiện nghĩa vụ nộp thuế với số tiền gần 100 tỷ đồng và đã được cơ quan thuế thực hiện hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh theo quy định.
Thành An