Tận dụng rơm rạ ruộng đồng

2 giờ trướcBài gốc

Bà Nguyễn Thị Vy bên xe rơm vừa chất lên từ ruộng. Ảnh: VĨNH LỘC

Nâng cao chuỗi giá trị từ rơm rạ

Thời điểm này, dạo qua những cánh đồng vừa mới thu hoạch không khó để bắt gặp cảnh máy cuốn rơm hoạt động liên tục. Từng bó rơm khô được cuộn tròn gọn gàng, chất thành đống chờ vận chuyển.

Đang cùng chồng chất từng bó rơm lên chiếc xe công nông tại cánh đồng tổ 4, phường Điện Bàn Đông, bà Nguyễn Thị Vy (khối phố Hà My Trung) cho biết, số rơm này được bà xin các chủ ruộng rồi thuê máy cuộn với giá 9.000 đồng/bó để mang về dành làm thức ăn cho bò.

Nhà bà Vy nuôi hơn 10 con bò nên ngoài việc cắt cỏ hằng ngày thì việc bổ sung rơm rạ làm thức ăn rất cần thiết, nhất là những tháng mùa đông hoặc mưa bão. Gần 10 năm nay, dường như vụ lúa nào bà cũng tranh thủ mua trữ hàng trăm bó rơm, số tiền bỏ ra lên đến hàng chục triệu đồng.

Không chỉ phục vụ chăn nuôi, rơm rạ còn được tận dụng trong nhiều lĩnh vực khác. Tại các vùng trồng cây cảnh như quật, mai hoặc bonsai… rơm được sử dụng để phủ gốc nhằm giữ ẩm, hạn chế cỏ dại và bảo vệ cây trước thời tiết khắc nghiệt.

Bà Bùi Thị Quỳnh (khối 7A, phường Điện Bàn Đông) cho hay, mỗi mùa bà đều mua hàng chục bó rơm để chăm sóc vườn cây cảnh của gia đình. “Rơm phủ trên gốc cây giữ ẩm rất tốt, lại giúp đất tơi xốp hơn. So với các vật liệu khác thì rơm vừa rẻ, vừa dễ kiếm”, bà Quỳnh nói.

Rơm khô sẽ được xe cuốn thu gom lại thành cuộn tròn bán cho người dân làm thức ăn chăn nuôi, chăm sóc cây cảnh và làm nấm. Ảnh: VĨNH LỘC

Theo thống kê, vụ đông xuân năm nay, tổng diện tích gieo trồng lúa trên địa bàn thành phố ước đạt khoảng 45.000ha. Tuy nhiên, phần lớn rơm rạ sau thu hoạch bị đốt bỏ gây lãng phí và ô nhiễm môi trường.

Ông Lê Văn Hưng, chủ xe máy cuộn tại xã Thăng Điền tính toán, trung bình mỗi sào, máy cuộn được khoảng 10 bó rơm. Số rơm này có thể bán tại chỗ hoặc phân phối cho các cơ sở trồng nấm, trang trại nuôi bò hoặc vườn quật, cây cảnh. Tùy địa điểm bán tại ruộng hoặc vận chuyển đi xa mà giá bán khác nhau, cao nhất có giá 25.000 đồng.

Hướng đến nền nông nghiệp xanh

Thực tế, việc đốt rơm rạ vẫn còn phổ biến ở một số địa phương. Theo ông Lê Văn Tài (phường An Thắng), nguyên nhân là giá mua rơm còn thấp nên nhiều người đốt bỏ nhằm vừa diệt cỏ dại vừa tạo thêm nguồn phân giúp đất tơi xốp.

“Thật ra đốt cũng phí, rồi ô nhiễm môi trường nữa nhưng mà xe cuốn mua rẻ quá, chỉ chừng 30.000 - 40.000 đồng mỗi sào nên bà con không mặn mà. Hiện một số hộ nuôi bò hoặc trồng cây cảnh đã “liên kết” với chủ máy cuốn thu gom rạ và mua lại với giá 12.000 đồng/bó, coi như trả tiền công máy cuốn. Cách làm này giúp giảm chi phí, đồng thời vẫn tận dụng được nguồn phụ phẩm từ cây lúa”, ông Tài chia sẻ.

Không dừng lại ở quy mô hộ gia đình, một số tổ chức, chi hội nông dân cũng đã vào cuộc nhằm khai thác hiệu quả nguồn rơm rạ.

Tại khối phố Quảng Lăng B (phường Điện Bàn Đông), mô hình thu gom rơm rạ bán cho xe cuốn đã được triển khai hơn 3 năm nay. Theo đó, Chi hội nông dân đứng ra vận động các chủ ruộng không đốt rơm, thay vào đó chi hội sẽ xin người dân số rơm rạ này bán cho xe máy cuốn.

Việc tận dụng nguồn rơm rạ sẽ giúp gia tăng chuỗi giá trị của cây lúa. Ảnh: VĨNH LỘC

Ông Nguyễn Văn Tình, Chi hội trưởng Hội Nông dân khối phố Quảng Lăng B cho biết, bình quân mỗi mùa vụ, chi hội thu được khoảng 4 triệu đồng từ việc bán rơm. Số tiền này được đưa vào quỹ của hội, thay thế cho hình thức thu quỹ trực tiếp từ hộ dân như trước đây.

“Cách làm này vừa giảm gánh nặng đóng góp cho người dân, vừa hạn chế tình trạng đốt rơm gây ô nhiễm. Quan trọng hơn, giúp thay đổi nhận thức, để bà con thấy rằng rơm rạ cũng có giá trị kinh tế nếu biết tận dụng đúng cách”, ông Tình giải thích.

Bên cạnh giúp gia tăng thu nhập cho nông dân, việc tận thu rơm rạ còn mang ý nghĩa lớn về mặt môi trường và phát triển nông nghiệp bền vững. Tuy vậy, để mô hình này được nhân rộng, cần sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương và các ngành chức năng trong việc kết nối thị trường tiêu thụ, nâng giá trị sản phẩm và khuyến khích người dân thay đổi thói quen sản xuất...

VĨNH LỘC

Nguồn Đà Nẵng : https://baodanang.vn/tan-dung-rom-ra-ruong-dong-3335556.html