Tăng cường phân cấp, phân quyền cho cấp xã

một ngày trướcBài gốc

Lượng công việc nhiều, tăng áp lực lên cán bộ, công chức cấp xã, trong khi chế độ tiền lương, phụ cấp còn thấp. Ảnh: Hạnh Nguyên.

Nhiều khó khăn, bất cập

Nội dung này được HĐND tỉnh Hà Tĩnh đưa ra thảo luận, chất vấn tại kỳ họp cuối năm 2025 và được đại biểu, cử tri, nhân dân địa phương đặc biệt quan tâm. Đánh giá về kết quả hoạt động của chính quyền địa phương 2 cấp, lãnh đạo Sở Nội vụ Hà Tĩnh cho biết, từ khi chính thức đi vào hoạt động đến nay đã cơ bản vận hành ổn định, thông suốt, đảm bảo thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ.

Việc bố trí, hỗ trợ nguồn lực cho các địa phương đến thời điểm hiện nay đã được cấp có thẩm quyền quan tâm, thực hiện đầy đủ, kịp thời, bảo đảm đúng quy định pháp luật và đáp ứng yêu cầu triển khai các nhiệm vụ tại cơ sở. Tuy vậy vẫn còn một số khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn triển khai chính quyền địa phương 2 cấp.

Khó khăn về mặt văn bản quy định của cấp có thẩm quyền, theo ông Trịnh Văn Ngọc - Giám đốc Sở Nội vụ Hà Tĩnh, hệ thống thể chế, chính sách, pháp luật tuy đã được sửa đổi, bổ sung nhưng vẫn còn một số nội dung chưa đồng bộ, chưa sát thực tiễn khi tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp. Một số quy định về phân cấp, phân quyền đã ban hành nhưng chưa kịp thời cụ thể hóa thành các quy trình, hướng dẫn cụ thể, chi tiết để địa phương thực hiện.

Đối với tổ chức bộ máy, theo quy định tại Điều 16 Nghị định số 150/2025/NĐ-CP, ngày 12/6/2025 của Chính phủ quy định tổ chức các cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và UBND xã, phường, đặc khu thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, thì khung số lượng các phòng chuyên môn thuộc UBND cấp xã có 3 phòng chuyên môn và Trung tâm Phục vụ hành chính công.

Tuy nhiên, trong quá trình vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, với khối lượng công việc ngày càng nhiều, nhất là sau khi đẩy mạnh phân cấp, phân quyền về địa phương thì cần tăng thêm số lượng phòng chuyên môn thuộc UBND cấp xã để kịp thời giải quyết các thủ tục và phục vụ nhu cầu thiết yếu của người dân.

Về đơn vị sự nghiệp cấp xã, UBND tỉnh chỉ đạo triển khai thành lập tại mỗi xã, phường 1 đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc (Trung tâm Dịch vụ tổng hợp). Tuy vậy, hiện nay nguồn biên chế viên chức của tỉnh không còn để bố trí cho các Trung tâm này nên gặp khó khăn trong quá trình vận hành của Trung tâm như hoạt động quản lý, tổ chức thực hiện nhiệm vụ…

Về thực tiễn, mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp đã đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền đặt ra nhiều vấn đề phức tạp, khối lượng công việc tăng cao gây áp lực lớn lên cơ quan, đơn vị.

Giám đốc Sở Nội vụ Hà Tĩnh cũng chia sẻ, chế độ tiền lương, phụ cấp đối với công chức khối chính quyền còn thấp so với khối lượng công việc và yêu cầu nhiệm vụ đặt ra; chưa thực sự tạo động lực để đội ngũ cán bộ, công chức yên tâm công tác. Nguồn lực cơ sở vật chất, công nghệ thông tin của các xã, phường chưa thực sự đồng bộ, kinh phí bố trí chỉnh lý, số hóa tài liệu khó khăn, chưa có kho lưu trữ chuyên dụng. Việc xử lý trụ sở dôi dư còn gặp khó khăn.

Giải pháp tháo gỡ

Để tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, ngành Nội vụ Hà Tĩnh đưa ra nhiều giải pháp.

Cụ thể, kiến nghị, đề xuất Chính phủ sớm ban hành Nghị định sửa đổi Nghị định số 150/2025/NĐ-CP trong đó sửa đổi quy định số lượng phòng chuyên môn và tương đương thuộc UBND cấp xã theo hướng mức bình quân chung các phòng chuyên môn cấp xã trên địa bàn tỉnh và căn cứ vào tình hình thực tế, UBND tỉnh xác định tổng số phòng chuyên môn thuộc UBND cấp xã và quyết định số lượng phòng chuyên môn của từng xã bảo đảm không vượt quá trung bình 4,5 phòng và tương đương tại 1 đơn vị hành chính cấp xã. Bởi vì, khi xếp loại đơn vị hành chính cấp xã đã xét đến yếu tố dân số. Bên cạnh đó, mỗi xã có tính phức tạp khác nhau như địa bàn rộng, thu chi ngân sách, tôn giáo… Mặt khác, tại mỗi tỉnh sẽ có định hướng phát triển kinh tế - xã hội, ưu tiên nguồn lực khác nhau, các nội dung này đều ảnh hưởng đến kết quả hoạt động của xã và cần bố trí nguồn nhân lực phù hợp để đảm nhiệm các nhiệm vụ chính trị liên quan.

Sở Nội vụ Hà Tĩnh tiếp tục đề nghị cấp có thẩm quyền xem xét bổ sung 240 biên chế viên chức để cân đối, bố trí cho 69 Trung tâm Dịch vụ tổng hợp cấp xã đảm bảo cho các Trung tâm này hoạt động có hiệu quả. Vì thế, Hà Tĩnh đề nghị các bộ, ngành tham mưu Thủ tướng Chính phủ ban hành đầy đủ danh mục dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu của các ngành, lĩnh vực để làm căn cứ rà soát, quy định chức năng, nhiệm vụ của Trung tâm Dịch vụ tổng hợp cấp xã.

Kiến nghị Bộ Tài chính xem xét điều chỉnh, bổ sung các quy định liên quan nhằm bảo đảm phù hợp với mô hình tổ chức bộ máy chính quyền địa phương hiện nay và đáp ứng yêu cầu thực tiễn trong việc thực hiện cơ chế tự chủ tài chính.

Về phía tỉnh Hà Tĩnh, lãnh đạo Sở Nội vụ cho biết sẽ tham mưu, kiến nghị hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật còn chồng chéo, chưa phù hợp khi tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, nhất là việc triển khai các Nghị định của Chính phủ về phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền. Rà soát, đánh giá kỹ lưỡng tính khả thi trong thực hiện các nhiệm vụ phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền của cấp tỉnh, cấp xã theo ngành, lĩnh vực, phạm vi quản lý; tổng hợp các khó khăn, vướng mắc để kịp thời kiến nghị bộ, ngành, cấp có thẩm quyền điều chỉnh, hướng dẫn, sửa đổi phù hợp với tình hình thực tiễn.

Tăng cường hướng dẫn, hỗ trợ các địa phương thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ được phân cấp, phân quyền, nâng cao năng lực địa phương trong công tác tổ chức thực hiện. Tiếp tục sắp xếp, bố trí cán bộ, công chức, viên chức theo phân cấp, ủy quyền của tỉnh và quy định của pháp luật. Thực hiện tuyển dụng, điều động, tiếp nhận cán bộ, công chức chuyên môn ở cấp xã để tăng cường năng lực quản lý, điều hành và chất lượng phục vụ người dân ở cơ sở…

Hạnh Nguyên

Nguồn Đại Đoàn Kết : https://daidoanket.vn/tang-cuong-phan-cap-phan-quyen-cho-cap-xa.html