Tăng huyết áp ảnh hưởng đến thị lực như thế nào?

3 giờ trướcBài gốc

Khi bị tăng huyết áp, máu tạo áp lực quá lớn lên thành động mạch. Điều này có thể ảnh hưởng bất lợi đến các mạch máu trên toàn cơ thể. Các mạch máu này bao gồm cả những mạch máu nhỏ trong mắt chúng ta.

Khi ta bị tăng huyết áp, có thể gặp một số thay đổi tạm thời về thị lực. Ví dụ, bạn có thể bị nhìn mờ hoặc thấy hiện tượng ruồi bay (những chấm nhỏ hoặc hình dạng giống mạng nhện trôi nổi trước mắt). Những triệu chứng này có thể giảm bớt khi huyết áp trở về mức bình thường.

Tuy nhiên, nếu huyết áp của bạn luôn ở mức cao, nó có thể dẫn đến một số vấn đề thị lực nghiêm trọng:

Một số vấn đề thị lực

Bệnh võng mạc do tăng huyết áp (Hypertensive Retinopathy)

Huyết áp cao có thể làm tổn thương các mạch máu trong võng mạc - lớp mô thần kinh có chức năng tiếp nhận ánh sáng nằm ở phía sau mắt. Các mạch máu nhỏ có thể bị hẹp lại hoặc dày lên. Thậm chí, chúng có thể bị rò rỉ.

Tất cả những thay đổi này có thể làm tổn thương võng mạc và ảnh hưởng đến thị lực. Khi điều này xảy ra, bạn có thể gặp các triệu chứng như:

- Thay đổi thị lực.

- Nhìn mờ.

- Khó nhìn trong điều kiện ánh sáng yếu.

- Hoặc thậm chí giảm thị lực nặng nếu tổn thương nghiêm trọng.

Nguy cơ mắc bệnh võng mạc sẽ cao hơn nếu bạn bị đái tháo đường kèm theo tăng huyết áp.

Tắc tĩnh mạch võng mạc (Retinal Vein Occlusion)

Nếu không được điều trị, tăng huyết áp có thể dẫn đến sự hình thành các cục máu đông (tắc nghẽn) trong các tĩnh mạch võng mạc. Điều này có thể cản trở dòng máu lưu thông bình thường trong võng mạc. Nó cũng có thể làm cho các tĩnh mạch bị phù và rò rỉ máu, dịch vào võng mạc. Sự rò rỉ của mạch máu này có thể làm tổn thương các tế bào võng mạc. Kết quả là thị lực bị suy giảm.

Mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào mức độ nặng, vị trí xảy ra tắc nghẽn và lượng máu bị gián đoạn. Nếu dịch rò rỉ vào hoàng điểm - vùng trung tâm của võng mạc - nó có thể dẫn đến suy giảm thị lực nghiêm trọng. Việc thiếu lưu thông máu thích hợp có thể khiến các tế bào võng mạc bị chết, và điều này có thể gây tổn thương thị lực không hồi phục.

Bệnh lý thần kinh thị giác (Optic Neuropathy)

Tăng huyết áp nặng và không được kiểm soát có thể làm tổn thương các mạch máu nuôi dưỡng dây thần kinh thị giác - dây thần kinh chịu trách nhiệm truyền tín hiệu thị giác từ mắt đến não. Khi nguồn cung cấp máu và oxy đến dây thần kinh thị giác giảm, nó có thể bị phù, dẫn đến mất thị lực đột ngột ở một hoặc cả hai mắt. Tuy nhiên, tình trạng này có thể không gây đau.

Mất thị lực có thể dao động từ nhẹ đến nặng. Nó cũng có thể ảnh hưởng đến thị lực ngoại vi hoặc trung tâm. Bạn cũng có thể nhận thấy các dấu hiệu như nhìn mờ, khiếm khuyết thị trường hoặc thay đổi trong cách bạn nhìn nhận màu sắc.

Bệnh lý hắc mạc (Choroidopathy)

Hắc mạc là một lớp giàu mạch máu nằm giữa võng mạc và củng mạc (lớp trắng bên ngoài của mắt). Tăng huyết áp không được kiểm soát có thể làm tổn thương hắc mạc. Nguồn cung cấp máu đến hắc mạc có thể bị ảnh hưởng. Dịch cũng có thể tích tụ giữa các lớp của hắc mạc, gây ra nhìn mờ, thay đổi trong nhận thức màu sắc, biến dạng hình ảnh hoặc mất thị lực trung tâm.

Nguy cơ cao mắc các bệnh lý mắt khác

Tăng huyết áp cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý mắt khác như glôcôm, thoái hóa hoàng điểm và bệnh võng mạc đái tháo đường. Cần lưu ý rằng nhiều bệnh lý mắt liên quan đến tăng huyết áp có thể không gây ra triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn đầu. Vì vậy, việc khám mắt định kỳ là cần thiết để phát hiện và theo dõi các vấn đề về mắt có thể liên quan đến tăng huyết áp.

Dấu hiệu cảnh báo và triệu chứng

Nhiều người bị tăng huyết áp không có triệu chứng rõ ràng cho đến khi tổn thương nghiêm trọng đã xảy ra. Việc biết những dấu hiệu cần chú ý có thể giúp bạn được điều trị sớm.

Dấu hiệu sớm:

Các dấu hiệu sớm của bệnh lý mắt do tăng huyết áp có thể kín đáo nhưng rất quan trọng cần nhận biết:

- Nhìn mờ thoáng qua, lúc có lúc không.

- Khó nhìn rõ trong điều kiện ánh sáng yếu.

- Mỏi mắt hoặc cảm giác mắt nhanh mệt.

- Đau đầu kèm theo thay đổi thị lực.

Triệu chứng tiến triển:

Khi bệnh lý ở mắt nặng dần, bạn có thể nhận thấy các triệu chứng rõ ràng hơn:

- Thấy chấm đen bay trước mắt (floaters).

- Xuất hiện ám điểm.

- Nhìn đôi hoặc khó tập trung.

- Nhìn mờ kéo dài, không cải thiện.

Triệu chứng cấp cứu:

Hãy liên hệ ngay với cơ sở y tế nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nghiêm trọng nào sau đây:

- Mất thị lực đột ngột ở một hoặc cả hai mắt.

- Đau mắt dữ dội hoặc đau đầu nhiều.

- Thấy chớp sáng hoặc xuất hiện nhiều chấm đen mới.

- Cảm giác như có màn che (bóng đen) phủ trước mắt.

Yếu tố nguy cơ

Các yếu tố nguy cơ của tăng huyết áp nguyên phát bao gồm:

- Chế độ ăn nhiều muối.

- Béo phì.

- Hút thuốc lá.

- Uống rượu.

- Tiền sử gia đình.

- Căng thẳng.

- Yếu tố chủng tộc.

Yếu tố nguy cơ chính của bệnh võng mạc do tăng huyết áp là thời gian huyết áp tăng cao kéo dài và mức độ huyết áp tăng cao so với bình thường. Một số nghiên cứu cho thấy có ảnh hưởng của yếu tố di truyền đến kích thước mạch máu võng mạc. Một nghiên cứu dựa trên dân số năm 2010 đã xác định bốn vị trí gen mới (19q13, 6q24, 12q24 và 5q14) có liên quan đáng kể đến đường kính tĩnh mạch võng mạc.

Tăng huyết áp có thể ảnh hưởng đến mắt theo nhiều cách khác nhau và có thể dẫn đến các vấn đề thị lực nghiêm trọng. Vì vậy, nếu bạn bị tăng huyết áp hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh này, điều quan trọng là phải theo dõi huyết áp thường xuyên và kiểm soát tốt. Hãy đi khám định kỳ để được các bác sĩ tư vấn và điều trị kịp thời, điều này sẽ giúp giảm nguy cơ xảy ra các biến chứng.

Tài liệu tham khảo:

1. Sohane Eye Hospital (2025), "High Blood Pressure and Eye Damage: What Every Patient Must Know".

2. Whitney Seltman (2024), "High Blood Pressure and Eye Disease".

3. Judy E. Kim MD (2025), "Hypertensive Retinopathy", American Academy of Ophthalmology.

BSNT Trần Thị Khánh Linh - Phó Giám đốc chuyên môn, Bệnh viện Mắt VISI Đà Lạt (thành viên Tập đoàn Y khoa VISI)

Nguồn Báo Thể Thao & Văn Hóa : https://thethaovanhoa.vn/tang-huyet-ap-anh-huong-den-thi-luc-nhu-the-nao-20260604103417252.htm