Các đơn vị thi công nâng cấp mặt đường Quốc lộ 49B
“Vốn mồi” dẫn dắt tăng trưởng
Thực tiễn giai đoạn 2021 - 2025 cho thấy, đầu tư công đã phát huy rõ vai trò dẫn dắt, góp phần hoàn thiện kết cấu hạ tầng, cải thiện môi trường đầu tư và tạo sức hút mạnh mẽ đối với khu vực tư nhân, FDI. Hàng loạt dự án (DA) giao thông, đô thị, hạ tầng khu kinh tế - công nghiệp được triển khai đã làm thay đổi diện mạo thành phố, tạo tiền đề quan trọng để Huế bứt phá trong thu hút đầu tư.
Tiêu biểu là các DA: Mở rộng Nhà máy bia Phú Bài; Nhà máy sản xuất mũ bảo hiểm EON Industry Việt Nam; đầu tư mở rộng dây chuyền chế biến cát, bột thạch anh ít sắt chất lượng cao; Trạm xử lý nước thải tập trung KCN Gilimex Huế; Tổ hợp giáo dục FPT; Bệnh viện đa khoa Quốc tế Huế; Khách sạn Đông Dương; dự án Chuỗi dịch vụ lữ hành và các dịch vụ bổ trợ tầm vóc quốc tế; Khu dịch vụ cao cấp ven sông Hương… Những DA này không chỉ bổ sung năng lực mới cho nền kinh tế mà còn góp phần định hình không gian phát triển đô thị - dịch vụ của Huế.
Tuy nhiên, tại Kỳ họp thứ 10, HĐND thành phố khóa VIII, UVTW Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Khắc Toàn chỉ rõ, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công và 3 chương trình mục tiêu quốc gia chưa đạt kế hoạch đề ra; công tác giải phóng mặt bằng vẫn là “điểm nghẽn” lớn; một số dự án đầu tư ngoài ngân sách triển khai chậm, năng lực tăng thêm chưa nhiều. Công tác chuẩn bị đầu tư đối với các dự án dự kiến khởi công mới còn chậm, đặc biệt tại khu kinh tế, khu công nghiệp, do vướng mắc kéo dài về thủ tục xây dựng, môi trường, phòng cháy chữa cháy hoặc điều chỉnh quy hoạch.
Trong những tháng cuối năm 2025, thành phố đã tập trung rà soát, tháo gỡ các điểm nghẽn, đẩy nhanh tiến độ thi công, phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch vốn được giao. Song song đó là các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp, kích hoạt thêm nguồn lực xã hội nhằm bù đắp những khó khăn từ yếu tố khách quan.
Ưu tiên các dự án tạo đột phá chiến lược
2026 là năm đặt nền móng thực hiện các mục tiêu của Nghị quyết Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ XVII đã đề ra; Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 10 năm 2021 - 2030 và Kế hoạch phát triển 5 năm 2026 - 2030. Trong bối cảnh Huế vừa hoàn thành mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, yêu cầu đặt ra đối với đầu tư công không chỉ là giải ngân đủ, mà phải đúng trọng tâm, đúng thời điểm và tạo hiệu ứng lan tỏa rõ nét.
Tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 của thành phố Huế dự kiến đạt 5.615,8 tỷ đồng, trong đó ngân sách địa phương chiếm 4.597,3 tỷ đồng, ngân sách Trung ương 1.018,5 tỷ đồng. Cơ cấu nguồn vốn này cho thấy sự chủ động ngày càng lớn của địa phương, đặc biệt là nguồn thu từ tiền sử dụng đất - yếu tố then chốt để tái đầu tư hạ tầng đô thị và phát triển quỹ đất.
Kế hoạch đầu tư công năm 2026 được xây dựng theo nguyên tắc tập trung, không dàn trải, có chọn lọc, ưu tiên các công trình, DA có khả năng tạo đột phá chiến lược và mở rộng không gian phát triển mới. Trọng tâm nguồn vốn sẽ dành cho các DA giao thông liên vùng, kết nối đô thị - sân bay - khu kinh tế, khu công nghiệp; hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật đô thị, chỉnh trang không gian công cộng, công viên, hai bờ sông Hương; đầu tư hạ tầng khu kinh tế, khu công nghiệp để tạo mặt bằng sạch thu hút đầu tư; các dự án giáo dục, y tế, văn hóa - xã hội nhằm nâng cao chất lượng sống của người dân.
Đáng chú ý, kế hoạch năm 2026 sẽ dành tối thiểu 3% chi đầu tư phát triển cho khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, thể hiện được việc cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đồng thời mở ra hướng tiếp cận mới trong sử dụng vốn ngân sách theo chiều sâu và bền vững.
Theo Giám đốc Sở Tài chính La Phúc Thành, yêu cầu then chốt là phải chuẩn bị thật sớm, thật kỹ kế hoạch đầu tư công ngay từ đầu năm, đầu nhiệm kỳ. Trọng tâm là rà soát, hoàn thiện hệ thống quy hoạch theo hướng đồng bộ, thống nhất; chủ động chuẩn bị quỹ đất, hạ tầng để kêu gọi đầu tư, coi đây là nguồn lực chủ lực cho tăng trưởng.
Cùng với đó, thành phố tiếp tục đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù cho Huế; đồng thời rà soát những cơ chế đã được Quốc hội cho phép nhưng triển khai chưa hiệu quả để kiến nghị giải pháp thực chất hơn.
Hiện nay, UBND thành phố đã ban hành quy chế chấn chỉnh kỷ cương, kỷ luật làm việc theo hướng rõ người, rõ việc, rõ thời gian hoàn thành; đồng thời xác định nguyên tắc ưu tiên thanh toán nợ xây dựng cơ bản, vốn ODA, vốn vay, chỉ bố trí vốn cho các dự án đủ điều kiện và có khả năng giải ngân cao. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm tránh dàn trải, kéo dài dự án, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn ngân sách.
Bài, ảnh: Quỳnh Viên