Cuối tháng 5/2026, các tổ chức theo dõi hàng hải ghi nhận biên đội tàu sân bay Liêu Ninh của Trung Quốc hoạt động tại vùng biển phía tây Thái Bình Dương, gần Philippines.
Đội hình này gồm nhiều thành phần quen thuộc như tàu khu trục tên lửa, tàu tuần dương, tàu hậu cần và đặc biệt lần đầu xuất hiện tàu hộ vệ tên lửa Type 054B mang số hiệu 545.
Sự xuất hiện của tàu hộ vệ tên lửa Type 054B trong đội hình tàu sân bay không chỉ mang ý nghĩa thử nghiệm mà cho thấy con tàu đã đạt trạng thái sẵn sàng chiến đấu.
Đây là bước tiến quan trọng bởi lớp tàu này mới được đưa vào biên chế trong thời gian gần đây nhưng đã nhanh chóng tham gia nhiệm vụ thực địa ở môi trường biển xa.
Tàu hộ vệ tên lửa Type 054B, còn được biết đến với định danh Giang Khải III, có lượng giãn nước 6.000 tấn, lớn hơn đáng kể so với lớp tàu hộ vệ tiền nhiệm Type 054A.
Con tàu được thiết kế theo hướng tàng hình với thân và cấu trúc thượng tầng tối ưu hóa giảm phản xạ radar. Hệ thống cảm biến và radar hiện đại giúp nâng cao khả năng phát hiện mục tiêu trên không và dưới mặt nước.
Về hỏa lực, tàu được trang bị hệ thống ống phóng thẳng đứng mang tên lửa phòng không tầm trung, pháo hạm cỡ 100 mm, hệ thống phòng thủ tầm gần và các tổ hợp ngư lôi chống ngầm.
Ngoài ra, tàu có sàn đáp và nhà chứa cho trực thăng săn ngầm, đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ biên đội tàu sân bay trước các mối đe dọa từ tàu ngầm.
Trong cấu trúc một nhóm tác chiến tàu sân bay hiện đại, tàu hộ vệ tên lửa đảm nhiệm vai trò then chốt trong nhiệm vụ chống ngầm và phòng thủ tầm trung.
Sự có mặt của Type 054B giúp lấp đầy khoảng trống mà trước đây chủ yếu do các tàu hộ vệ Type 054A đảm nhiệm, vốn có năng lực hạn chế hơn về cảm biến và khả năng xử lý mục tiêu.
Việc triển khai Type 054B cùng tàu sân bay Liêu Ninh cho thấy hải quân Trung Quốc đang từng bước hoàn thiện mô hình tác chiến theo chuẩn hiện đại.
Một biên đội đầy đủ bao gồm tàu sân bay, tàu khu trục tên lửa phòng không tầm xa, tàu hộ vệ chống ngầm và tàu hậu cần bảo đảm hoạt động dài ngày trên biển.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương ngày càng gia tăng.
Các hoạt động của biên đội Liêu Ninh gần Philippines cho thấy Trung Quốc đang mở rộng phạm vi hiện diện ra ngoài chuỗi đảo thứ nhất, tiến gần hơn tới các tuyến hàng hải quan trọng.
Việc nâng cấp lực lượng hộ tống đồng nghĩa với việc tăng khả năng sống sót cho tàu sân bay trước các mối đe dọa từ tên lửa chống hạm, tàu ngầm và máy bay đối phương.
Điều này cũng giúp tăng hiệu quả tác chiến tổng thể, cho phép biên đội hoạt động độc lập trong thời gian dài mà không cần phụ thuộc nhiều vào căn cứ ven bờ.
Từ góc độ chiến lược, sự kiện này phản ánh quá trình chuyển đổi của hải quân Trung Quốc từ lực lượng phòng thủ ven biển sang lực lượng hải quân viễn dương.
Việc nhanh chóng đưa tàu hộ vệ tên lửa thế hệ mới vào biên đội tàu sân bay cho thấy tốc độ hiện đại hóa đang được đẩy nhanh, với mục tiêu thu hẹp khoảng cách với mô hình tác chiến của Mỹ.
Việt Hùng