Tàu hỏa hơi nước – di sản vàng son và sức hút du lịch Nam Phi

4 giờ trướcBài gốc

Những tuyến tàu hỏa hơi nước là di sản sống động vừa nhắc nhớ về thời kỳ hoàng kim của ngành đường sắt, vừa trở thành điểm nhấn du lịch độc đáo của Nam Phi.

Hành khách – từ gia đình trẻ đến những cụ già mê tàu hỏa – háo hức nhìn ngắm đầu tàu, những toa xe gỗ cổ, cửa sổ mở toang để hít thở mùi than và dầu máy quen thuộc. Chuyến tàu Wonder Steam Trains bắt đầu lăn bánh, chậm rãi đi qua những khu phố hiện đại, những nhà ga mới, những cánh đồng xanh mướt. Chuyến đi kéo dài khoảng 1 giờ, đưa du khách đến với ga Irene xinh xắn, để mọi người thưởng thức bữa trưa nhẹ nhàng, tham quan chợ nông sản cuối tuần trước khi trở về bằng chính chuyến tàu chiều. Tiếng bánh xe lăn trên ray, tiếng máy hơi nước “phì phì” – tất cả như đưa du khách ngược thời gian về một Nam Phi của những năm tháng huy hoàng.

Theo phóng viên TTXVN tại Pretoria, chuyến tàu Pretoria – Irene chỉ là một trong những “viên ngọc” còn sót lại của hệ thống đường sắt hơi nước Nam Phi – một di sản sống động vừa nhắc nhớ về thời kỳ hoàng kim của ngành đường sắt, vừa trở thành điểm nhấn du lịch độc đáo của đất nước.

Bên trong đầu tàu hỏa hơi nước.

Đường sắt Nam Phi bắt đầu từ những năm 1850-1860 với các tuyến ngắn ở Cape và Natal. Nhưng phải đến khi người ta phát hiện kim cương vào năm 1867 tại Kimberley và vàng vào năm 1886 ở Witwatersrand, ngành đường sắt mới bùng nổ thực sự. Các công ty đường sắt thuộc địa – Cape Government Railways, Natal Government Railways – đua nhau xây dựng mạng lưới xuyên lục địa. Năm 1910, Liên minh Nam Phi thành lập và đến năm 1916, Đường sắt Nam Phi - South African Railways (SAR) - ra đời, thống nhất toàn bộ hệ thống.

Thời kỳ 1920-1980 là “thời hoàng kim” của hơi nước. Hàng nghìn đầu máy hơi nước đủ loại – từ những chiếc 15F mạnh mẽ, 15CA bền bỉ, đến những “gã khổng lồ” Garratt – kéo hàng triệu tấn hàng hóa và chở hành khách qua sa mạc Karoo, núi Drakensberg, bờ biển của Garden Route. Đến năm 1959, Nam Phi còn hơn 3.300 đầu máy hơi nước đang hoạt động. Tàu hỏa hơi nước không chỉ là phương tiện giao thông, mà còn là biểu tượng của sức mạnh công nghiệp, của sự chinh phục thiên nhiên khắc nghiệt.

Đầu tầu hỏa hơi nước Class 15CA số 2850 được đưa vào vận hành từ những năm 1920.

Đến đầu những năm 1990, tàu hỏa hơi nước bị khai tử trên mạng lưới chính vì lý do kinh tế và môi trường. Năm 1992 đánh dấu sự kết thúc một kỷ nguyên. Nhưng di sản này không mất đi hoàn toàn. Các nhóm tình nguyện viên, doanh nghiệp tư nhân đã cứu vãn hàng chục đầu máy, toa xe và đoạn ray, biến chúng thành những tuyến du lịch di sản.

Hiện nay, Nam Phi vẫn còn khoảng 4-5 tuyến tàu hơi nước thường xuyên phục vụ du khách, cùng một số chuyến đặc biệt. Những tuyến tàu không chỉ là “bảo tàng sống” mà còn góp phần quan trọng vào ngành du lịch, thu hút cả du khách nội địa lẫn quốc tế yêu thích trải nghiệm chậm rãi, hoài cổ. Báo cáo gần đây nhất cho thấy tổng cộng có khoảng 20 đầu máy hơi nước vẫn còn hoạt động, do các tổ chức tư nhân như Wonder Steam, Umgeni, NCCR và Ceres vận hành. Những tuyến tàu này không chỉ tạo việc làm cho nhân viên bảo trì, hướng dẫn viên mà còn thúc đẩy kinh tế địa phương: quán cà phê đường tàu ở Irene, chợ Inchanga (tỉnh KwaZulu-Natal), trang trại rượu và vườn nho Robertson (tỉnh Western Cape) đều nhờ tàu mà đông khách hơn.

Hành khách hào hứng chụp ảnh lưu niệm trên tàu hỏa hơi nước.

Những chuyến tàu hơi nước ở Nam Phi hôm nay không chỉ là một phương tiện di chuyển chậm rãi, mà là một hành trình ngược thời gian đầy thi vị. Tiếng còi tàu rít dài, mùi than đá quyện trong gió, tiếng bánh xe lăn đều trên ray sắt cũ kỹ – tất cả hòa quyện thành bản giao hưởng hoài cổ, nhắc nhớ về một thời kỳ vàng son khi Nam Phi từng “thống trị châu lục bằng hơi nước”.

Trải nghiệm tàu hỏa hơi nước tại Nam Phi không chỉ là du lịch. Đây là cách để thế hệ hôm nay chạm vào lịch sử đất nước, để trẻ em được nghe tiếng máy hơi nước thật sự thay vì chỉ xem trong phim, để những “railfan” – những người mê tàu hỏa – lớn tuổi tìm lại ký ức tuổi thơ, và để du khách quốc tế biết đến một Nam Phi chân thực, khác biệt.

Hành khách lên chuyến tàu hỏa hơi nước tại ga Hermanstad ở ngoại ô Pretoria (Nam Phi) chuẩn bị khởi hành.

Vậy nên, lần tới khi đến Nam Phi, du khách có thể lựa chọn dành một buổi sáng hoặc một ngày cuối tuần để bước lên toa xe gỗ cũ, ngồi bên cửa sổ mở toang, và để hơi nước đưa bạn trôi qua những cánh đồng, thung lũng và ký ức.

Tin, ảnh: Hồng Minh (TTXVN)

Nguồn Tin Tức TTXVN : https://baotintuc.vn/the-gioi/tau-hoa-hoi-nuoc-di-san-vang-son-va-suc-hut-du-lich-nam-phi-20260419141815843.htm